Osmanlı Devleti nde BARUTHÂNE İ ÂMİRE XVIII YY — Zafer GÖLEN

İÇİNDEKİLER ÖNSÖZ KISALTMALAR KONU ve KAYNAKLAR GİRİŞ XVIII YÜZYILDAN ÖNCE OSMANLI BARUTHANELERİ A İSTANBUL BARUTHANELERİ 1 Atmeydanı Baruthanesi 2 Kâğıthane Baruthanesi 3 Okmeydanı Baruthanesi 4 Şehremini Baruthanesi B İSTANBUL DIŞINDAKİ BARUTHANELER 1 Gelibolu Baruthanesi 2 Selanik Baruthanesi 3 Bağdat Baruthanesi 4 Budin Baruthanesi 5 İzmir Baruthanesi 6 Mısır Baruthanesi 7 Temeşvar Baruthanesi 8 Bor Baruthanesi C KALE BARUTHANELERİ D ÖZEL BARUTHANELER BİRİNCİ BÖLÜM BARUTHÂNE İ ÂMİRE NİN KURULUŞU VE TEŞKİLÂTI A BARUTHÂNE İ ÂMİRE NİN TARİHÇESİ B BARUTHÂNE İ ÂMİRE BİNALARI 1 Kalhaneler 2 Sergihâne 3 Perdahthâne 4 Hamam 5 Mahzen Nöbet Kuleleri ve Cami 6 Ahır C BARUTHÂNE İ ÂMİRE PERSONELİ 1 İdarî Personel a Nazır b Barutçubaşı c Ruznamçeci d Mübaşir e Katip f Zabitler 2 Teknik Personel a Barutçu Neferleri b Kükürtçüler c Vezneciler d Perdahtçılar Çarkçılar Kömürcüler e Demirciler Ahengirân f Kazancılar Kazgancılar g Marangoz 3 Diğer Görevliler a İmam ve Müezzin b Seyis c İskender Çelebi Bahçesi Ustası d Hamallar e Mavnacılar f Baltacılar g Nalbant h Bekçiler ı Saka ÎKİNCİ BÖLÜM BARUTHÂNE İ ÂMİRE NİN MALİ KAYNAKLARI A AVARIZ GELİRLERİ 1 Avarız Bedeli 2 Nüzul Bedeli B CİZYE GELİRLERİ C MUKATAA GELİRLERİ 1 Âdet i Ağnam Mukataası 2 Resm i Dönüm Duhân Tütün Mukataası D GÜMRÜK GELİRLERİ E BEDELİYELER G BEDELCİ TIMAR GELİRLERİ ÜÇÜNCÜ BÖLÜM BARUT ÜRETİMİNDE KULLANILAN HAMMADDELER VE MALZEMELER A HAMMADDELER 1 Güherçile 2 Kükürt 3 Odun Kömürü 4 Odun 5 Tuz B HAMMADDE TEMİNİ 1 Güherçile Temini 2 Kükürt Temini 3 Odun Kömürü Temini 4 Odun Temini C HAMMADDE TEMİNİNDE KARŞILAŞILAN GÜÇLÜKLER 1 Güherçile Temininde Karşılaşılan Güçlükler a Güherçile ve Barut Kaçakçılığı b Nakliye Güçlükleri c Mubayaacıların Neden Olduğu Problemler d Halkın Barut Üretmesi e Yerel Yöneticilerin Çıkardığı Güçlükler 2 Kükürt ve Odun Kömürü Temininde Karşılaşılan Güçlükler D MALZEMELER 1 Barut İmaliyle İlgili Malzemeler a Varil b Deri Meşin c Tekne d Demir Ahen e Bakır Nühas f Kereste g Yelken Bezi h Fıçı ı Kalbur Gırbal i Kova Gerdel j Elek k Çanak 2 Diğer Malzemeler a Arpa b Saman c Nal ve Çivi Mıh d Koşum Kayışı e Yağ f Urgan g Çul h Yular ı Köstek Kaşağı ve Semer i Sabun j Çuval k Çivi Mismâr 1 Kürek DÖRDÜNCÜ BÖLÜM ÜRETİM VE TÜKETİM A ÜRETİM 1 Barut Üretim Yöntemleri 2 Barut Üretim Teknolojisi ve Kalitesi a Üretim Teknolojisi b Üretim Kalitesi c Barut Kalitesini Artırmaya Yönelik Çabalar ve Azadlu Baruthanesi nin Kuruluşu 3 Barut Üretim Miktarları ve Maliyet 4 Barut İthali B TÜKETİM 1 Sefer İhtiyaçları 2 Kurumların İhtiyaçları 3 Donanma 4 Kalelerin İhtiyaçları 5 Diğer İhtiyaçlar SONUÇ BİBLİYOGRAFYA DİZİN EKLER EK 1 DİPNOTLARDA KULLANILAN DEFTER ve BAZI BELGELERİN KAPSADIĞ I TARİHLER EK 2 III SELİM DÖNEMİ BARUTHÂNE İ ÂMİRE NİN DÜZENLENMESİ EK 3 PARA AĞIRLIK VE HACİM BİRİMLERİNİN KARŞILIKLARI EK 4 BELGELER EK 5 RESİMLER EK 6 KROKİ VE HARİTALAR