Selanik ten Ne Çıkar — Ahmet Almaz

Ülkemizde çok tartışılan Yahudilik Sabatayizm ve Dönmelik meselesini tüm yönleriyle inceleyen Selanik ten Ne Çıkar Yahudilik tarihinin başlangıcını temel alıyor 22 Temmuz 1626 yılında doğan Sabatay Sevi nin Beklenen Mesih olarak ortaya çıkması gerek Yahudi gerekse Türk tarihi açısından dikkat çekici bir olay olarak kabul edilmiştir Sabatay Sevi nin Mesih olduğunu ilan etmesinden sonra ise dünyadaki tüm Yahudiler arasında büyük bir tartışma başlamıştır Osmanlı İmparatorluğu yöneticileri ise topraklarında baş gösteren kargaşayı gidermek için Sabatay Sevi nin önüne iki tercih koymuş ya hayatına son verilecek ya da Müslüman olacaksın demiştir Sevi bu yaklaşımın ardından Müslüman olmayı kabul etmiş ardından ise taraftarları ile birlikte Selanik ve diğer şehirlerde Yahudilik den devşirme yeni bir inanç sistemini gizlice yaymıştır Zamanla da Sabataycılar ya da Dönmeler olarakbilinen bu cemaat günümüze kadar sürdürülen inançlar manzumesini ortaya çıkarmıştır Özellikle Balkanlar ve Selanik Sabatayist Dönmeler için önem arz eder Hatta Prof Dr İlber Ortaylı Selanik şehrinin cemaatin başlıca yerleşim merkezi olduğunu belirterek Osmanlı da eğitim hizmetleri ve modernleşmenin önemli taşıyıcılarının Sabataycılar arasından çıktığını kaydeder Nitekim Mayıs 1901 de Selanik e vali olan Mehmet Tevfik Bey de hatıralarında Feyziye Mektepleri nden bahseder Sabataycı gençler eğitmeyi amaçlayan bu okullar her zaman ideoloji ve dünya görüşü değişikliğini amaçlayan bir politika anlayışı ile hareket eder Böyle bir okula giden Müslüman Türkler den biride Cumhuriyet in kurucusu Mustafa Kemal Atatürk dür Öyleki hatıralarında annesinin geleneksel bir Kuran ı Kerim okuluna babasının ise Sabatayist olduğu iddia edilen Şemsi Efendi nin kurduğu okula gitmesini istediğini anlatır Tarihi gerçekleri ortaya koymaktan başka hiçbir amaç taşımayan Selanik ten Ne Çıkar Sabatayizm ve Dönmelik ile ilgili bir çok sorunun cevabını okuyucuyla buluşturuyor Atatürk kendisinin Sabatayist bir Dönme olduğunu iddia edenlere ne cevap verdi Sabataycıların gizli yaşam ritüelleri nelerdir Feyziye ve Terakki okulları Selanikte mi kuruldu Sefaradlar kendilerine kucak açan Osmanlı İmparatorluğu na ihanet etti mi Eski ve Yeni Ahit e göre Selanik ten çıkacak Mesih kim TBBM de ki Selanikliler kimler Sabatay Sevi nin 18 emri neleri kapsıyor Türkiye Cumhuriyeti nin kurucusu Atatürk Şema Yisrael duasını okur muydu Selanik Dönmeleri nin Tevrat ın Türk Evlatları ile bağlantısı var mı