Roma Hukuku nda Fiducia İnançlı İşlem ve Türk Hukuku Üzerindeki Etkisi — Melih Şeker

İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı Yüksek Lisans Programı dahilinde tarafımca hazırlanan aynı isimli yüksek lisans tezine dayanan bu çalışmanın amacı Roma hukuk yaşantısında önemli bir yere sahip olan fiducia nın genel yapısını ve karakterini ortaya koymak ve işlemin Türk Hukuku üzerinde oluşturduğu etkileri incelemektir Fiducia tarihte özellikle teminat alanında görülen en eski işlemlerden birisi olarak kabul edilmekle birlikte her zaman tartışmalı bir kurum olmuş hukuki niteliği ve hükümleri üzerinde halen uzlaşmaya varılamamıştır Benzer şekilde bugün gelinen noktada inançlı işlem Roma Hukuku ndaki fiducia gibi çoğunlukla bir teminat işlemi şeklinde karşımıza çıkmaktadır ancak çalışmadan da anlaşılacağı üzere bu işlemlerin sadece teminat sağlamak için yapıldıklarını söylememiz hatalı olacaktır Bu eserde fiducia nın doğru bir şekilde aktarılabilmesi amacıyla öğretideki tartışmalara ve tarihsel süreçte işlem hakkında yapılmış olan çeşitli düzenlemelere mümkün olduğunca geniş bir şekilde yer verilmiş ve günümüz hukukunda yer alan inançlı işlem açıklanırken içtihatta ve öğretide yaşanan gelişmelerden yararlanılmıştır İçindekilerGirişBirinci BölümFiducia Kavramı Hukuki Niteliği Benzer Hukuki İlişkilerden Ayırt Edilmesi ve TürleriI Fiducia Kavramının AnlamıII Fiducia nın Tarihsel GelişimiIII Hukuki Niteliği ve YapısıIV Fiducia nın Benzer Hukuki İlişkilerden Ayırt EdilmesiV Fiducia nın Türleriİkinci BölümFiducia nın Geçerlilik ŞartlarıI Genel OlarakII Kurucu UnsurlarıIII Diğer Geçerlilik UnsurlarıIV İşlemin Geçerliliği Bakımından Bazı Özel DurumlarÜçüncü BölümFiducia nın Hükümleri ve Fiducia ya İlişkin DavalarI Genel OlarakII Fiducia dan Doğan Haklar ve BorçlarIII Fiducia ya İlişkin Davalar ve SorumlulukDördüncü BölümTürk Hukuku nda Yer Alan İnançlı İşlemin Roma Hukuku Işığında Genel Olarak DeğerlendirilmesiI Kavramın İfade Ettiği AnlamII İnançlı İşlemin TürleriIII İnançlı İşlemlerin YapısıIV İnançlı İşleml

İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Özel Hukuk Anabilim Dalı Yüksek Lisans Programı dahilinde tarafımca hazırlanan aynı isimli yüksek lisans tezine dayanan bu çalışmanın amacı Roma hukuk yaşantısında önemli bir yere sahip olan fiducia nın genel yapısını ve karakterini ortaya koymak ve işlemin Türk Hukuku üzerinde oluşturduğu etkileri incelemektir Fiducia tarihte özellikle teminat alanında görülen en eski işlemlerden birisi olarak kabul edilmekle birlikte her zaman tartışmalı bir kurum olmuş hukuki niteliği ve hükümleri üzerinde halen uzlaşmaya varılamamıştır Benzer şekilde bugün gelinen noktada inançlı işlem Roma Hukuku ndaki fiducia gibi çoğunlukla bir teminat işlemi şeklinde karşımıza çıkmaktadır ancak çalışmadan da anlaşılacağı üzere bu işlemlerin sadece teminat sağlamak için yapıldıklarını söylememiz hatalı olacaktır Bu eserde fiducia nın doğru bir şekilde aktarılabilmesi amacıyla öğretideki tartışmalara ve tarihsel süreçte işlem hakkında yapılmış olan çeşitli düzenlemelere mümkün olduğunca geniş bir şekilde yer verilmiş ve günümüz hukukunda yer alan inançlı işlem açıklanırken içtihatta ve öğretide yaşanan gelişmelerden yararlanılmıştır