Önalım Hakkı — Erhan Günay

Türk Medeni Kanunu m 747 de düzenlenen zorunlu geçit hakkı istemlerinin uygulamada en uzun süreli yargılama gerektiren davalar olduğu gözlenmektedir Tek bir yasa maddesine dayalı bu tür isteklere ilişkin yargı kararları incelendiğinde ise davaların hep aynı nitelikte bozma nedenlerine tabi tutulduğu anlaşılmaktadır Yargıtay ın yargı denetimini yaptığı tüm dava dosyalarındaki kararlara ilişkin bozma nedenlerinin Dairece kabul edilen ve açıklanan ilkelere aykırı olduğu vurgulanmıştır Geçit hakkı kurulması için geçit ihtiyacı duyulan taşınmazın genel yola hiç veya yeteri kadar bağlantısının bulunmaması gerekmektedir Geçit yolu saptanırken komşuluk hukuku ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkeleri gözetilmelidir Bu tür davalarda uygun güzergah seçimindeki tutarsızlık bozma kararlarının özünü oluşturmaktadır Bilirkişilerce düzenlenen rapor ve ekindeki krokilerde saptanan güzergahlar içinde uygun alternatifin seçiminde zaaf gösterilmesinin en yoğun bozma nedeni olduğu görülmektedir Kitabın birinci bölümünde zorunlu geçit hakkı davalarında özel dairece benimsenen ilkeler ikinci bölümünde zorunlu geçit hakkı kurulmasının amacı ve koşulları üçüncü bölümünde zorunlu geçit hakkını ilgilendiren ve uygulamayı yönlendiren usul ve esasla ilgili ilkeler ve açıklamalar ayrıntılı şekilde Yargıtay ve BAM kararları eşliğinde incelenmiştir Ek bölümde ise zorunlu geçit hakkı kurulmasına ilişkin TMK 747 maddeyle ilişkili Yargıtay ve BAM kararları konularında göre sistemleştirilerek tarih sırasına göre sıralanmıştır Kitabın yeni baskısında Yargıtay 14 Hukuk Dairesinin kapatılması nedeniyle yeni görevli Yargıtay 7 Hukuk Dairesinin güncel kararları kitaba alınmıştır

Türk Medeni Kanunu m 747de düzenlenen zorunlu geçit hakkı istemlerinin uygulamada en uzun süreli yargılama gerektiren davalar olduğu gözlenmektedir Tek bir yasa maddesine dayalı bu tür isteklere ilişkin yargı kararları incelendiğinde ise davaların hep aynı nitelikte bozma nedenlerine tabi tutulduğu anlaşılmaktadır Yargıtayın yargı denetimini yaptığı tüm dava dosyalarındaki kararlara ilişkin bozma nedenlerinin Dairece kabul edilen ve açıklanan ilkelere aykırı olduğu vurgulanmıştır Geçit hakkı kurulması için geçit ihtiyacı duyulan taşınmazın genel yola hiç veya yeteri kadar bağlantısının bulunmaması gerekmektedir Geçit yolu saptanırken komşuluk hukuku ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkeleri gözetilmelidir Bu tür davalarda uygun güzergah seçimindeki tutarsızlık bozma kararlarının özünü oluşturmaktadır Bilirkişilerce düzenlenen rapor ve ekindeki krokilerde saptanan güzergahlar içinde uygun alternatifin seçiminde zaaf gösterilmesinin en yoğun bozma nedeni olduğu görülmektedir Kitabın birinci bölümünde zorunlu geçit hakkı davalarında özel dairece benimsenen ilkeler ikinci bölümünde zorunlu geçit hakkı kurulmasının amacı ve koşulları üçüncü bölümünde zorunlu geçit hakkını ilgilendiren ve uygulamayı yönlendiren usul ve esasla ilgili ilkeler ve açıklamalar ayrıntılı şekilde Yargıtay ve BAM kararları eşliğinde incelenmiştir Ek bölümde ise zorunlu geçit hakkı kurulmasına ilişkin TMK 747 maddeyle ilişkili Yargıtay ve BAM kararları konularına göre sistemleştirilerek tarih sırasına göre sıralanmıştır Kitabın yeni baskısında Yargıtay 7 Hukuk Dairesinin güncel kararlarına yer verilmiştir Kitapta Bulunan Konu Başlıkları Zorunlu Geçit Hakkı Kurulmasının Amacı ve Koşulları Yargıtay Özel Dairesince Benimsenen İlkeler Güncel Yargıtay ve BAM Kararları

