Tarih i Vehhabiyan Vehhabiler Tarihi — Eyüb Sabri Paşa

Beyaz kâğıda basılmış TARİHİ VEHHÂBİYAN ın Osmanlıca metninin latin harfleriyle transkripsiyonu 127 sahife San kâğıda basılmış TARİHİ VEHHÂBİYAN ın bugünkü Türkçeye çevrilmiş metni 96 sahife Eserin arka kapağından başlamak üzere TARİH İ VEHHÂBİYAN ın 1879 da İstanbul da Kırk Ambar Matbaasında basılmış orijinal Osmanlıca nüshasının fotoofset baskısı bu kısım 144 sahifedir Vehhâbî hareketi Osmanlı müellifleri tarafından bâtıl bir mezhep ve kötü bir bidat olarak tanımlanmıştır Osmanlı kroniklerinin çoğunda Vehhâbîlik sadece dinî bir sorun olarak değil aynı zamanda İmparatorluk içinde bir asayiş güvenlik meselesi olarak da değerlendirilmiştir Hicazda görev yapan buranın tarihi hakkında incelemelerde bulunan ve o günün ilk detaylı Haremeyn tarihini yazan Eyüp Sabri Paşa da Tarih i Vehhâbiyan adlı eserinde Vehhâbîliğin ortaya çıkışı yayılışı ve İslam dünyasında oluşturduğu etkileri anlatmış Vehhâbîlerin İslam a aykırı fikir ve siyasî hedeflerini gözler önüne sermiştir Eyüp Sabri Paşanın bu eserini Vehhâbîlikle ilgili diğer çalışmalardan farklı kılan husussa Mekke ve Medine deki yaşlılardan dinlemiş olduğu anlatılara kitabında yer vermiş olmasıdır Eyüp Sabri Paşa Vehhâbîlerin Haremeyn ve civarında yaptıkları katliamlardan zulümlerden ve inançlarının dayandığı esaslardan bahsederek halkı Vehhâbî Suudiler hakkında bilgilendirip aydınlatmak amacıyla elinizdeki eseri kaleme almıştır