Mübadelenin İki Tarafı — Sedat Çağlar

Mübadelenin İki Tarafı
Sedat ÇağlarEkin Yayınevi
Mübadelenin İki Tarafı
Sedat Çağlar30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem

Ekin Basım Yayın
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem

Ekin Basım Yayın
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem

Ekin Basım Yayın
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem Tanıtım Bülteninden

Ekin Basım Yayın
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem

Ekin Basım Yayın
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem Tanıtım Bülteninden

Ekin Kitabevi Yayınları
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem

Ekin
30 Ocak 1923 günü Türkiye ile Yunanistan arasında Lozan Antlaşması na ek olarak imzalanan Mübadele Protokolü ile Türk topraklarına yerleşmiş Türk uyruklu Rum Ortodokslarla Yunanistan topraklarına yerleşmiş Yunan uyruklu Müslümanların mübadelesine bir diğer ifadeyle karşılıklı olarak göçüne karar verilmiştir Mübadele zorunlu olup mübadiller Türk hükümetinin izni olmadıkça Türkiye ye ya da Yunan hükümetinin izni olmadıkça Yunanistan a dönüp yerleşemeyeceklerdir Mübadele kararının ardından iki ülkenin de çözmeleri gereken öncelikli problem mübadillerin nakledilmesi olmuştur Yeni ülkelerine gelmiş olan mübadillerin yiyecek giyecek sağlık ısınma gibi problemleri ile ilgilenmek sahillerden iskân alanlarına taşımak ve sorun çıkmayacak şekilde yerleştirmek gerekmiştir Kaynaklarda verilen rakamlarda ufak tefek farklılıklar olsa da Türkiye ye gelen mübadiller 500 bin Yunanistan a gidenler ise 1 2 milyon kadardır Her iki ülkenin o dönemdeki nüfus sayıları ve olanakları düşünüldüğünde mübadelenin gerek Türkiye nin gerekse Yunanistan ın demografik sosyal ekonomik ve kültürel yapısını önemli şekilde etkilemesi kaçınılmazdır Ancak uzun vadede bakıldığında mübadelenin her iki devletin de ulus devlet olma süreçlerini hızlandırdığı mübadillerle yerli nüfusun kültürel alışverişinden güzel şeylerin ortaya çıktığı görülecektir Mübadillerin 10 u İç Anadolu Bölgesine yerleştirilmiş ve şüphesiz Niğde merkez ve köyleri de bundan nasiplerini almışlardır Mübadeleden önce Niğde merkez ve kimi köylerinde Türkçe konuşan ve dinleri haricinde yaşantıları ve gelenekleri itibarıyla komşu Müslüman Türklerden farklı olmayan Karamanlılar olarak adlandırılan Anadolulu Ortodoks Türkler yaşamaktaydı Bu köylerden biri de sonradan Dikilitaş adını alacak olan Enehil köyü idi Dikilitaş ta mübadele öncesinde Hıristiyanlar ve Müslümanlar birlikte yaşamışlar ancak Mübadele Protokolü nde dini kriter kullanıldığından dolayı köyün Hıristiyanları mübadeleye tabi tutulmuşlardı Gidenlerin yerini Kozana nın Kozani Türk köylerinden gelen mübadiller doldurmuştu Niğde nin Dikilitaş köyüne yerleştirilenler içinde Kozana nın Dedeler Skiti köyünden gelenlerin önemli bir bölümü yer almıştı Dikilitaş a yerleştirilen Dedeler köyü mübadillerinin torunlarından biri olan Sedat Çağlar ın öncesinde de kendi insanlarının mübadillerin hikayelerine ve Niğde ye ilişkin kitapları yayınlanmıştı Mübadelenin İki Tarafı adlı eserinde ise Sedat Çağlar Kozana nın Dedeler köyü hakkında bilgi vermiş ve Dikilitaş a yerleştirilenlere ilişkin Tasfiye Talepnameleri ni sunmuştur Eserinin ikinci kısmında ise Yunanca kaynaklardan yararlanarak mübadele öncesinde Dikilitaş köyü hakkındaki bilgileri derlemiş ve söz konusu köyden Yunanistan a giden mübadillerle yapılan mülakatları vermiştir Dolayısı ile kitaptan Dikilitaş ın tarihi hakkında geniş diyebileceğimiz malumat edinilebilmektedir Kitabın gelecekte bölge ile ilgili yapılacak çalışmalara kaynaklar sunma özelliği vardır Prof Dr Nilüfer Erdem