Nusayri Alevilik — İnan Keser

Farklı tarihsel ve sosyal uğraklarda ortaya çıkan Kızılbaşlık Bektaşilik Kakailik ve Ehl i Hak gibi birçok akımı kapsayan Aleviliğin tartışmsız tarihteki ilk temsilcisi Nusayri Alevilik ti Bu çalışmada Nusayri Alevilik in tarihi ilkeleri ve kollektif yansımaları aktarılmaya çalışıldı

Nusayrilik oldukça uzun bir tarihe ve önemli düzeyde taraftara sahip olmasına rağmen Nusayri olmayanlar için yakın tarihlere kadar bir muamma olarak kaldı Nusayrilik üzerindeki sır perdesi ilk defa Nusayri inancından ayrılan Süleyman el Adani tarafından 1863 yılında Kitâbu l Bakûrâti s Süleymaniyye fi Keşfi Esrâri d Diyânâti n Nusayrîyye adlı kitabın Beyrut ta yayımlamasıyla aralandı Nusayri inancını Batı Dünyası na ise Suriye de arkeolojik araştırmalar yaptığı sırada yanında çalıştırdığı Nusayri işçiler yoluyla Nusayrilikle tanışan ve 1900 yılında Nusayrilerin Tarihi ve İnancı adlı kitabı yayımlayan Dussaud tanıttı Nusayriliğin Nusayri olmayanlar için yakın tarihlere kadar bir muamma olarak kalmasının şüphesiz ana nedeni Nusayrilikte inanç esaslarının hak etmeyenlerle paylaşılmaması gereken bir sır olarak kabul edilmesi daha önce belirttiğim gibi Nusayriliğin ezoterik bir inanç olmasıydı Ama Nusayriliğin üzerindeki bu sır perdesinin aralanamamasında Nusayrilerin yaşadıkları bölgelerin tamamının tarihsel süreçte çoğunlukla Sünni İslâm ı resmi inanç haline getirmiş yönetimlerin egemenliğinde olması ve bu yönetimlerin Nusayrilere yönelik negatif tutum ve pratiklerde bulunması da etkili oldu Çünkü bu iki etkinin bir araya gelmesiyle Nusayriliğin ezoterik yapısı daha güçlendi ve inançsal sırrın korunması için birçok incelikli ve özgün kurumun oluşturuldu Bu bağlamda Nusayriliğin ezoterik yönünün hem en önemli ifadesi hem de Nusayrilerce inançlarını ve kendilerini korumak için oluşturdukları özgün kurumların en başta geleni dine girmek ya da namazı öğrenmek olarak adlandırdıkları inisiyasyon katılma ayinidir

Farklı tarihsel ve sosyal uğraklarda ortaya çıkan Kızılbaşlık Bektaşilik Kakailik ve Ehl i Hak gibi birçok akımı kapsayan Aleviliğin tartışmsız tarihteki ilk temsilcisi Nusayri Alevilik ti Bu çalışmada Nusayri Alevilik in tarihi ilkeleri ve kollektif yansımaları aktarılmaya çalışıldı

