Stalinizmin Doğuşu — Michal Reiman

Stalin 1927 ile 1929 yılları arasında Bolşevik Parti deki Sol muhalefetin ve ılımlı Sağ kanadın kendisine karşı oluşturduğu tehdidi bertaraf edip konumunu sağlamlaştırmayı başardı O günden bu yana Stalin in neden ve nasıl yükseldiği Sovyet Rusya tarihi üzerinde çalışanların sık tartıştıkları bir konu oldu A Rabinowitch İlksöz s 7 9 Michal Reiman ın Stalinizm in Doğuşu adlı yapıtı aslı 1979 da Almanca olarak yayımlanan önemli bir kitaptır Önde gelen Çek tarihçisi Komünist Parti ve Komintern görevlisi Pavel Reiman ın oğlu olarak 1930 da Moskova da doğan Michal Reiman Prag taki Karl Üniversitesi nden doktora derecesi aldı Ondokuzuncu yüzyıldaki Çek sosyal demokrasisini incelediği ilk büyük çalışması 1958 de çıktı 1960 larda Reiman araştırmalarını Rus tarihine kaydırdı 1967 de Ruská revoluce 23 února 25 ríjna 1917 Rus Devrimi Şubat 23 Ekim 25 1917 adlı kitabı Prag ta yayımlandı ertesi yıl Rusça çevirisi çıktı Bir kısmı Sovyet arşivlerinden eşsiz belgelere dayalı sosyalist bir perspektiften 1917 devrimlerinin ayrıntılı ve kapsamlı bir yeniden yorumlanması olan bu kitap ortodoks Stalinist tarih yazımından cesur bir kopma girişimi oluşturuyordu Sovyet tarihçileri arasında canlı bir tartışma ve çekişmenin odağı olan kitap aynı zamanda Batılı uzmanlar için de büyük bir değer taşımaktaydı Önsöz 1979 s 11 13 Günümüzde şu veya bu biçimde 1920 ve 1930 ların Sovyetler Birliği ni ve özellikle de Stalinizm sorununu ele alan birçok tarih incelemesi var Bu çalışmalar söz konusu yıllarda cereyan eden olayları esaslı bir şekilde yeniden kurguladılar Fakat konunun tüketilip bitirildiğini düşünmek hâlâ zor Tüm gerekli malzeme akademik dünya içinde henüz tedavülde değil ve kimi özellikle Sovyet arşivlerindeki malzemeler de araştırmacılara pek açık değil Ek olarak tarih yazımının bugünkü durumunu niteleyen şey toplumsal ve siyasal düşüncenin içeriği ve yönelimi bakımından Doğu ile Batı arasında var olan derin farklılıklarla da şiddetlenen büyük bir görüş ve kuram çeşitliliği Öyle ki geriye daha derinlikli bir araştırma ve tartışma için geniş bir alan kalıyor

Stalinizmin Doğuşunda Michal Reiman daha önce kimse tarafından kullanılmamış belgelere Politbüro tartışma tutanakları üst düzey parti yetkililerinin kişisel notları vb dayanak Staliin Trokçi Zinovyev Buharin Tomski Rikov gibi güçlü muhaliflerini altetmesini yenilgiye uğrattığı Sol muhalefetin hızlı sanayileşme politikasını kendine mal edip uygulamasını ve devlet gücünün bir aracı olarak sistemli teröre başvurmasını anlatıyor