Morof — Eliye Evdilrehman

Morof ez bi qurban ew welate Urisan dur e Li ku ye Ji Morof Li gel niviskare Hewarıye Heciye Cindı niviskare romanen bi nave Şivane Kurmanca Hopo u Dimdim Ereb Şemo niviskare romana bi nave Kurden Rewi Seide İbo yek ji giringtırin endamen nivıskare nifşe qonaxa Sovyetiye niviskare berhemen bi nave Xate Xanim Gunde Merxasan u Şer Di Çiyayan De Eliye Evdilrehman bi novela xwe ya bi nave Morof ve beşek ji serpehati u qewiminen li bakure welet en di sedsala 20 de bi Kurdiyeke bi giyane Kurdi ye jibirbuyi bi riya serpehatiya Morof u koçen Kurdan en ber bi Uris ve ji ber deste zordestiya dereke u navxweyi bi gilıkirina çiroka we koça Kurdan a mezin a di sedsala çuyi de berdewam e

Morof berhema Eliyê Evdilrehman a pêşîn cara pêşîn di sala 1957 an de di nava berhevoka Nivîskarên Kurdên Sovyetê de hatiye weşandin û piştî çil û pênc salan ev cara duduyan e ji aliyê Weşanxaneya Lîsê ve hate weşandin û novela bi navê Morof û du parçejînenîgarînameyên bi navê Bextê Wî Zilamî û Bextewariya Emir bi xwe ve digire Eliyê Evdilrehmanê nivîskarê roman kurteçîrok û bendan helbestkar û wergêr di 29 ê Berfanbara sala 1920 î de li bakurê Kurdistanê li gundê Bayrekê yê bi ser Wanê ve ji dayîk bûye Kurê Evdilrehmanê Momin û Emîneya Nebî Begê ye Wan çaxan rewşa Kurdan li wê devera ew lê ji dayîk bûyî giran bû wexta ew şeş salî mala bavê wî tevî eşîreta Kurdan a mezin a Birûkiyan ji zilma Dîwana Romê reviya çû li welatê Şêwrê Yekîtiya Sovyetan hêwirî Eliyê Evdilrehman di panzdeh saliya xwe de li Nexçivana Komara Ezerbêcanê ya li ser tixûbê Îdirê dibistana gundê Şawlîka kuta kir Piştî vê ji ber tehlî û tengasiyên li wê deverê yên di wê heyamê de malbata wî koçî Ermenistanê kir Xeyn ji zaniştgeha Kurdan a li Yêrêwanê Eliyê Evdilrehman wisa jî Enstîtuya Bakûyê ya Pedagojiyê kuta kir Eliyê Evdilrehman salên beriya Şerê Cîhanê yê Duyemîn û di pey şer re girêdayî Wezareta Rewşenbîriyê ya Komara Ermenistanê çawa mamoste berpirsê dibistanê berpirsê para xwendinê li nehiyeya Basargêçarê niha Vardênîs di warê perwerdeyê de xebitî Her wiha Evdilrehman di heyna şerê mezin ê cîhanê yê duyemîn de tevî eniyên şer bû û li hemberî hêzên dijminên Yekîtiya Sovyetan wekî partîzan bo demeke dirêj şer kir Sala 1955 an dema ku li Yêrêwana paytextê Ermenistanê rojnameya Riya Teze yê dest bi weşana xwe kir mîna gelek kesan Eliyê Evdilrehman jî beşdarî rojnameyê bû û di wir de wekî rêveberê parekê xebitî wî bendên bi pirsên rojê ve girêdayî nivîsîn Bi vê yekê re jî nivîskariya Eliyê Evdilrehman a wêjeyê dest pê kir wî dest bi nivîsîna helbest û destanan kir Her wisa di van salan de dest pê kir hin berhemên wî di pirtûkên dersan ên bi Kurdî de derçûn Pirtûka wî ya pêşîn novela bi navê Morof e ya ku di 1957 an de di nava berhevoka Nivîskarên Kurdên Sovyetê de hate weşandin Novela wî ya duyemîn a bi navê Xatê Xanim di sala 1959 an de li Yêrêwanê çap bû Romana wî ya pêşîn Gundê Mêrxasan di 1968 an de li Yêrêwanê hate weşandin Romana wî ya duyemîn Şer Di Çiyayan De di sala 1989 an de li Yêrêwanê hate weşandin Berhemên helbestî yên Eliyê Evdilrehman ên ku bi mijarên xwe ve bêtir behsa kurdayetiyê û Kurdistanê dikin di sê pirtûkên bi navên Dê Hesreta Min û Gulistan ê de berhev bûne Eliyê Evdilrehman di 21 ê Rêbendana 1994 an de li Bakûya paytextê Ezerbêcanê koça dawî kir Gora wî li wir e Li gel nivîskarê Hewarî yê Heciyê Cindî nivîskarê romanên bi navê Şivanê Kurmanca Hopo û Dimdim Ereb Şemo nivîskarê romana bi navê Kurdên Rêwî Seîdê Îbo yek ji girîngtirîn endamên nivîskarên nifşê qonaxa Sovyetiyê nivîskarê berhemên bi navê Xatê Xanim Gundê Mêrxasan û Şer Di Çiyayan De Eliyê Evdilrehman bi novela xwe ya bi navê Morof ve beşek ji serpêhatî û qewimînên li bakurê welêt ên di sedsala 20 de bi Kurdiyeke bi giyanê Kurdî yê jibîrbûyî ve girêdayî bi riya serpêhatiya Morof û koçên Kurdan ên ber bi Ûris ve ji ber destê zordestiya dereke û navxweyî bi gilîkirina çîroka wê koça Kurdan a mezin a di sedsala çûyî de berdewam e Em bi Morof a Eliyê Evdilrehman ve piçekî din ranêzîkî kelepora Kurdî ya nivîskî dibin û em ê ji vir sergihayî bikin vê kelepora xwe ya ku wê çu carî kuta nebe kutabûn li aliyekî bi wê hêz û şiyana ku ew bide me nivîskar û xwendevanan û her takekesekî neteweya Kurd em ê bi şêweyekî xurttir naskirina reh û kokên xwe ve bi serbilindî biafirînin berhemên xwe yên gerdûnî yên bi Kurdî Morof a novela romannûs çîroknûs helbestkar û wergêr Eliyê Evdilrehman ji nava qulçên kelepora me yên tarî de bi pêş de tê

Morof ez bi qurban ew welate Urisan dur e Li ku ye Ji Morof Li gel niviskare Hewarıye Heciye Cindı niviskare romanen bi nave Şivane Kurmanca Hopo u Dimdim Ereb Şemo niviskare romana bi nave Kurden Rewi Seide İbo yek ji giringtırin endamen nivıskare nifşe qonaxa Sovyetiye niviskare berhemen bi nave Xate Xanim Gunde Merxasan u Şer Di Çiyayan De Eliye Evdilrehman bi novela xwe ya bi nave Morof ve beşek ji serpehati u qewiminen li bakure welet en di sedsala 20 de bi Kurdiyeke bi giyane Kurdi ye jibirbuyi bi riya serpehatiya Morof u koçen Kurdan en ber bi Uris ve ji ber deste zordestiya dereke u navxweyi bi gilıkirina çiroka we koça Kurdan a mezin a di sedsala çuyi de berdewam e