Sermayenin Tarihsel Diyalektiği ve Marx ın Toplumsal Sermaye Teorisi — Zhang Tongyu

Doğuşu 16 yüzyıla kadar uzanan kapitalist üretim biçimi 20 yüzyılda da önemli değişimler geçirmiş üretim süreçlerinde üretimin örgütlenmesinde kapitalist şirketler arasındaki rekabetin biçimlerinde dolaşım ve bölüşüm süreçlerinde bölüşüm ilişkilerinde işçi sınıfının ve burjuvazinin saflarında orta sınıfların yapısında kapitalist ekonominin işleyiş mekanizmalarında bilim ve teknolojinin üretim süreçleri ile ilişkisinde ve iktisadi düşüncelerde yeni olgular ortaya çıkmıştır Bu değişimler ve anlamları incelenmeksizin kapitalizm hakkında doğru bir yargıya varılması oldukça güçleşmiştir Kapitalizmde yalnızca üretimin toplumsallaşmasında büyük adımlar atılmakla kalmamış aynı zamanda üretim ilişkilerinde ve sermaye ilişkisinde öz düzenlemeler gerçekleşmiştir Sermayenin asıl sahipleri ile onu işleten yönetici tabaka arasındaki işlevsel bölünme giderek daha belirgin hale gelmiş bir tür özgün yeni işletmeci burjuvazi ortaya çıkmıştır Kitapta bu yeni olguların genel akademi çevrelerinde ve onlarla faklılaşan Marksist ve sol akademide oluşturduğu teorik yansımalar geniş bir yer tutmaktadır Ayrıca Türkiye de Çinceden çevrilen bir iktisadi akademik araştırmanın ilk kez yayınlanmış olması dikkate değer bir olaydır İnce Kapak Sayfa Sayısı 432 Baskı Yılı 2012 e Kitap Sayfa Sayısı 457 Baskı Yılı 2012 Dili Türkçe Yayınevi Kalkedon

Marx ın Kapital adlı parlak eseri kapitalizmin yeni krizi ile birlikte yeniden baş eser konumuna yükselmiştir Bu kitap Marx ın kapitalizm analizini sosyalizme bağlayan en önemli halkayı ve bugüne kadar en hatalı bir biçimde kavranan yönünü açığa kavuşturmaya çalışmaktadır Kitap aynı zamanda Marx ın kapitalizm analizini bugünkü kapitalizmin ve bugünkü ekonomik küreselleşmenin nitelikleri ile birlikte tartışmaktadır Kitap aynı zamanda Marx ın çözümlemeleri ışığında bu üretim biçiminin çeşitli dönemler içinde geçirdiği değişimleri ve kapitalizmin sosyalist dönüşüme ne denli hazır olup olmadığını tartışmaktadır Kapitalist üretim biçiminin diğer tüm biçimlerden farkı üretici güçleri sürekli bir biçimde geliştirmek ve üretimi daha da toplumsallaştırmak zorunda olması bu amaçla üretim ilişkilerinde ve sermayenin mülkiyet biçimlerinde bunların gelişme gereksinimlerine yanıt veren dönemsel reformlar ve sermayenin toplumsallaşmasına yol açan düzenlemeler yapmak zorunda olmasıdır Bu gerçek aynı zamanda sermayenin içerdiği iki temel niteliğin özel ve toplumsal niteliğin sürekli toplumsallaşma yönünde evrimleşmesi böylece sermayenin mülkiyet biçimlerinin sürekli daha karmaşık ve daha toplumsal biçimlere doğru ilerlemesi biçiminde yansımaktadır Böylece Marx a göre sermaye kendi iç çelişkisinin devinimi sonucunda çeşitli dönemlerde diyalektik aşmalara Aufhebung veya yadsımalara tabi olmaktadır Bu aşma iki biçimde olmaktadır Olumsuz aşma sermayenin üretimin toplumsallaşma gereksinimlerine göre kendini yenilemesi ve yeniden düzenlemesidir daha sık ve asıl değişim biçimi bu olumsuz aşmadır Bu değişimler kapitalist üretim ilişkilerinde bütünsel nitel bir değişikliğe yol açıp kapitalizmin temel çerçevesini aşmamakla birlikte bunların kısmi nitel değişimler anlamında önemli değişikliklere yol açtığı sermayenin