Nakdi Kredi Sözleşmesinin Banka Tarafından Haklı Sebeple Feshi ve Sonuçları — Şeyda Dursun Karaahmetoğlu

İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Doktora Programı kapsamında doktora tezi olarak kaleme alınmış olan bu çalışmanın amacı nakdi kredi sözleşmesinin banka tarafından haklı sebeple feshi ve sonuçlarını Türk Hukuku bakımından ele alarak bu konuya ilişkin güncel problemlere ışık tutmaktır Üç bölümden oluşan bu çalışmanın ilk bölümünde nakdi kredi sözleşmesinin hukuki yapısı ve genel kredi sözleşmesi ile ilişkisi incelenmiştir İkinci bölümde nakdi kredi sözleşmesinin banka tarafından olağanüstü feshi için haklı sebep teşkil eden durumların üzerinde durulmuştur Bu bölümde ayrıca haklı sebeple fesih hakkının kullanımı ve genel kredi sözleşmelerinde yer alan bankaya serbestçe kullanabileceği bir fesih hakkı tanıyan hükümlerin geçerliliği incelenmiştir Son olarak üçüncü bölümde ise nakdi kredi sözleşmesinin banka tarafından feshinin sonuçları haklı fesih haksız fesih ayrımı yapılarak ele alınmıştır

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ V KISALTMALAR XI GİRİŞ 1 BİRİNCİ BÖLÜM MİRASTAN FERAGAT SÖZLEŞMESİNE İLİŞKİN GENEL ESASLAR I Tanımı ve Özellikleri3 II Sözleşme Yapma Ehliyeti 8 III Tarafları9 IV Türleri 15 A İvazlı İvazsız Feragat 15 B Tam Kısmi Feragat 18 V Şekli 22 VI Benzer Hukuki İşlemlerden Ayırt Edilmesi 25 A Olumlu Miras Sözleşmesinden 25 B Beklenen Miras Hakkının Devrine İlişkin Sözleşmeden 27 C Mirasın Reddinden 30 D Mirastan Yoksunluktan 32 E Mirasçılıktan Çıkarmadan 36 VII Hukuki Sonuçları 39 A Feragat Eden Açısından 39 B Feragat Edenin Altsoyu Açısından 43 1 İvazlı Feragat Halinde 43 2 İvazsız Feragat Halinde 48 C Mirasbırakanın Alacaklıları Bakımından 52 1 Sorumluluğun Şartları 52 a Mirastan Feragat Sözleşmesinin İvazlı Olması52 b Mirasın Açılması Anında Terekenin Borçları Karşılayamaması 55 c Tereke Borçlarının Mirasçılar Tarafından Ödenmemiş Olması 56 2 Sorumluluğun Kapsamı 57 D Mirastan Feragatin Tasarruf Edilebilir Kısım Üzerindeki Etkisi 59 İKİNCİ BÖLÜM MİRASTAN FERAGAT SÖZLEŞMESİNİN HÜKÜMDEN DÜŞME HALLERİ I Ölüme Bağlı Tasarruflara Özgü Genel Hükümden Düşme Halleri 62 A Mirastan Feragat Eden Kişinin Mirasbırakandan Önce Ölmesi 62 B Mirastan Feragat Eden Kişinin Mirastan Yoksun Olması 67 1 Mirastan Yoksunluğun Mirastan Feragat Sözleşmesine Etkisi 67 2 Mirastan Kısmi Feragat Eden Mirasçının Durumu71 3 Mirasbırakanın Affının Hükümden Düşen Mirastan FeragatSözleşmesine Etkisi 72 C Mirasbırakan ve Feragat Eden Arasındaki Evliliğin Sona Ermesi 72 1 Eşin Mirastan Feragat Eden Kişi Konumunda Olması Hali 72 2 Eşin Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişi Konumunda Olması Hali 76 3 Mirastan Feragat Sözleşmesinin Evlenmeden Önce Yapılmış OlmasıHali 76 4 Boşanma Davası Devam Ederken Eşlerden Birinin Ölmesi Hali 77 D Bozucu Şartın Gerçekleşmesi 79 II Mirastan Feragat Sözleşmesine Özgü Hükümden Düşme Halleri81 A Lehine Feragat Edilen Kişinin Kişilerin Mirasçı Olamaması 81 1 MK m 529 I Gereğince Mirastan Feragat Sözleşmesinin Belli Bir KişiLehine Yapılmış Olması82 a Mirastan Feragatin Belli Bir Kişi Lehine Yapılması İhtiyacı 82 b Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişinin Hukuki Konumu 83 c Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişiye İlişkin Mirasçı AtamaTasarrufunun Şekli 85 d Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişinin Mirasçı Olamadığı Haller 87 i Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişinin Mirasbırakandan ÖnceÖlmesi 87 ii Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişinin Mirası Reddi 88 iii Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişinin Mirastan YoksunOlması88 iv Lehine Mirastan Feragat Edilen Kişinin MirasçılıktanÇıkarılması 90 e Mirastan Feragatin Birden Fazla Kişi Lehine Yapılmış OlmasıHalinde MK m 529 I Hükmünün Uygulanabilirliği 92 f Mirastan Feragat Sözleşmesinin Türleri Bakımından MK M 529 IHükmünün Uygulanabilirliği 94 2 MK m 529 II Gereğince Mirastan Feragatin Diğer Mirasçılar LehineYapılmış Olması 97 a Lehine Mirastan Feragat Edildiği Kabul Edilen Mirasçıların Kapsamı97 b Lehine Mirastan Feragat Edilen Mirasçıların Hukuki Konumu 101 c MK m 529 II Hükmünün Uygulama Alanı 102 i Mirasbırakanın Sağ Kalan Eşi Bakımından 102 ii Mirastan Feragat Eden Eş Bakımından 103 iii Feragat Edenin Dahil Olduğu Zümredeki Mirasçı SayısıBakımından 104 iv Feragat Edenin Altsoyu Bakımından 105 v Kısmi Feragat Bakımından 110 d Lehine Mirastan Feragat Edilen Diğer Mirasçıların MirasçıOlamadıkları Haller 110 3 Mirastan Feragatin Herhangi Bir Kişi Lehine Yapılmamış Olması 111 B MK m 574 Uyarınca Feragat Eden Kişinin Tenkis Sebebiyle AlmışOlduğu İvazın Tamamını Terekeye İade Etmesi 114 1 Tenkise Tabi Kazandırmaların Kapsamı 114 2 Feragat Edenin Almış Olduğu İvazı Terekeye İadesinin Şartları 116 a Mirastan Feragatin Bir İvaz Sağlanarak Yapılmış Olması 116 b Feragat Edenin Almış Olduğu İvaz Bakımından Tenkis SebebiyleTerekeye İadeyle Yükümlü Olması 117 c Hakkın Kullanımının Tabi Olduğu Süre 118 3 MK m 574 teki Seçimlik Hakkın Kısmi