Tarihi Siyasi Dini ve Hukuki Açıdan Ekümenik Patrikhane — Cengiz Aktar

6 yüzyılda ekümenik sıfatı Konstantinopolis Patriği ne Roma İmparatorluğu başkentinin episkoposu olduğu için verilmişti Fethin ardından Fatih Sultan Mehmed Bizans tan Osmanlı ya hiçbir değişime uğramadan devrolan tek meşru kurum olan Büyük Kilise yi ihdas ederken söz konusu makamın temsil ettiği evrenselliği siyasetine dahil etme niyetini ilan ediyordu Doğu Roma dan Cumhuriyet dönemine dek kesintisiz süren Patrikhane nin dinî olduğu kadar siyasi yeri ve anlamı Cumhuriyetçilerin dini devre dışı bırakan laik siyaset anlayışıyla sona erdi Lozan Antlaşması nda Patrikhane nin ekümenik sıfatı ve bundan kaynaklanan ruhani yetkileri münakaşa konusu yapılmadıkları ölçüde onaylandı Ancak Patrik ve Patrikhane siyaseten yeni ulus devletin dinen de laikliği dünyevi din mertebesinde telakki eden pozitivist tasavvurun tıpkı hilafet gibi öteki si oldular Lozan ile başlayan bu Patrik ve Patrikhane takıntısı günümüzde İslâm ın yaygın olduğu Türkiye de Ortodoks Patrikhanesi nin dinî sıfatının ne olmaması gerektiği konusunda abes bir tartışma halinde sürüyor Ekümenik Patrikhane de yer alan yazılar konunun tarihî dinî hukuki ve siyasi boyutlarını ele alırken bilgi eksikliğini gidermeyi ve bilgi kirliliğini temizlemeyi amaçlıyor Alexis Alexandris Baskın Oran Cem Sofuoğlu Cengiz Aktar Elçin Macar Emre Öktem Kürşat Demirci Panteleimon Rodopoulos Paraskevas Konortas ve Samim Akgönül ün makaleleriyle

6 yüzyılda ekümenik sıfatı Konstantinopolis Patriğine Roma İmparatorluğu başkentinin episkoposu olduğu için verilmişti Fethin ardından Fatih Sultan Mehmed Bizanstan Osmanlıya hiçbir değişime uğramadan devrolan tek meşru kurum olan Büyük Kiliseyi ihdas ederken söz konusu makamın temsil ettiği evrenselliği siyasetine dahil etme niyetini ilan ediyordu Doğu Romadan Cumhuriyet dönemine dek kesintisiz süren Patrikhanenin dinî olduğu kadar siyasi yeri ve anlamı Cumhuriyetçilerin dini devre dışı bırakan laik siyaset anlayışıyla sona erdi Lozan Antlaşmasında Patrikhanenin ekümenik sıfatı ve bundan kaynaklanan ruhani yetkileri münakaşa konusu yapılmadıkları ölçüde onaylandı Ancak Patrik ve Patrikhane siyaseten yeni ulus devletin dinen de laikliği dünyevi din mertebesinde telakki eden pozitivist tasavvurun tıpkı hilafet gibi ötekisi oldular Lozan ile başlayan bu Patrik ve Patrikhane takıntısı günümüzde İslâmın yaygın olduğu Türkiyede Ortodoks Patrikhanesinin dinî sıfatının ne olmaması gerektiği konusunda abes bir tartışma halinde sürüyor Ekümenik Patrikhanede yer alan yazılar konunun tarihî dinî hukuki ve siyasi boyutlarını ele alırken bilgi eksikliğini gidermeyi ve bilgi kirliliğini temizlemeyi amaçlıyor Alexis Alexandris Baskın Oran Cem Sofuoğlu Cengiz Aktar Elçin Macar Emre Öktem Kürşat Demirci Panteleimon Rodopoulos Paraskevas Konortas ve Samim Akgönülün makaleleriyle

6 yüzyılda ekümenik sıfatı Konstantinopolis Patriği ne Roma İmparatorluğu başkentinin episkoposu olduğu için verilmişti Fethin ardından Fatih Sultan Mehmed Bizans tan Osmanlı ya hiçbir değişime uğramadan devrolan tek meşru kurum olan Büyük Kilise yi ihdas ederken söz konusu makamın temsil ettiği evrenselliği siyasetine dahil etme niyetini ilan ediyordu Doğu Roma dan Cumhuriyet dönemine dek kesintisiz süren Patrikhane nin dinî olduğu kadar siyasi yeri ve anlamı Cumhuriyetçilerin dini devre dışı bırakan laik siyaset anlayışıyla sona erdi Lozan Antlaşması nda Patrikhane nin ekümenik sıfatı ve bundan kaynaklanan ruhani yetkileri münakaşa konusu yapılmadıkları ölçüde onaylandı Ancak Patrik ve Patrikhane siyaseten yeni ulus devletin dinen de laikliği dünyevi din mertebesinde telakki eden pozitivist tasavvurun tıpkı hilafet gibi öteki si oldular Lozan ile başlayan bu Patrik ve Patrikhane takıntısı günümüzde İslâm ın yaygın olduğu Türkiye de Ortodoks Patrikhanesi nin dinî sıfatının ne olmaması gerektiği konusunda abes bir tartışma halinde sürüyor Ekümenik Patrikhane de yer alan yazılar konunun tarihî dinî hukuki ve siyasi boyutlarını ele alırken bilgi eksikliğini gidermeyi ve bilgi kirliliğini temizlemeyi amaçlıyor Alexis Alexandris Baskın Oran Cem Sofuoğlu Cengiz Aktar Elçin Macar Emre Öktem Kürşat Demirci Panteleimon Rodopoulos Paraskevas Konortas ve Samim Akgönül ün makaleleriyle Kitapta yer alan bölümler Önsöz Cengiz Aktar İstanbul Patrikhanesinin Tarihi Gelişiminde Rol Oynayan Siyasi Faktörler Osmanlı çağına kadar Kürşat Demirci Tarihi Uzlaşma dan Entente Cordiale e İstanbul Ortodoks Patrikhanesi ile Osmanlı İdaresi Arasında İdeolojik ve Siyasi Amaç Birliği 15 yüzyıl ortası 16 yüzyıl sonu Paraskevas Konortas Ekümenik İstanbul Patrikhanesi ile Moskova Patrikhanesi Panteleimon Rodopoulos Lozan Konferansı ve İstanbul Rum Patrikhanesi nin Ekümenik Boyutu 10 Ocak 1923 Tarihli Tutanağın Önemi Alexis Alexandris Yargıtay ın Bir Kararı Üzerine İstanbul Ekümenik Patrikhanesi ve Ekümeniklik Baskın Oran Rum Patrikhanesi Meselesine Çağdaş Uluslararası Hukuk Açısından Yaklaşımlar Emre Öktem Yetimhane Kararı Kapsamında Rum Patrikhanesi nin Tüzel Kişilik Sorunu Cem Sofuoğlu Önyargılar ve Tekrarlar Türk Tarihyazımının İstanbul Rum Patrikhanesi Hakkındaki Cehaleti Elçin Macar Patrikhane Patrik Bartholomeos ve Türkiye Kamuoyu Uluslararasılaşmanın Arkeolojisi Samim Akgönül Cengiz Aktar ın yazdığı Önsöz ü okumak için tıklayın