kendine yabancılaştığı ve kapitalizmin bağrında yeni ve sosyalist öğelerin doğuşuna yol açtıkları ve bu toplumların her geçen gün sosyalizme daha fazla yaklaştıkları açık bir gerçekliktir Olumlu aşma işçi sınıfı ve kapitalizme muhalif güçlerin çabaları sonucunda ortaya çıkan çeşitli çözümlerdir olumlu aşma kapitalizmi sosyalizme dönüştüren asıl trend olmamakla birlikte kapitalist üretim biçiminin dönüşümünde son sözü söylemektedir Eser kapitalizmin geçirdiği tüm değişimleri ve bugününü inceleyerek sosyalist toplumsal devrimin ekonomik temelini bilimsel bir biçimde ortaya koymaktadır

Marx a göre özel kapitalist mülkiyet kapitalist üretim ilişkilerinin can damarı sermaye de bu ilişkilerin öznesidir Bu kitap Marx ın çözümlemeleri ışığında bu üretim biçiminin çeşitli dönemler içinde geçirdiği değişimleri ve kapitalizmin sosyalist dönüşüme ne denli hazır olup olmadığını tartışmaktadır Kapitalist üretim biçiminin diğer tüm biçimlerden farkı üretici güçleri sürekli bir biçimde geliştirmek ve üretimi daha da toplumsallaştırmak zorunda olması bu amaçla üretim ilişkilerinde ve sermayenin mülkiyet biçimlerinde bunların gelişme gereksinimlerine yanıt veren dönemsel reformlar ve toplumsallaşan düzenlemeler yapmak zorunda olmasıdır Bu gerçek aynı zamanda sermayenin içerdiği iki temel niteliğin özel ve toplumsal niteliğin sürekli toplumsallaşma yönünde evrimleşmesi böylece sermayenin mülkiyet biçimlerinin sürekli daha karmaşık ve daha toplumsal biçimlere doğru ilerlemesi biçiminde yansımaktadır Böylece Marx a göre sermaye kendi iç çelişkisinin devinimi sonucunda çeşitli dönemlerde diyalektik aşmalara Aufhebung veya yadsımalara tabi olmaktadır Bu aşma iki biçimde olmaktadır Olumsuz aşma sermayenin üretimin toplumsallaşma gereksinimlerine göre kendini yenilemesi ve yeniden düzenlemesidir daha sık ve asıl değişim biçimi olumsuz aşmadır Olumlu aşma işçi sınıfı ve kapitalizme muhalif güçlerin çabaları sonucunda ortaya çıkan çeşitli çözümlerdir bu aşma biçimi asıl trend olmamakla birlikte kapitalist üretim biçiminde en nihayetinde bütünsel nitel dönüşüme yol açacaktır Fakat kapitalist üretim ilişkileri ve sermayenin mülkiyet biçiminde kaydedilen toplumsallaşma yönündeki değişimler Marx ın çağından sonra da çeşitli aşamalardan geçmiştir Bu değişimler kapitalist üretim ilişkilerinde bütünsel nitel bir değişikliğe yol açıp kapitalizmin temel çerçevesini aşmamakla birlikte bunların kısmi nitel değişimler anlamında önemli değişikliklere yol açtığı sermayenin kendine yabancılaştığı ve kapitalizmin bağrında yeni ve sosyalist öğelerin doğuşuna yol açtıkları ve bu toplumların her geçen gün sosyalizme daha fazla yaklaştıkları açık bir gerçekliktir Bu öz aşma süreci en sonunda sermayenin doğasının izin verdiği çerçeve içinde ilerleyemez ve karşıtına dönüşmeye başlar yüzyılın Marksist akımı Marx ın kapitalizm analizi ve onun kapitalizmin bağrında sosyalizme özgü yeni öğelerin doğuşu biçimindeki analizi konusunda önemli muğlaklıklar taşımış kapitalist üretim ilişkilerindeki muazzam değişimleri sermayenin süreğen bir biçimde toplumsallaşmasını ve kapitalist üretim biçimi içinde oluşmakta olan yeni ve sosyalist öğeleri incelemede yetersiz kalmıştır Eser kapitalizmin geçirdiği tüm değişimleri inceleyerek toplumsal devrimin ekonomik temelini ortaya koymaktadır

