Tarihte Fütüvvet ve Ahilik

Ahilik bir Ortaçağ esnaf teşkilâtıydı Batı daki lonca teşkilâtının Türkleştirilmiş ve İslamlaştırılmış bir modeliydi Aslında ekonomik bir müessese olarak kurulmuş olsa da zamanla ekonomik olduğu kadar İslâmî ve insanî renkleri de olan bir müessese mahiyeti kazandı Ona bu renkleri biz kattık Nitekim bu teşkilâtın bir diğer ismi olan fütüvvet cömertlik eliaçıklık mertlik delikanlılık mânâlarına geliyordu Daha evvelki devirlerde Bizans ta Türk İslâm dünyasında Selçuklularda bulunan bu müessese Osmanlılarda devam etti Ancak Batı Avrupa da tamamen çalışanların Feodal Bey lehine kontrol ve istismarını hedefleyen bu müessese Selçuklular ve bilhassa da Osmanlılarda çalışanların ve tüketicilerin korunmasını hedefliyordu Dolayısıyla iktisadî yönüyle bir esnaf teşkilâtı olan Ahilik manevî yönüyle âdeta bir tarikat gibiydi Kendisine ait ahlâkî insanî ve dinî kaideleri vardı Bu yönüyle de cemiyetin sadece ekonomik gelişimine değil sosyal kültürel insanî ve manevî gelişimine de hizmet ediyordu Umut Güner in Dinî Siyasî ve Sosyal Yönleriyle Tarihte Fütüvvet ve Ahilik adlı bu kitabı Türkiye Selçukluları döneminde Anadolu nun maddî manevî yapılanmasını idrak etmeye katkı sağlayacak bir çalışmadır