Perspektif Simgesel Bir Biçim — Erwin Panofsky

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiş tokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir Tanıtım Bülteninden Sayfa Sayısı 184 Baskı Yılı 2013 Dili Türkçe Yayınevi Metis Yayıncılık

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiş tokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir Tanıtım Bülteninden Sayfa Sayısı 184Baskı Yılı 2013Dili TürkçeYayınevi Metis Yayıncılık

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiştokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiştokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiştokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiştokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir Yayınevi METİS YAYINLARI Yazar ERWIN PANOFSKY Sayfa Sayısı 179 SAYFA Yıl 2013

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Panofsky nin elinde perspektif mükemmelleşmiş bir teknik olmaktan çıkar tarihselliğini kazanır ve ağırlıklı olarak Batı ya özgü bir biçim verme istemi nin temel bir bileşeni haline gelir Panofsky her tarihsel kültürün veya dönemin biricik olduğunu ve her birinin farklı ama eşit ölçüde geniş bir dünya görüşü doğurduğunu gösterir Bu ayrı mekânsal uzamsal sistemlerin uzunca bir zaman içinde birbirleriyle nasıl eklemlendiğini ve içinden çıktıkları kültürleri niteleyen bilgi inanç ve değiştokuş biçimleriyle tutarlılıklarını ayrıntılarıyla açıklar Günümüz modernliğinin de soyut ve homojen bir uzamdaki sonsuzluk kavramına ilişkin kendi özel matematiksel ifadesinden ayrılamayacağını gösterir

Panofsky nin 1927 tarihli bu küçük kitabı beklenmedik etkilere yol açan o büyük kitaplardan biri Son yüzyılda perspektif üzerine yapılmış bütün sanat tarihi ve felsefe tartışmalarına damgasını vurdu modern düşünce tarihinin büyük eserlerinden biri olarak klasikleşti Kitap bu etkisini yazarının özgün sanat tarihi yönteminin erken dönemini en iyi biçimde sergileyen bir örnek olmasına ve sanat tarihi çalışmalarının alışıldık kapsamıyla sınırlı kalmayıp bilgi ve kültürel değişim kuramlarındaki daha geniş çaplı gelişmelerin bağlamına yerleşmesine borçlu Panofsky burada sanat tarihi klasik felsefe teoloji bilim ve optiği içeren muazzam bilgi birikiminden faydalanarak insanlığın görme bakış ve tasarım konusunda bir tür arkeolojisini ortaya koyar Birinci Bölüm den s 9 11 Perspectiva Latince bir sözcüktür içinden bakmak anlamına gelir Dürer in perspektif kavramını açıklama şekli böyledir 1 Boethius ta bile karşımıza çıkan 2 bu Latince sözcük her ne kadar başlangıçta bu kadar belirgin bir anlama sahipmiş gibi görünmüyor olsa da 3 biz yine de esas olarak Dürer in bu tanımlamasını temel almayı tercih edeceğiz Evler ya da mobilyalar gibi sadece tek tek nesnelerin kısaltma ile temsil edildiği durumlar için değil tüm resmin bir başka Rönesans kuramcısının ifadesini alıntılarsak 4 adeta bir pencereye dönüştüğü ve bizi bu pencereden ardındaki bir mekâna baktığımıza inandırmak isteyen örneklerle karşılaştığımız yerlerde ama sadece bunlarla sınırlı olmak üzere tam anlamıyla perspektifsel bir mekân anlayışından söz edeceğiz başka bir deyişle tek tek figürlerin ya da nesnelerin biçimlerinin çizimle üzerine aktarılmış ya da plastik olarak üzerine iliştirilmiş gibi göründüğü maddesel çizim ya da rölyef yüzeyin tam da bu maddeselliğinin yadsındığı ve yüzeyin salt bir resim düzlemi olarak yeniden yorumlandığı durumlardan söz ediyoruz ki böyle durumlarda resim düzlemi ne bu düzlemin içinden bakılan ve tek tek bütün nesneleri içinde barındıran bütünsel bir mekânın projeksiyonu yapılmakta ama söz konusu projeksiyonda dolaysız duyusal izlenimin mi yoksa öyle ya da böyle doğru bir geometrik konstrüksiyonun mu belirleyici olduğu fark yaratma Süreyya Su Görmenin ehlileştirilmesi Perspektif Kitap Zamanı 4 Kasım 2013 Erwin Panofsky nin Perspektif Simgesel Bir Biçim adlı kitabı sanat teorisi ve sanat tarihi alanlarında çok bilinen ve üzerine çokça tartışılan bir çalışma Kitap hakkındaki tartışmalar Panofsky nin perspektif temeline göre yapılan resimlerin görüneni olduğu gibi yansıttığı bizim gerçekte gördüğümüz haliyle şeyleri temsil ettiği savına itirazıyla ilgilidir Panofsky ye göre Rönesans ta gelişmiş olan perspektif anlayışı aslında şeyleri nasıl görüyorsak değil nasıl görünmesi gerekiyorsa öyle resmetmeyi amaçlar Nitekim Rönesans resminde yansıyan görme biçimi yavaş yavaş modern insanın görme alışkanlığını koşullandırmıştır