Şeyhülislam Molla Hüsrev Hayatı ve İlmi Şahsiyeti — Mehmet Çelen

Günümüz İslâm dünyasında Osmanlı âlimleri ilmî şahsiyet ve görüşleriyle çok fazla tanınmamaktadır Eserimizin amacı 15 yy da yaşamış zamanının büyük İslâm hukukçusu ve devlet adamı Molla Hüsrev ö 885 1480 in hayatını çevresini ve ilmî kimliğini daha kapsamlı tanıtmaktır Molla Hüsrev Osmanlı nın altın çağı 1453 1603 nın ilk dönemlerinde birçok görev üstlenmiş bir âlimdir Özellikle de II Murad ve Fatih Sultan Mehmed in iktidarları döneminde etkin makamlarda yer almıştır O Anadolu da doğmuş tahsilini tamamlamış ve orada ilk çalışmaları sürdürmüştür Bu döneme kadar Osmanlı âlimleri Mısır Halep Bağdat Şam ve Diyar ı Acem de İslâmî ilimleri tahsil etmekteydiler Fatih Sultan Mehmed ilim hayatında önemli adımlar atarak ve yenilikler getirerek İstanbul u da ilim merkezi haline dönüştürmüştür Molla Hüsrev Anadolu da yetişen bir âlim olarak tefsir fıkıh fıkıh usûlü âdâb kelam mantık ve belâgat gibi ilimlerde söz sahibi olmuş özgün fikirler üretmiş ve ilmî şahsiyetiyle temayüz etmiştir Eserleri asırlarca Osmanlı medreselerinde ders kitabı olarak okutulmuştur Bundan dolayı eserlerine o dönemlerin ilmî geleneği çerçevesinde birçok hâşiye şerh yazılmıştır Şeyhülislâm Molla Hüsrev Hayatı ve İlmî Şahsiyeti tahlîk ve ihtisar yazılmıştır Osmanlı ilmiye teşkilatının her kademesinde görev almış müderrislik kadılık kazaskerlik ve şeyhülislâmlık yapmıştır Fıkıh görüş ve fetvalarıyla Osmanlı hukuk sisteminin oluşumunda büyük katkıları olmuştur Medreselerin üniversitelerin teşekkülünde ve ilmî açılımda önemli görevler üstlenmiştir Kendi fıkhî görüşleriyle zamanındaki âlimlerle de birçok münazaraları olmuş bunlara karşı risâleler kaleme almıştır Böylece bizler onu özgün bir ilim adamı olarak tanıma fırsatını elde etmiş olacağız

Günümüz İslâm dünyasında Osmanlı âlimleri ilmî şahsiyet ve görüşleriyle çok fazla tanınmamaktadır Eserimizin amacı 15 yy da yaşamış zamanının büyük İslâm hukukçusu ve devlet adamı Molla Hüsrev ö 885 1480 in hayatını çevresini ve ilmî kimliğini daha kapsamlı tanıtmaktır Molla Hüsrev Osmanlı nın altın çağı 1453 1603 nın ilk dönemlerinde birçok görev üstlenmiş bir âlimdir Özellikle de II Murad ve Fatih Sultan Mehmed in iktidarları döneminde etkin makamlarda yer almıştır O Anadolu da doğmuş tahsilini tamamlamış ve orada ilk çalışmaları sürdürmüştür Bu döneme kadar Osmanlı âlimleri Mısır Halep Bağdat Şam ve Diyar ı Acem de İslâmî ilimleri tahsil etmekteydiler Fatih Sultan Mehmed ilim hayatında önemli adımlar atarak ve yenilikler getirerek İstanbul u da ilim merkezi haline dönüştürmüştür Molla Hüsrev Anadolu da yetişen bir âlim olarak tefsir fıkıh fıkıh usûlü âdâb kelam mantık ve belâgat gibi ilimlerde söz sahibi olmuş özgün fikirler üretmiş ve ilmî şahsiyetiyle temayüz etmiştir Eserleri asırlarca Osmanlı medreselerinde ders kitabı olarak okutulmuştur Bundan dolayı eserlerine o dönemlerin ilmî geleneği çerçevesinde birçok hâşiye şerh yazılmıştır Şeyhülislâm Molla Hüsrev Hayatı ve İlmî Şahsiyeti tahlîk ve ihtisar yazılmıştır Osmanlı ilmiye teşkilatının her kademesinde görev almış müderrislik kadılık kazaskerlik ve şeyhülislâmlık yapmıştır Fıkıh görüş ve fetvalarıyla Osmanlı hukuk sisteminin oluşumunda büyük katkıları olmuştur Medreselerin üniversitelerin teşekkülünde ve ilmî açılımda önemli görevler üstlenmiştir Kendi fıkhî görüşleriyle zamanındaki âlimlerle de birçok münazaraları olmuş bunlara karşı risâleler kaleme almıştır Böylece bizler onu özgün bir ilim adamı olarak tanıma fırsatını elde etmiş olacağız