Tapulu taşınmaz mülkiyetine ilişkin devir hakkının kısıtlamalarından sayılan önalım hakkı uyuşmazlıklarının incelendiği kitabın birinci bölümünde önalım hakkının tanımı hukuki niteliği amaç ve kullanılmasındaki kurallar tüm boyutlarıyla incelenmiştir İkinci bölümde önalım davalarının yargılama süreci ve usul hukukuna ilişkin kurallara yer verilmiştir Üçüncü bölümde önalım davalarında muvazaa özellikle satış işleminde ve satış bedelinde muvazaa konusu ayrıntılarıyla anlatılmıştır Dördüncü bölümde önalım hakkının kullanılmasındaki engellere özellikle fiili paylaşım feragat kesin hüküm ve hakkın kötüye kullanılması yönüyle yer verilmiştir Beşinci bölümde sözleşmeden doğan önalım hakkı Türk Medeni Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu yönüyle incelenmiştir Altıncı bölümde ise soru ve yanıtlı önalım sorunları özetlenmiştir Kitabın ek bölümünde önalım hakkının kullanılması feragat muvazaa fiili paylaşım süre ve bedelin depo ettirilmesiyle ilgili Yargıtay HGK Özel Daire 14 HD ve 7 HD ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarından güncel tarihli olanlar seçilerek kitaba alınmıştır Öte yandan önalım davasına ilişkin yargılama sürecinde HMK nın ilgili hükümleri yönüyle dikkate alınması gereken usul işlemlerine değinilmiş ve güncel yargı kararıyla anlatım desteklenmiştir

Kitabın Açıklaması Türk Medeni Kanunu m 747 de düzenlenen zorunlu geçit hakkı istemlerinin uygulamada en uzun süreli yargılama gerektiren davalar olduğu gözlenmektedir Tek bir yasa maddesine dayalı bu tür isteklere ilişkin yargı kararları incelendiğinde ise davaların hep aynı nitelikte bozma nedenlerine tabi tutulduğu anlaşılmaktadır Yargıtay ın yargı denetimini yaptığı tüm dava dosyalarındaki kararlara ilişkin bozma nedenlerinin Dairece kabul edilen ve açıklanan ilkelere aykırı olduğu vurgulanmıştır Geçit hakkı kurulması için geçit ihtiyacı duyulan taşınmazın genel yola hiç veya yeteri kadar bağlantısının bulunmaması gerekmektedir Geçit yolu saptanırken komşuluk hukuku ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkeleri gözetilmelidir Bu tür davalarda uygun güzergah seçimindeki tutarsızlık bozma kararlarının özünü oluşturmaktadır Bilirkişilerce düzenlenen rapor ve ekindeki krokilerde saptanan güzergahlar içinde uygun alternatifin seçiminde zaaf gösterilmesinin en yoğun bozma nedeni olduğu görülmektedir Kitabın birinci bölümünde zorunlu geçit hakkı davalarında özel dairece benimsenen ilkeler ikinci bölümünde zorunlu geçit hakkı kurulmasının amacı ve koşulları üçüncü bölümünde zorunlu geçit hakkını ilgilendiren ve uygulamayı yönlendiren usul ve esasla ilgili ilkeler ve açıklamalar ayrıntılı şekilde Yargıtay ve BAM kararları eşliğinde incelenmiştir Ek bölümde ise zorunlu geçit hakkı kurulmasına ilişkin TMK 747 maddeyle ilişkili Yargıtay ve BAM kararları konularına göre sistemleştirilerek tarih sırasına göre sıralanmıştır Kitabın yeni baskısında Yargıtay 7 Hukuk Dairesinin güncel kararlarına yer verilmiştir Kitabın Konu Başlıkları Zorunlu Geçit Hakkı Kurulmasının Amacı ve Koşulları Yargıtay Özel Dairesince Benimsenen İlkeler Güncel Yargıtay ve BAM Kararları

