Siyasi Tarih Birinci Cilt

Prof Dr Muharrem Tünay bu eserinde siyasal tarih konusuna farklı bir yaklaşım getirmektedir Bu yaklaşıma göre tarih sadece antlaşmalar ittifaklar ve savaşların toplamından ibaret olmayıp ayrıca ekonomik siyasal sosyal yapıları ve ilişkileri de içermektedir Örneğin geleneksel diplomasi tarihinden farklı olarak Ortaçağ düzeninden modern topluma geçiş süreçleri sanayileşme modelleri ve azgelişmişlik kuramlarının incelenmesi kitapta önemli bir yer tutmaktadır Olaylara ve tarihsel gelişmelere bu çerçevede bakıldığında uluslararası düzeyde neden kutuplaşmaların bu kadar sık ve keskin olduğu ve neden bazı temel faktörlerin dünya savaşlarına yol açtıkları daha iyi görünmektedir Ortaçağ düzeninin yıkılması sonucunda ortaya çıkan Fransız ve Sanayi devrimlerinin iç dinamikleri bu tarihsel süreç içerisinde incelenmekte ve daha sonra da İkinci Dünya Savaşı na kadar uzanan çizgide ulusal ve bölgesel farklar göz ardı edilmeksizin belli başlı olaylar ve gelişmeler araştırılmaktadır Örneğin sosyal demokrasi hareketinin somut olarak ortaya çıkışı Bonapartizm olgusunun hem kuramda hem de pratikte belirli bir çerçeveye oturtulması ve Almanya nın Nazi döneminin özellikleri bu çalışmanın önemli odak noktalarını oluşturmaktadır Sonuç olarak Prof Dr Muharrem Tünay ın bu eseri yakın tarihe yeni bir çerçeve içerisinde bakabilmenin bir rehberi biçiminde değerlendirilebilir

Türkiye de siyasal tarih alanının erken örneklerinden biri olarak hem yazarının düşünsel birikimini hem de Cumhuriyet in ilk yıllarındaki tarih yazımı anlayışını yansıtan Siyasi Tarih Türkiye ve Dünya tarihinin siyasal ve tarihsel olaylarını konu edinmektedir Kitapta anlatım Avrupa güç dengelerinin dönüşümünden başlar sanayi devriminin yarattığı yeni iktisadi düzenin uluslararası ilişkileri nasıl yeniden biçimlendirdiğini inceler Ardından Osmanlı İmparatorluğu nun bu değişime ayak uydurma çabalarını Tanzimat ve Islahat dönemlerini diplomasi sahnesinde giderek zayıflayan imparatorluğun iç ve dış siyaseti üzerinde durur Yazar her bir dönemin ve olayların ardındaki zihniyet değişimlerini ve güç mücadelelerini kendi bağlamında değerlendirir Bu nedenle eserimizin amacı bir olay tarihi anlatmaktan çok siyasi düşünce ve diplomasi tarihini iç içe vermektir Yöntem bakımından eser bugünkü akademik tarih yazımının analitik ölçütlerine tam olarak uymasa da dönemi için son derece sistematik ve öğretici bir yapıya sahiptir Eserin son kısmında da belirtildiği üzere bir dönem ders kitabı olarak da okutulmuştur Kaynak gösterme sınırlı fakat olaylar arasındaki neden sonuç ilişkilerini kurma çabası güçlüdür Sonuç olarak Siyasi Tarih Cumhuriyet in erken döneminde tarih bilinci inşa etmeyi amaçlayan kıymetli bir metindir Suphi Nuri İleri bu eser aracılığıyla Türkiye nin modernleşme serüvenini dünya siyaseti bağlamında anlamlandırmaya çalışmış olayların ardındaki yapısal nedenleri göstermeye gayret etmiştir

Oral Sander in siyasi tarih alanına en büyük katkısı konuyu çok geniş bir çerçevede ele almasıdır Siyasi tarihi çok yönlü disiplinlerarası bir çerçevede ele almış uygarlık tarihi kültür tarihi temeline oturtmuştur Bu kitap hem siyasi tarih öğrencilerinin hem de genel okuyucunun ilgisini çeken yararlı bir temel başvuru kaynağı niteliği kazanmış durumdadır Ömer Kürkçüoğlu

Siyasi Tarih in ikinci cildi 20 yüzyıl tarihini gerek geçmişin gerekse günümüzün sorunlarını değerlendirebilmemizi sağlayacak derli toplu bir çerçeve içinde okura sunuyor Türkiye de siyasi tarih öğrenimini bir gelenek haline getiren Mülkiye nin erken yitirdiğimiz değerli bir hocasından bu geleneğe uygun bir kitap Tarih bize yaklaştıkça gazete haberine benzemeye başlar Böylesine kaypak bir zeminde tarihçilik yapmak bilgi beceri sabır ama en önemlisi ortak bir akla mensubiyet gerektirir Oral Sander in 20 yüzyıl olaylarını 20 yüzyıl siyasi tarihi haline getirmesinin başarısını okuyucularla paylaşıyoruz Mehmet Ali Kılıçbay

