Osmanlılar ve Avrupa

Osmanlılar ve Avrupa
Kronik Kitap
Osmanlılar ve Avrupa
15 ve 16 yüzyıllar Avrupa sı zamanın büyük politik ekonomik gücü Osmanlı yı hesaba katmadan anlaşılamaz Avrupa tarihiyle Osmanlı tarihi iki paralel tarihtir bu nedenle iki dünyanın tarihi karşılaştırmalı olarak incelenmelidir Halil İnalcık 15 yüzyılın ortalarından itibaren Osmanlı Avrupa tarihini şekillendirmede çok önemli bir rol oynamıştır Osmanlı ya referansta bulunmaksızın raison d etat reel politik güç dengesi ve hatta Avrupa kimliği gibi kavramları açıklamak mümkün değildir Osmanlı ile Avrupa arasında karşılıklı etkiler aşikâr olduğu halde maalesef bu etkileşim Batı tarihçiliğinde çok fazla dikkate alınmamıştır Hristiyan Haçlı geleneği uzun süren savaşlara bağlı olarak gelişen düşmanlık kültürel yabancılaşma gibi bazı tarihsel nedenlerden ötürü ve belki de Osmanlı nın Aydınlanma sürecinin dışında kalması dolayısıyla Osmanlılar Batı tarihçiliğinde genellikle Avrupa ve Avrupalılığın karşıtı ve antitezi olarak ele alınmıştır Oysa taraflar arasında çatışmadan çok daha fazlası mevcuttur Osmanlı Devleti nin modern Avrupa yı şekillendirmedeki etkileriyle birlikte Batı tarihindeki yeri ve Avrupa yla arasındaki siyasi ekonomik ilişkiler sosyo kültürel bir karşılaşma olarak en büyük tarihçilerimizden Halil İnalcık ın kaleminden Osmanlı ve Avrupa da

İsam Yayınları
Başka kültürlerle herhangi bir şekilde karşılaşmadan tanışmadan alışveriş yapmadan ya da yüzleşmeden yaşamını sürdüren bir kültür ve medeniyete rastlamak mümkün değildir dersek abartmış olmayız Her kültürün başka bir kültürle karşılaşma değiş tokuş yapma veya yüzleşme anlar deyimleri bir şekilde teşekkül etmiştir ya da üretilmiştir Sözgelimi asırlarca varlığın muhafaza eden İpekyolu Doğu Batı arasında çok erken dönemlerden itibaren hem emtia alışverişi hem de kültürel irtibatın derinlik kazanmasını sağlayan bir iletişim ve etkilişim ağı oluşturmuştur Benzer şekilde tarihte İslam dünyası ile Avrupa arasında da bu anlamda bir iletişim etkileşim ağının varlığı dikkat çekmektedir Bu etkileşim ağının genellikle iki güzergah üzerinde gerçekleştiği söylenebilir Birincisi 8 yüzyılda İberik yarımadası ile hemen sonrasında Sicilya ikincisi ise 19 yüzyıldan itibaren Balkanlar dır Farklı kültür ve uzmanlık alanlarından gelen yazarların katkılarıyla kurulan bu kitap özellikle ikinci karşılaşmayı Osmanlılar ile Avrupa arasında yaşanan ilişkileri çeşitli yönleriyle ele almaktadır Bu çerçevede yüzleşme ve savaşlardan daha çok bu iki dünyanın birbirini keşfetmeye tanımaya çalıştıkları birbiriyle alışverişte bulundukları alanlar ve birbirini tasavvur biçimleri ve kaynakları disiplinlerarası bir anlayışla incelemektedir Buna göre elinizdeki çalışma Osmanlı öncesi dönemden başlayıp eski düzen den yeni düzen e geçiş araşyışlarının yaşandığı bir başka ifadeyle erken modern dönemin sonuna denk düştüğü 3 Selim devrinin 1789 1807 ortalarına kadar gelmektedir