Doğuşu 16 yüzyıla kadar uzanan kapitalist üretim biçimi 20 yüzyılda da önemli değişimler geçirmiş üretim süreçlerinde üretimin örgütlenmesinde kapitalist şirketler arasındaki rekabetin biçimlerinde dolaşım ve bölüşüm süreçlerinde bölüşüm ilişkilerinde işçi sınıfının ve burjuvazinin saflarında orta sınıfların yapısında kapitalist ekonominin işleyiş mekanizmalarında bilim ve teknolojinin üretim süreçleri ile ilişkisinde ve iktisadi düşüncelerde yeni olgular ortaya çıkmıştır Bu değişimler ve anlamları incelenmeksizin kapitalizm hakkında doğru bir yargıya varılması oldukça güçleşmiştir Kapitalizmde yalnızca üretimin toplumsallaşmasında büyük adımlar atılmakla kalmamış aynı zamanda üretim ilişkilerinde ve sermaye ilişkisinde öz düzenlemeler gerçekleşmiştir Sermayenin asıl sahipleri ile onu işleten yönetici tabaka arasındaki işlevsel bölünme giderek daha belirgin hale gelmiş bir tür özgün yeni işletmeci burjuvazi ortaya çıkmıştır Kitapta bu yeni olguların genel akademi çevrelerinde ve onlarla faklılaşan Marksist ve sol akademide oluşturduğu teorik yansımalar geniş bir yer tutmaktadır Ayrıca Türkiye de Çinceden çevrilen bir iktisadi akademik araştırmanın ilk kez yayınlanmış olması dikkate değer bir olaydır İnce Kapak Sayfa Sayısı 432Baskı Yılı 2012e Kitap Sayfa Sayısı 457Baskı Yılı 2012Dili TürkçeYayınevi Kalkedon

Marx ın Kapital adlı parlak eseri kapitalizmin yeni krizi ile birlikte yeniden baş eser konumuna yükselmiştir Bu kitap Marx ın kapitalizm analizini sosyalizme bağlayan en önemli halkayı ve bugüne kadar en hatalı bir biçimde kavranan yönünü açığa kavuşturmaya çalışmaktadır Kitap aynı zamanda Marx ın kapitalizm analizini bugünkü kapitalizmin ve bugünkü ekonomik küreselleşmenin nitelikleri ile birlikte tartışmaktadır Kitap aynı zamanda Marx ın çözümlemeleri ışığında bu üretim biçiminin çeşitli dönemler içinde geçirdiği değişimleri ve kapitalizmin sosyalist dönüşüme ne denli hazır olup olmadığını tartışmaktadır Kapitalist üretim biçiminin diğer tüm biçimlerden farkı üretici güçleri sürekli bir biçimde geliştirmek ve üretimi daha da toplumsallaştırmak zorunda olması bu amaçla üretim ilişkilerinde ve sermayenin mülkiyet biçimlerinde bunların gelişme gereksinimlerine yanıt veren dönemsel reformlar ve sermayenin toplumsallaşmasına yol açan düzenlemeler yapmak zorunda olmasıdır img src https s3 eu west 1 amazonaws com dia kitadagitim ckeditor_assets pictures 53 content_1_original_original jpg alt height 15 width 15 font size 1 color white font img

Doğuşu 16 yüzyıla kadar uzanan kapitalist üretim biçimi 20 yüzyılda da önemli değişimler geçirmiş üretim süreçlerinde üretimin örgütlenmesinde kapitalist şirketler arasındaki rekabetin biçimlerinde dolaşım ve bölüşüm süreçlerinde bölüşüm ilişkilerinde işçi sınıfının ve burjuvazinin saflarında orta sınıfların yapısında kapitalist ekonominin işleyiş mekanizmalarında bilim ve teknolojinin üretim süreçleri ile ilişkisinde ve iktisadi düşüncelerde yeni olgular ortaya çıkmıştır Bu değişimler ve anlamları incelenmeksizin kapitalizm hakkında doğru bir yargıya varılması oldukça güçleşmiştir Kapitalizmde yalnızca üretimin toplumsallaşmasında büyük adımlar atılmakla kalmamış aynı zamanda üretim ilişkilerinde