Osmanlı Dönemi Arap Şairlerinden El Habsi Ve Şiirleri — Mehmet Zahid Çokyürür

Arap topraklarının XVI yüzyılda Osmanlı topraklarına dâhil olmasından sonra bu dönem XIX yüzyılın başlarını da içine alacak şekilde edebiyat açısından Osmanlı dönemi diye adlandırılır olmuştur Modern dönemde kimi araştırmacılar tarafından Osmanlı dönemi şiirinin önceki dönemlerin taklidinden ibaret olduğu şiire yenilik getirmediği ve edebî kıymeti haiz olmadığı yönünde birtakım iddialar ortaya atılmış ve söz konusu dönem acımasızca çöküş dönemi veya gerileme dönemi şeklinde nitelendirilmiştir Bu nedenle dönemin şiir divanları araştırmacılarca ilgi görmemiştir Hâlbuki yapılan son araştırmalar durumun öyle olmadığını Arap dünyasında gerek yazma halinde gerekse basılı halde onlarca nitelikli divan ve edebî eserin bulunduğunu ispatlamıştır Böylece söz konusu iddiaların insafsız yersiz ve kasıtlı olduğu aşikâr hale gelmiştir Elinizdeki çalışmada XVII yüzyılın sonu ve XVIII yüzyılın başlarında Umman da yaşamış olan Râşid b Hamîs El Habsî El Umânî isimli Arap şairin hayatı ve şiirleri ele alınmıştır El Habsî nin şiirleri çeşitli açılardan dönemin Umman ülkesinin durumunu da yansıtmaktadır Bu çalışmanın amacı Osmanlı döneminin edebî durumu hakkında peşin hükümden uzak nesnel verilerin elde edilmesi ve sadece Osmanlı topraklarında değil bu sınırların dışında da dönemin edebiyatının izdüşümü niteliğinde olan ve edebî düzeyine katkı sağlayan şiir divanlarının bulunduğunun gösterilmesi adına küçük bir adım atmaktır

Arap topraklarının XVI yüzyılda Osmanlı topraklarına dâhil olmasından sonra bu dönem XIX yüzyılın başlarını da içine alacak şekilde edebiyat açısından Osmanlı dönemi diye adlandırılır olmuştur Modern dönemde kimi araştırmacılar tarafından Osmanlı dönemi şiirinin önceki dönemlerin taklidinden ibaret olduğu şiire yenilik getirmediği ve edebî kıymeti haiz olmadığı yönünde birtakım iddialar ortaya atılmış ve söz konusu dönem acımasızca çöküş dönemi veya gerileme dönemi şeklinde nitelendirilmiştir Bu nedenle dönemin şiir divanları araştırmacılarca ilgi görmemiştir Hâlbuki yapılan son araştırmalar durumun öyle olmadığını Arap dünyasında gerek yazma halinde gerekse basılı halde onlarca nitelikli divan ve edebî eserin bulunduğunu ispatlamıştır Böylece söz konusu iddiaların insafsız yersiz ve kasıtlı olduğu aşikâr hale gelmiştir Elinizdeki çalışmada XVII yüzyılın sonu ve XVIII yüzyılın başlarında Umman da yaşamış olan Râşid b Hamîs El Habsî El Umânî isimli Arap şairin hayatı ve şiirleri ele alınmıştır El Habsî nin şiirleri çeşitli açılardan dönemin Umman ülkesinin durumunu da yansıtmaktadır Bu çalışmanın amacı Osmanlı döneminin edebî durumu hakkında peşin hükümden uzak nesnel verilerin elde edilmesi ve sadece Osmanlı topraklarında değil bu sınırların dışında da dönemin edebiyatının izdüşümü niteliğinde olan ve edebî düzeyine katkı sağlayan şiir divanlarının bulunduğunun gösterilmesi adına küçük bir adım atmaktır