Osmanlı İstanbulu nda Asayiş 1879 1909

Osmanlı İmparatorluğu nun başkenti olarak İstanbul kalabalık nüfusunu meydana getiren etnik ve dinî çeşitlilik nedeniyle asayişi özel ilgi gerektiren bir şehir olagelmiştir Kamu düzenini sağlamak kadar sarayı korumak da zor ve çetrefil bir meseledir Bu zor görevin ifasında Tanzimat la birlikte ortadan kalkan yeniçeriler bir yana resmî alanda bekçilerden polislere sivil alanda hamallardan kabadayılara çok çeşitli birimler rol alır Bu birimler asayişin sağlanması kadar sağlanamamasında da pay sahibi olurlar Fransız tarihçi Noémi Lévy Aksu Osmanlı İstanbulu nun asayiş meselesini II Abdülhamid in Zaptiye Nezareti ni kurduğu tarih olan 1879 la bu nezaretin yerine Dahiliye Nezareti ne bağlı Emniyet i Umûmiye Müdüriyeti nin oluşturulduğu 1909 arasındaki dönemi esas alarak anlatıyor ve Osmanlı nın son döneminde sarayla tebaa arasındaki ilişkinin çeşitli veçhelerine ışık tutuyor Bu eserin dönem hakkındaki bilgilerimize pek çok katkısı olduğu aşikâr zira okuyucu burada Osmanlı İmparatorluğu nun son dönemlerinde devlet ve toplum arasındaki ilişkilere dair derinlemesine düşünceler kadar Osmanlı polis memurlarına yönelik hazırlanmış ders kitapları 1890 lı yıllarda Ermeni göçmenlere yapılan muamele gündelik hayatta karşılaşılan sapma ve ihlâller hatta İstanbul gece hayatının tarihi gibi geniş bir konu yelpazesinde elle tutulur bilgiler bulacaktır FRANÇOIS GEORGEON