ve sermaye ilişkisinde öz düzenlemeler gerçekleşmiştir Sermayenin asıl sahipleri ile onu işleten yönetici tabaka arasındaki işlevsel bölünme giderek daha belirgin hale gelmiş bir tür özgün yeni işletmeci burjuvazi ortaya çıkmıştır Kitapta bu yeni olguların genel akademi çevrelerinde ve onlarla faklılaşan Marksist ve sol akademide oluşturduğu teorik yansımalar geniş bir yer tutmaktadır Ayrıca Türkiyede Çinceden çevrilen bir iktisadi akademik araştırmanın ilk kez yayınlanmış olması dikkate değer bir olaydır İki ünlü Çinli Marksist ekonomi politik araştırmacısının bu eserin son satırlarını kaleme aldığı günlerde kapitalist kriz tüm dünyaya yayılmış bulunuyordu ABDde 2007de ortaya çıkıp dünyaya yayılan küresel mali kriz bir kez daha son on yıllarda kapitalizm üzerine beslenen iyimser hayalleri sarsmış bulunuyor Yeni kriz Avrupa kıtasında yeni biçimler alarak gelişmeye devam etmektedir Kapitalizmin merkezlerinde büyüme durmuş ve üretici güçlerde muazzam bir tahribat ortaya çıkmış bulunuyor Gelişmiş ve orta düzeyde gelişkin 42 kapitalist ülkede kriz öncesindeki 340 milyon olan işsiz birey sayısı bugün 410 milyon civarında seyretmektedir Aslında işsizlik kapitalizmin son on yıllarda biriktirdiği ekolojik çevre sorunları dahil olmak üzere yapısal sorunların sadece en önemlilerinden birini oluşturmakta Başta iktisatçılar olmak üzere tüm düşünen insanlar kapitalizmin bugünkü krizi hangi yeni çözümlerle aşmaya çalışacağını ve ne tür yeni öz düzenlemeler yapacağı üzerine tartışıyorlar İşçi sınıfı ve halklar kemer sıkma politikalarına karşı direnme çizgilerine yönelirken çeşitli orta sınıflar derin bir bocalama yaşıyorlar Kapitalizmin bir kez daha liberal iktisadi çizgileri terk edip Keynesçi ve tekelci devlet kapitalizmine özgü mekanizmaların benzerlerine yöneleceği biçiminde tahminler yapılıyor Kriz ile birlikte Marx ve Engelsin kapitalizm üzerine çözümlemeleri yeniden ve daha titiz bir ilgi ile ele alınmaya başlamış onların toplam eserlerinin akademik versiyonlarının 159 cildinden 61i yayınlanarak okur ve araştırmacıların hizmetine sunulmuştur Elinizdeki eser Çinde son yıllarda özellikle 1998 yılından itibaren derinleşen kapitalizm araştırmalarının bir örneğidir Yazarlar Marxın çözümlemelerinden yola çıkarak kapitalizmin yeni olguları ışığında onun geleceğine ışık tutmaya çalışmakta ve kapitalizmin bugün içinde bulunduğu aşamayı nitelemeye çalışmaktadırlar Doğuşu 500 yıllık bir sürece dayalı olan kapitalizmin başlangıcı genellikle 1640 1660 İngiliz Devrimine bağlanmaktadır onun ilk gerçek bilimsel analizinin 1860larda Marx tarafından ortaya koyulmasından bu yana 150 yıl geçmiş bulunuyor Kapitalizm tarihsel süreci içinde 1770lerden itibaren üç büyük bilimsel teknolojik devrime tanıklık etmiş ve bugüne kadar 8 ciddi ekonomik kriz atlatmış bulunuyor ve bu olgu aynı zamanda onun krizlere olan duyarlılığını da ortaya koymaktadır Şüphesiz bu krizlerin geride bırakılmış olması ve krizlerin ardından gerçekleşen yeniden canlanma ve genişleme devinimi onun temel çelişmelerinin bütünsel olarak aşıldığı ve onun temel karakterinin değiştiği anlamına gelmemektedir Nitekim 1970lerin ortasında yaşanan krizin ardından kapitalizm üretici güçleri geliştirmeye devam etmiş 1980lerde hızlanan küreselleşme