Orta Çağ Sonlarında Haçlılar Seferi Propaganda ve Projeler — Atiya Aziz S

1940 lı yıllar Türk Tarih Kurumunun çeviri çalışmalarına hususi önem atfettiği Türk tarihine yönelik olarak yabancı dillerde yazılmış eserlerin adeta bir seferberlik kapsamında ve programlı bir şekilde dilimize kazandırıldığı bir dönemdir Söz konusu yıllarda Türk tarihiyle ilgili Arapça Farsça Rusça Almanca Macarca İngilizce İtalyanca Fransızca Yunanca Bulgarca ve hatta İzlandaca yazılmış eserlerin muhtelif Türk uzmanlar tarafindan tercüme edilerek araştırmalara kaynak oluşturması hedeflenmiştir Zikredilen kaynak eserler dilimize tercüme edildikten sonra bu çevirilerin önemli bir bölümü takip eden yıllarda Kurum tarafindan yayın programına alınmış ve neşredilmiştir Bununla birlikte tercüme metinlerin bir kısmı ise muhtelif sebeplerle başlamamış ve Türk Tarih Kurumu Kütüphanesinde daktilo metin halinde kayıt altına alınmıştır Aziz Suryal Atiya nın Haçh Seferleri ve Türk tarihi açısından ehemmiyet arz eden The Crusade in the Later Middle Ages başlıklı eseri de 1940 larda Türk Tarih Kurumunca görevlendirilen Orhan Tahsin Günden tarafindan Orta Çağ Sonlarında Halılar Seferi başlığıyla kısmen Türkçeye çevrilmiş fakat bugüne kadar yayımlanamamıştır Esasen Günden in Türkçe tercümesi yarım kalmış bir çalışmadır Orijinal eserin bir fasıldan oluşan birinci bölümü ile sekiz fasıldan oluşan ikinci bölümünün ilk üç faslının tercümesi yapılabilmiştir Bununla birlikte Türkçeye tercüme edilen bu kısımlar Haçı Seferlerine ve doğudaki milletlere dair Batıda deveran eden düşünceler ile Osmanlı Devleti nin yükselişi Memlukların askeri ve siyasi durumu gibi konular Anadolu Doğu Akdeniz Orta Asya Kafkaslar ve Karadeniz in kuzeyi gibi Türk tarihini ilgilendiren sahalara ait çeşitli bilgileri ihtiva etmektedir Elbette orijinal eserin tercüme edilmemiş kısımlarında da Türk tarihiyle ilgili kıymetli bilgiler mevcuttur Fakat onlarca yıl önce üzerinde değerli bir mesai harcanmış bugün Türk Tarih Kurumu Kütüphanesinin Tercüme Koleksiyonunda T 0130 numarası ile yer alan ve mevcut hâliyle dahi Türk tarihiliğine katkı sunacağı düşünülen bu çalışmanın gözden geçirilerek neşrinin alana mütevazi da olsa bir katkı yapacağı mütalaa edilmektedir