Osmanlı Devleti nde Hukukun Laikleşme Süreci — Feyza Ölçek

İÇİNDEKİLER TEŞEKKÜR v İÇİNDEKİLER ix KISALTMALAR xiii GİRİŞ 1 I BÖLÜM BATI VE İSLAM HUKUKUNDA LAİKLİĞİN GELİŞİMİ 1 Laiklik Kavramı 5 2 Laiklik ve Sekülerizm 10 3 Batı da Laiklik Düşüncesinin Gelişimi 12 3 1 Antik Yunan da Din ve Devlet İlişkileri 12 3 2 Roma İmparatorluğu nda Din ve Devlet İlişkileri 17 3 3 Hristiyanlığın Gelişmesi ile Değişen Din ve Devlet İlişkileri 21 3 4 Din Devlet İlişkisinde Doğu Roma Bizans Örneği 25 3 5 Din Devlet İlişkilerinde Batı Avrupa Örneği ve Hukukun Gelişimi 27 3 5 1 Ortaçağ Batı Avrupası nda Din Devlet İlişkileri ve Hukuk 28 3 5 2 Rönesans Düşüncesi ve Sonrasında Din Devlet İlişkileri ve Hukukun Gelişimi 32 3 5 3 Fransız Laiklik Modeli 38 3 5 4 İngiltere Modeli 45 4 İslam da Din Devlet İlişkileri ve Laiklik 47 II BÖLÜM TANZİMAT ÖNCESİ OSMANLI HUKUKU VE LAİKLİK 1 Osmanlı Devleti nde Hukukun Genel Yapısı 55 1 1 Şer î Hukuk İslam Hukuku 58 1 1 1 İslam Hukukunun Kaynakları 60 1 1 1 1 Aslî Kaynaklar 61 1 1 1 1 1 Kitap Kur an 61 1 1 1 1 2 Sünnet 63 1 1 1 1 3 İcmâ 65 1 1 1 1 4 Kıyas 66 1 1 1 1 5 İçtihad 67 1 1 1 2 Talî Kaynaklar 68 1 1 1 2 1 İstihsan 68 1 1 1 2 2 Mesâlih i Mürsele Amme Maslahatı 69 1 1 1 2 3 İstishab 71 1 1 1 2 4 Önceki Semavi Dinlerde Var Olan Hükümler 71 1 1 1 2 5 Sahâbelerin Hukuki Görüşleri Sahâbî Kavli 72 1 1 1 2 6 Sedd i Zerâi 73 1 1 1 2 7 Örf ve Adet Kuralları 73 2 Osmanlı Devleti nde Resmi Mezhep Uygulaması 75 3 Osmanlı Hukuku nda Örfî Hukukun Mahiyeti ve Şer î Hukukla İlişkisi 76 4 Örfi Hukuk Örnekleri 81 4 1 Tazir Suç ve Cezaları 81 4 2 Diğer Örfi Hukuk Örnekleri 88 III BÖLÜM TANZİMAT SONRASI OSMANLI HUKUKU VE HUKUKUN LAİKLEŞME SÜRECİ 1 Tanzimat Dönemi ve Sonrası Osmanlı Devleti ne Genel Bir Bakış 95 1 1 Kamu Hukuku Düzenlemeleri 99 1 1 1 Sened i İttifak 1808 99 1 1 2 Gülhane Hatt ı Hümayunu Tanzimat Fermanı 1839 103 1 1 3 Islahat Fermanı 1856 109 1 1 4 Kanun u Esasi 1876 113 1 1 5 Arazi Kanunnamesi 1858 121 1 1 6 Ceza Hukuku Düzenlemeleri 124 1 1 6 1 Kanun ı Ceza 1840 124 1 1 6 2 Kanun u Cedid 1851 127 1 1 6 3 1858 Ceza Kanunname i Hümayunu 129 1 1 6 4 Usûl i Muhâkemât ı Cezâiyye Kanunu 1879 137 1 2 Özel Hukuk Düzenlemeleri 143 1 1 1 1869 Tabiiyet i Osmaniyye Kanunu 143 1 2 2 1850 Kanunname i Ticaret ve 1862 Usûl ü Muhakeme i Ticarete Dair Nizamname 148 1 2 3 Mecelle i Ahkâm ı Adliye 1868 1876 153 1 2 4 1879 Usul i Muhakeme i Hukukiyye Kanun u Muvakkati 158 1 2 5 1917 Hukuk ı Aile Kararnamesi 160 SONUÇ 165 KAYNAKLAR 169