Nusayrilik oldukça uzun bir tarihe ve önemli düzeyde taraftara sahip olmasına rağmen Nusayri olma yanlar için yakın tarihlere kadar bir muamma olarak kaldı Nusayrilik üzerindeki sır perdesi ilk defa Nu sayri inancından ayrılan Süleyman el Adani60 tarafından 1863 yılında Kitâbu l Bakûrâti s Süleymaniyye fi Keşfi Esrâri d Diyânâti n Nusayrîyye adlı kitabın Bey rut ta yayımlamasıyla aralandı Nusayri inancını Batı Dünyası na ise Suriye de arkeolojik araştırmalar yaptığı sırada yanında çalıştırdığı Nusayri işçiler yoluyla Nusayrilikle tanışan ve 1900 yılında Nusayrilerin Tarihi ve İnancı adlı kitabı yayımlayan Dussaud tanıttı Nusayriliğin Nusayri olmayanlar için yakın tarihle re kadar bir muamma olarak kalmasının şüphesiz ana nedeni Nusayrilikte inanç esaslarının hak etmeyen lerle paylaşılmaması gereken bir sır olarak kabul edilmesi daha önce belirttiğim gibi Nusayriliğin ezoterik bir inanç olmasıydı Ama Nusayriliğin üzerindeki bu sır perdesinin aralanamamasında Nusayrilerin yaşadıkları bölgelerin tamamının tarihsel süreçte çoğunlukla Sünni İslâm ı resmi inanç haline getirmiş yönetimlerin egemenliğinde olması ve bu yönetimlerin Nusayrilere yönelik negatif tutum ve pratiklerde bulunması da etkili oldu Çünkü bu iki etkinin bir araya gelmesiyle Nusayriliğin ezoterik yapısı daha güçlendi ve inançsal sırrın korunması için birçok incelikli ve özgün kurumun oluşturuldu Bu bağlamda Nusayriliğin ezoterik yönünün hem en önemli ifadesi hem de Nusayrilerce inançlarını ve kendilerini korumak için oluşturdukları özgün kurumların en başta geleni dine girmek ya da namazı öğrenmek 63 olarak adlandırdıkları inisiyasyon katılma ayinidir Nusayrilerin dini bilgileri namaz dini bilgileri öğrenmeyi namazı öğrenmek ve din amcalarını da zaman zaman namaz amcası olarak adlandırmaları realiteye oldukça uygundur Çünkü ileride görüleceği gibi Nusayri dini elitini oluşturan şeyhler diğer Nusayrilere inancın sadece ibadet etmeleri için gereken kısmını öğretir Bu çalışmada tarihi teolojik ilkeleri ve kollektif yan sımalarını betimlemeye çalıştığım inanca Türkiye nin Hatay Adana ve Mersin nüfusunun önemli bir kısmını oluşturan mensupları genelde Alevilik Arap Aleviliği ya da Nusayrilik nadiren de Nusayri Alevilik Hatay Aleviliği Güney Aleviliği ya da Çukurova Aleviliği adını verir Mensubu olmayanların günümüzde ço ğunlukla Nusayrilik ve Arap Aleviliği adını verdiği bu inanç İslâm tarihi literatüründe Nusayriyye Nusayri lik yanında Nuseyriyye Nuseyrilik Nüseyriyye Nüseyrilik Numayriyya Numayrilik Namiriyya Namirilik Nümeriyye Nümerilik Nümeyriyye Nümeyrilik Nemiriyye Nemirilik ve Numiriyya Numirilik gibi temelde aynı kökten gelen birçok fark lı isimle anılır Bu adlandırma zenginliği içinde sanırım en doğru yol gerek mensuplarının yaygın tanımlama ları gerekse tarihsel teşekkülü ve günümüz inanç akımları arasındaki konumlanışını dikkate alarak bu inancı Nusayri Alevilik olarak adlandırmaktır 1 Nusayri Alevilik ve Nusayri Aleviler hakkındaki bu metne temel teşkil eden araştırmayı 1997 yılında Hatay da altı ay süreyle derinlemesine görüşmeler ve gözlemler vasıtasıyla gerçekleştirdim İlerleyen yıllar da ise Mersin ve Adana yı kapsayan daha geniş bir bölgede derinlemesine görüşmeler ve gözlemlere de vam ettim Bu süre zarfında ikincil kaynaklar yanında orjinal Nusayri metinlerine dayanan özellikle Nusayri tarihi hakkında oldukça önemli bilgiler sunan birkaç çalışma da yayımlandı Ancak geçen bu süre içinde elde ettiğim yeni bilgiler ve daha önemlisi ürettiğim yorumları kişisel yoğunluklarım nedeniyle çalışmanın sonraki baskılarına hakettiği ölçüde yansıtamadım ve çalışma yıllarca ilk halindeki eksikliklerle yayımlanmaya devam etti Bu özrü elinizdeki bu kitapla elimden geldiğince ortadan kaldırmaya çalıştım

İnan Keser tarafından kaleme alınan Nusayri Alevilik Karahan Kitabevi eseri olarak okurlarla buluşuyor Nusayri Alevilik İnan Keser Kitap Özeti Farklı tarihsel ve sosyal uğraklarda ortaya çıkan Kızılbaşlık Bektaşilik Kakailik ve Ehl i Hak gibi birçok akımı kapsayan Aleviliğin tartışmsız tarihteki ilk temsilcisi Nusayri Alevilikti Bu çalışmada Nusayri Alevilikin tarihi ilkeleri ve kollektif yansımaları aktarılmaya çalışıldı Yayınevi Karahan Kitabevi Yazar İnan Keser Sayfa 170 Sayfa Kağıt 2 Hamur Boyut 13 50x19 50 cm Basım Yılı Nisan 2016 Barkod 9786054454761 Kategori Alevilik Bektaşilik Antropoloji Kültür ve Bilim