Tarihyazımında İdeoloji ve Pratikleri — Can Tankut Esmen

Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak

Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak

Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak

Can Tankut Esmen tarafından kaleme alınan Tarihyazımında İdeoloji ve Pratikleri Yeni İnsan Yayınevi eseri olarak okurlarla buluşuyor Tarihyazımında İdeoloji ve Pratikleri Can Tankut Esmen Kitap Özeti Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak Yayınevi Yeni İnsan Yayınevi Yazar Can Tankut Esmen Sayfa 184 Sayfa Kağıt 2 Hamur Boyut 13 50x21 00 cm Basım Yılı Nisan 2022 Barkod 9786257537339 Kategori Araştırma İnceleme Referans

Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak Tarihin tarihi içerisinde Türk tarihçiliğine yönelik bir dönemlendirme denemesi ve çağdaş dönem bağlamında tarihin düşünsel arkaplanı yöntem problemi ve tarihçilik pratikleri gibi meseleleri incelemeye girişen bu eser Türkiye de tarihçiliğin tarihçi ve tarihçinin sahip olduğu siyasi ideoloji arasındaki güçlü bağlantıdan nasıl etkilendiğini gözler önüne serer Eser tarihçinin niyeti ile tarihin ve tarihsel hakikatin nasıl bir dolayımla bir araya geldiğini saf değişmez ve mutlak bir hakikate ermenin bir şekilde birileri için hakikate ermek olduğunu gösterir Aslında en temelde söz konusu olan tarihçinin heybesinde taşıdığı fazlalıklardır Dolayısıyla tarihçinin heybesindeki fazlalıkları konu edinen bu eser Edward Hallett Carr ın tarih metninden önce tarihçiye bakın uyarısı na kulak kesilmekte ve tarihin neyin tarihi olduğunun yanında kimin tarihi olduğu bahsine de güçlü bir şekilde vurgu yapmaktadır

Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak

Geçmişin kalıntılarını küçük ayrıntılarını ya da tümden izlerini konu edinen tüm bunları kendisine nesne olarak atayan tarihin kendisi de artık bir nesne hüviyetindedir Geçmişin tüm olaylarını belirli bir anlatı dizgesinin unsuru hâline getiren bu olayları tarihselleştirip belirli bir erekselliğin güdümüne bırakan tarihin kendisi de artık bir olay dır Bu tarihin tarih olduğu kendi erekselliğini kendisinde bulduğu tarihselleşip belirli bir gündemin parçası olduğu tarihin tarihi yani tarihyazımıdır Hiç kuşku yok ki ister şimdiyle geçmiş arasında bir diyalog ister tarihçinin seçimlerinin doğrudan bir sonucu olsun tarih her daim belirli bir hakikat gündemiyle hareket eder kendi ufkuna hakikati koyar hakikatin peşine düşer Fakat buna karşılık olarak tarihçi geçmişin sahip olduğu tüm kalıntılarını ayrıntılarını veya izlerini kendi bağlamında yeniden kurar kurgular ve düzenler Tarihin ufku hakikatle belirlenirken tarihçinin heybesinde hakikatten fazlası vardır Öznel niyetler sınıfsal konumlar ideolojik pratikler ve siyasi çıkarlar tarihçinin heybesinde olan bazı fazlalıklardır Bu fazlalıkları hesaba katmaksızın tarih boş ve yararsız tarihsel hakikat ise kendisine kördür Yalnız kendisine kör olan bu hakikat sadece kör olarak da kalmaz aynı zamanda da zararlıdır Zira belirli iktidar odakları namına insanları sürüleştirmek onları belirli bir kimliğin parçası hâline getirmek için tarih bulunmaz bir nimettir Bu açıdan önemli olan şey insanlara tarih okutmak fakat ne okuduklarından onları haberdar etmemektir Belki tarihyazımının bir disiplin bir zanaat ya da bir varoluş kipi olarak tarihin tarihsel bir dökümü olarak işlevi de buradadır Okutulanın neden okutulduğunu okutmak