Osmanlıda Sırp İsyanları — Selim Aslantaş

Balkanlar da 19 yüzyılın ilk büyük hadisesi olan Sırp isyanları hem Sırbistan hem de Osmanlı İmparatorluğu tarihi açısından önemli sonuçlar doğurdu İsyanlar modern Sırp toplumunun siyasi askeri ekonomik ve sosyokültürel yapılarının gelişimini etkiledi 19 yüzyıl boyunca ülkeye hükmeden Karacorceviç ve Obrenoviç hanedanları bu isyanların ürünüydü Daha önce sınıfsal anlamda bir ayrıcalığı olmayan bu aileler atalarının isyanlarda oynadığı rollerden dolayı Sırbistan ın kaderini belirleyen bir konuma geldiler Birinci isyanın lideri Kara Yorgi modern Sırp tarihinin en meşhur siması oldu hakkında romanlar tiyatro oyunları yazıldı filmler çevrildi kahramanlıklarına türküler yakıldı Öyle ki Sırplar arasında Kara Yorgi kültü hâlâ etkisini sürdürüyor İsyanlar Sırp milliyetçiliğinin tarihsel zeminini oluşturdu Asilerin önce dayılara ve onların idaresine daha sonra da doğrudan Osmanlı İmparatorluğu na karşı mücadeleleri Sırp tarihçiler tarafından Türk köleliğine karşı girişilen bir milli bağımsızlık hareketi olarak ele alındı Sırp isyanları Osmanlı İmparatorluğu nun Balkanlar da kurduğu düzenin 19 yüzyıl boyunca ne tür tehdit ve tehlikeler altında kalacağının ilk büyük habercisiydi 1807 den sonra devletlerarası bir nitelik kazanan isyanların meydana çıkardığı Sırp Meselesi Şark Meselesi nin bir parçası olarak uzun süre Osmanlıları meşgul etti ve Bükreş Antlaşması yla devletlerarası hukuki bir metne girerek Avrupa devletlerinin Osmanlıların iç işlerine müdahale sürecini başlatan önemli etkenlerden biri oldu Hacettepe Üniversitesi Tarih Bölümü nde çalışan Dr Selim Aslantaş 19 ve 20 yüzyıl Balkan Tarihi üzerinde araştırmalar yapıyor