Söylem İnceleme Monadoloji — Rene Descartes

Us dünyada en iyi paylaştırılan şeydir çünkü herkes onunla öylesine iyi donatılı olduğunu düşünür ki tüm başka şeylerde hoşnut edilmeleri çok güç olanlar bile genellikle ondan şimdiden ellerinde bulunandan daha çoğunu istemezler Bunda tümünün aldanması olası değildir tersine bu sağlam yargıda bulunma ve doğruyu yanlıştan ayırdetme gücünün ki sözcüğün asıl anlamıyla sağ duyu ya da us le bon sens ou la raison denilen şey budur tüm insanlarda doğal olarak eşit olduğuna ve böylece görüşlerimizin türlülüğünün kimi insanların başkalarından daha ussal olmalarından değil ama yalnızca düşüncelerimizi değişik yollara yöneltmemiz ve aynı şeyleri irdelemiyor olmamız olgusundan geldiğine tanıklık eder Çünkü iyi ansal güçlere iye olmak yeterli değildir başlıca sorun onları iyi uygulamaktır En büyük ruhlar en büyük erdemlere olduğu gibi en büyük erdemsizliklere de yeteneklidir ve çok yavaş yürüyenler eğer her zaman doğru yolu izlerlerse gerçekte koşmalarına karşın yolun dışına çıkanlardan daha ileri gidebilirler Descartes Söylem Ama en yüksek iyi başka bireyler ile birlikte eğer olanaklı ise böyle bir doğaya ulaşmaktır O doğanın ne olduğunu e d nasıl anlık ve Doğanın bütünü arasında varolan birliğin bilgisi olduğunu yeri geldiğinde göstereceğiz O zaman uğruna çabaladığım erek budur Böyle bir doğayı kendim için kazanmak ve birçoklarının ona benimle birlikte erişmeleri uğruna çabalamak Daha açık bir deyişle başka birçoklarının benim anladığım gibi anlayabilmesi ve böylelikle anlak ve isteklerinin benim anlak ve isteklerim ile bütünüyle anlaşması için çabalamak mutluluğumun bir parçasıdır Böyle bir amaca ulaşabilmek için ve ayrıca bu doğaya olanaklı en büyük sayının en kolay ve en güvenilir yolla erişebilmesini sağlayacak toplumsal bir düzeni oluşturmak için Doğayı bizi sözü edilen doğaya ulaştıracak denli anlamak zorunludur Spinoza İnceleme Monad bileşiklere giren yalın bir tözden başka bir şey değildir yalın olan hiçbir parçası olmayandır Monadlar doğanın gerçek atomları ve tek bir sözcükle şeylerin öğeleridir Monadlar ancak yaratılış yoluyla başlayabilir ve yokediliş yoluyla sonlanabilir Dışarıdan ne töz ne de ilinek bir Monada girebilir Monadların belli nitelikleri olmalıdır Her Monadın başka her birinden ayrı olması zorunludur Doğada hiçbir zaman biri eksiksiz olarak öteki gibi olan iki varlık yoktur Yaratılmış Monad değişime açıktır Leibniz Monadoloji İÇİNDEKİLER RENÉ DESCARTES Usun Doğru Yönetimi ve Bilimlerde Gerçeklik Arayışı İçin Yöntem Üzerine Söylem 1637 BÖLÜM I 9 BÖLÜM II 16 BÖLÜM III 24 BÖLÜM IV 30 BÖLÜM V 36 BÖLÜM VI 49 BENDICTUS SPINOZA İnsan Anlağının İyileştirilmesi ve Onu Şeylerin Doğru Bilgisine En İyi Götüren Yol Üzerine Bir İnceleme yazım 1621 2 yayım 1677 GOTTFRIED WILHELM LEIBNIZ Monadoloji yazım 1714 yayım 1840 EKLER Kitaplar ve Yazarlar Üzerine Notlar Aziz Yardımlı 125 Çözümlemeler Aziz Yardımlı 131 Sözlükler 137 Dizin 141