Sovyet Yüzyılı

Sovyet Yüzyılı
Yordam Kitap
Sovyet Yüzyılı
Aleksandra Kollontay 1872 1952 Rus devrimci hareketinin etkili önderlerinden sınıflar üstü bir kadın mücadelesine kararlılıkla karşı çıkan Marksist bir düşünür Ekim Devrimi nin ardından Bolşevik hükümette yer alan ilk kadın komiser bakan barış için gösterdiği çabalarla dünyanın saygısını kazanmış bir kadın diplomat Kollontay ın fikirleri Sovyet Rusya tarihi içinde de Marksist feminizmin düşünsel mirası içinde de yeterince tartışılmamıştır Oysa Kollontay ın boyun eğmeyen dolaysız bir üslupla kaleme aldığı yazıları radikal bir düşünürün ve Sovyet Rusya da geliştirilmeye çalışılan sosyalist pratiğe sorumluluk hissiyle bağlı bir yöneticinin derinlikli ve önemli düşünceleriyle doludur Sovyet Kadını Kollontay ın siyasi yaşamının farklı evrelerinde zihnini meşgul eden çeşitli meseleler üzerine yazdığı yazılardan ve yaptığı konuşmalardan derlenmiş on iki makaleden oluşuyor Yeni bir toplumun yaratılmasına dair güçlü umutlarla ortaya konduğu açıkça hissedilen bu makaleler sosyalist kadın hareketinin talepleri çağdaş burjuva toplumunun yarattığı cinsel kriz in nasıl aşılacağı kadınların özgürleşmesi için sosyalist devletin sorumlulukları gibi pek çok konuda bugün de tartışmalar açabilecek parlak gözlemler içeriyor Son bölümde yer verilen Kollontay ın anıları ise siyaset ve mücadeleyle geçmiş bu ömrün yeni bir dünya yaratma ülküsünden hiç vazgeçmediğini gösteriyor Benim hayatım bir örnek olarak eskimiş çifte standart garabetini diğer kadınların hayatından da defetmeye hizmet edebilir Bu şahsi varoluşumun en önemli anlamıdır

İletişim Yayınları
çev. Renan Akman
SSCB tarihin karanlığına karışmış gibi görünse de geçtiğimiz yüzyıla vurduğu damga ve günümüzde süren etkisiyle hâlâ önemli bir araştırma alanı Fakat bu tarih uzun bir süre boyunca hem gerekli bilgi ve belgelere ulaşmanın güçlüğünden hem de Sovyet rejiminin gerçeklerini örten ideolojik perdenin varlığı nedeniyle yazılamadı Moshe Lewin Sovyet Yüzyılı nda yakın zamana kadar girilemeyen arşivlerdeki belgeler üzerinde ayrıntılı bir araştırma yaparak tüm karmaşıklığıyla bu tarihin izini sürüyor Lewin demografi ekonomi kültür ve politik baskı gibi hayati unsurları öne çıkararak bugüne kadar bütünüyle anlaşılması mümkün olmamış bir sistemin işleyişini bizlere sunuyor Sovyet Yüzyılı basit ve çizgisel bir hikâyeden yola çıkarak bu hikâyenin sürekliliklerini kopuş noktalarını Ekim 1917 deki başlangıcından 1980 lerdeki çöküş sürecine kadar Stalinist diktatörlük ve Kruşçev in imkânsız reformlarıyla geçen yılları da resmederek ayrıntılarıyla ele alıyor Muhtemelen SSCB üzerine çalışan hiçbir Batılı tarihçi Moshe Lewin gibi savaş döneminde genç bir asker olarak Stalin döneminden Komünizm sonrasındaki günlere kadar Rus halkı içinde yaşama deneyimine sahip olmamış ve Sovyet dönemine ilişkin arşivleri ve literatürü ele almamıştır Lewin Sovyet Yüzyılı ndaki fikirleriyle Sovyet tarihini geçtiğimiz yüzyılın ideolojik birikiminden kurtarmak yolunda önemli bir katkı sağlıyor ve bu tarihi anlamak isteyen herkes için temel bir eser sunuyor Eric Hobsbawm