Türk Medeni Kanunu m 747 de düzenlenen zorunlu geçit hakkı istemlerinin uygulamada en uzun süreli yargılama gerektiren davalar olduğu gözlenmektedir Tek bir yasa maddesine dayalı bu tür isteklere ilişkin yargı kararları incelendiğinde ise davaların hep aynı nitelikte bozma nedenlerine tabi tutulduğu anlaşılmaktadır Yargıtay ın yargı denetimini yaptığı tüm dava dosyalarındaki kararlara ilişkin bozma nedenlerinin Dairece kabul edilen ve açıklanan ilkelere aykırı olduğu vurgulanmıştır Geçit hakkı kurulması için geçit ihtiyacı duyulan taşınmazın genel yola hiç veya yeteri kadar bağlantısının bulunmaması gerekmektedir Geçit yolu saptanırken komşuluk hukuku ve fedakarlığın denkleştirilmesi ilkeleri gözetilmelidir Bu tür davalarda uygun güzergah seçimindeki tutarsızlık bozma kararlarının özünü oluşturmaktadır Bilirkişilerce düzenlenen rapor ve ekindeki krokilerde saptanan güzergahlar içinde uygun alternatifin seçiminde zaaf gösterilmesinin en yoğun bozma nedeni olduğu görülmektedir Kitabın birinci bölümünde zorunlu geçit hakkı davalarında özel dairece benimsenen ilkeler ikinci bölümünde zorunlu geçit hakkı kurulmasının amacı ve koşulları üçüncü bölümünde zorunlu geçit hakkını ilgilendiren ve uygulamayı yönlendiren usul ve esasla ilgili ilkeler ve açıklamalar ayrıntılı şekilde Yargıtay ve BAM kararları eşliğinde incelenmiştir Ek bölümde ise zorunlu geçit hakkı kurulmasına ilişkin TMK 747 maddeyle ilişkili Yargıtay ve BAM kararları konularına göre sistemleştirilerek tarih sırasına göre sıralanmıştır Kitabın yeni baskısında Yargıtay 7 Hukuk Dairesinin güncel kararlarına yer verilmiştir

Tapulu taşınmaz mülkiyetine ilişkin devir hakkının kısıtlamalarından sayılan önalım hakkı uyuşmazlıklarının incelendiği kitabın birinci bölümünde önalım hakkının tanımı hukuki niteliği amaç ve kullanılmasındaki kurallar tüm boyutlarıyla incelenmiştir İkinci bölümde önalım davalarının yargılama süreci ve usul hukukuna ilişkin kurallara yer verilmiştir Üçüncü bölümde önalım davalarında muvazaa özellikle satış işleminde ve satış bedelinde muvazaa konusu ayrıntılarıyla anlatılmıştır Dördüncü bölümde önalım hakkının kullanılmasındaki engellere özellikle fiili paylaşım feragat kesin hüküm ve hakkın kötüye kullanılması yönüyle yer verilmiştir Beşinci bölümde sözleşmeden doğan önalım hakkı Türk Medeni Kanunu ve Türk Borçlar Kanunu yönüyle incelenmiştir Altıncı bölümde ise soru ve yanıtlı önalım sorunları özetlenmiştir Kitabın ek bölümünde önalım hakkının kullanılması feragat muvazaa fiili paylaşım süre ve bedelin depo ettirilmesiyle ilgili Yargıtay HGK Özel Daire 14 HD ve 7 HD ve Bölge Adliye Mahkemesi kararlarından güncel tarihli olanlar seçilerek kitaba alınmıştır Öte yandan önalım davasına ilişkin yargılama sürecinde HMK nın ilgili hükümleri yönüyle dikkate alınması gereken usul işlemlerine değinilmiş ve güncel yargı kararlarıyla anlatım desteklenmiştir