Rus Panslavizmi ve Slav Yardımlaşma Cemiyeti — Mahir Aslan

18 yüzyılın sonlarından Çarlık Rusyasının Dış politikası Karadeniz le Akdeniz i bağlayan Boğazlar meselesidir Boğazların ele geçirilmesi Osmanlı Devleti yönetiminde olan Balkanlar kilit öneme sahiptir Balkanları Slav ve Ortodoksluğu bölge üzerindeki amaçlarını gerçekleştirmenin bir aracı olarak gören Çarlık Rusyasının Osmanlı Devleti aleyhine diğer bölgelerde olduğu gibi Balkanlarda da ilerlemesi Osmanlı yönetimi kadar Batı yı da rahatsız etmesi üzerine Avrupa devletleri Osmanlı Devleti ile birlikte Kırım Harbiyle Rusya ya karşı savaşa girerek Rusya yı ağır bir yenilgiye uğratırlar Rusya bu yenilgiyle Akdeniz Balkanlardan uzaklaştığı gibi Karadenizdeki askeri varlığına da ağır darbe alır Tuna bölgesinden Karadeniz de askeri varlığı zayıflayan Rusya için Balkanlardaki kazanım ve etki alanlarından vazgeçmesi kolay değildir Tam da bu aşamada Rusya ya Balkanlarda varlığını devam ettirme yolunda sivil bir toplum örgütü olarak Panslavist Slavyanofiller hareket ortaya çıkar O zamana kadar Rus yönetiminin farkında olmadığı bu hareketin ideolojisi Balkanlarda Rus Dış politikasının çıkarları doğrultusunda Slav birliğini öngören yeni kurulacak olan Slav Yardımlaşma Cemiyeti tarafından temsil edilerek bu şekilde Osmanlı Devleti ve Batı nın da dikkati perdelenecektir Rus yönetimi tarafından kabul gören Panslavist hareket bundan sonra Rus dış politikasının etkin bir aracı haline gelir Bu çalışma Slav Yardımlaşma Cemiyetlerinin kurulması Rusya ve Balkanlarda teşkilatlanması cemiyetin Rus devleti Bakanlıkları ve Rus kilisesi ile olan ilişkileri yanısıra 1853 Kırım Harbi ile 93 Harbi arasında cemiyetin barış zamanında Balkan halklarına yönelik dil kültür eğitim vs faaliyetleri savaş zamanlarında ise Balkan halklarının Osmanlı Devleti ne karşı örgütlenmesi ve gönüllü silahlı birliklerin oluşturulması faaliyetlerini içermektedir