Basımı yapılan çalışmada Yakınçağ Sonçağ da 1789 dan Metinde 1770 lerden 2014 yılına kadar iki yüz yılı aşan sürede Osmanlı Devleti ile Türkiye Cumhuriyeti nin dış siyasetinde ve dünyanın diğer devletleri arasında meydana gelen önemli siyasi olay ve gelişmeler konu alınmıştır Metnin yazılışı sırasında belirlenip izlenen yönteme göre önce belirli bir zaman diliminde dünyada 19 yüzyılın ortalarına kadar dönemin siyasi yapısı nedeniyle özellikle Avrupa da devletler arasında meydana gelen önemli olay ve gelişmeler incelenmiş sonra aynı dönemdeki Türk dış siyaseti ele alınarak konuları dünyadaki gelişmelerle ilişkileri ve onların etkileri de gösterilerek açıklanmıştır Bu çerçevede metinde dünya siyasi haritasında ve güçler dengesinde meydana gelen gelişmeler oluşumlar ile aşamalar nedenleri sonuçları aralarındaki bağlantılar zaman ve konu bakımından birbirleriyle ilişkili olarak aralarında boşluk bırakılmamaya gayret edilerek bir bütün içinde ortaya konmuştur Bunların yanı sıra uluslararası ilişkilerde meydana gelen olay ve gelişmelerin genelde sonucunu imzalandığı andan itibaren de bir yükümlülük ve yaptırım belgesi niteliği kazanan bu durumuyla yeni olay ve gelişmelerin başlangıcını oluşturan andlaşmalar önemle ele alınıp incelenmeye gayret edilmiştir Çalışma ders kitabı olarak hazırlanmış olmakla birlikte kapsadığı dönem ve konularından dolayı daha geniş okuyucu çevresinin ilgisini çekebileceği göz önünde tutularak kaleme alınmıştır Baştan itibaren de kitabın her yeni baskısı yıllarca süren uzun hazırlıkların ve çabaların sonucunda bir öncekine göre daha da geliştirilmiş ve genişletilmiş olarak yapılmıştır Bu arada kitabın sayfa sayısı her baskıda artarak birinci baskının iki katını geçmiştir Bu şekliyle 10 Baskıya kadar tek cilt halinde gelen kitabı kapsadığı zaman dilimi ile ele alınan konuların genişlemesi ve sayfa sayısının artmasından dolayı bu yeni baskıdan 11 Baskıdan itibaren cilt I 1789 1914 cilt II 1914 2014 olmak üzere ikiye ayırmanın uygun olacağı düşünülmüştür Yeni basımı da buna göre yapılmıştır Bununla birlikte gerekli olduğu görüldüğü için Önsöz Giriş ile pek çok kaynağın iki ciltte de kullanılmış olmasından dolayı ve bir de okuyucuyla araştırıcıya yarar sağlayacağı düşünüldüğünden Kaynaklar ciltlere göre ayrılıp yazılmamış iki ciltte de tek ciltte olduğu gibi bütün olarak verilmiştir

Bu çalışma Osmanlı Arşivi belgeleri dahil çeşitli kaynaklar üzerinde yapılan araştırma ve incelemelere dayanılarak kaleme alınmıştır Kullanılan kaynaklar sözü edilen konularda araştırma yapacaklar da düşünülerek yeri geldikçe dipnotlarda gösterilmiştir Ayrıca metne konularla ilgili haritalar eklenmiştir Dünyada mevcut devletler arasındaki başlıca ilişkiler ile gelişmeleri yeni devletlerin ortaya çıkışları devletlerin dış siyaset yönelimleri sorunları ve bunları gerçekleştirmek ya da çözümlemek için gösterdikleri çabalar bu çabalardan doğan sorunlarla varsa çözümleri incelenmiştir Bunlarla birlikte dünya siyasi haritasında ve güçler dengesinde meydana gelen gelişmeler oluşumlar ve aşamalar zaman ve konu bakımından birbirine bağlı olarak aralarında boşluk bırakılmamaya gayret edilerek bir bütün içinde ortaya konmuştur Çalışmamız ders kitabı olarak hazırlanmış olmakla birlikte kapsadığı dönem ve konularından dolayı daha geniş bir okuyucu çevresinin ilgisini çekebileceği göz önünde tutularak kaleme alınmıştır Fakat yine de ilgili eğitim öğretim kurumlarının programlarında Siyasi Tarih dersine ayrılan süreler dikkatten uzak tutulmayarak kitapta konular ana hatlarıyla ele alınmış ve temel bilgilerin verilmesi ile belli ölçülerde de olsa gerekli yorumların yapılması esas kabul edilmiştir Daha ayrıntılı bilgilerin sağlanması ile daha geniş yorumlara gidilmesi ise okuyucunun kişisel merak ve çabasına bırakılmıştır Bu şekliyle 10 Baskıya kadar tek cilt halinde gelen kitabımızı kapsadığı zaman dilimi ile ele alınan konuların genişlemesi ve sayfa sayısının artmasından dolayı bu yeni baskıdan 11 Baskıdan itibaren cilt 1 1789 1914 cilt 2 1914 2014 olmak üzere ikiye ayırmanın uygun olacağı düşünülmüştür Yeni basımı da ona göre yapılmıştır Bununla birlikte gerekli görüldüğü için Önsöz ve Giriş ile pek çok kaynağın iki ciltte de kullanılmış olmasından dolayı ve bir de okuyucuyla araştırıcıya yarar sağlayacağı düşünüldüğünden Kaynaklar ciltlere göre ayrılıp yazılmamış iki ciltte de tek ciltte olduğu gibi bütün olarak verilmiştir