Tek Başlı Karma Hükümet Sistemleri Ahmet Ekinci — Ahmet Ekinci

ÖNSÖZ V İÇİNDEKİLER İX TABLOLAR ÇİZELGESİ XXİ KISALTMALAR XXV 1 GİRİŞ 29 1 1 ÇALIŞMANIN KONUSU VE AMACI 29 1 2 ÇALIŞMA KONUSUNUN ÖNEMİ VE KONU HAKKINDAKİ LİTERATÜR 30 1 3 ÇALIŞMANIN METODOLOJİK BOYUTU 33 1 3 1 Çalışmanın Hipotez ler i 33 1 3 2 Çalışmanın Kapsam ve Sınırlılıkları 36 1 3 3 Çalışma Planı 39 2 SAF HÜKÜMET SİSTEMLERİ KARŞISINDA TEK YAPILI KARMA HÜKÜMET SİSTEMLERİ VE UNSURLARI 42 2 1 KUVVETLER AYRILIĞI TEORİSİNİN TEMELLERİ 42 2 1 1 Karma Devlet Teorisinden Kuvvetler Ayrılığı Teorisine 43 2 1 2 Kuvvetler Ayrılığı Teorisinin Ortaya Çıkışı ve Gelişimi 45 2 1 3 KUVVETLER AYRILIĞI TEORİSİNİN SONU MU 49 2 1 3 1 Kişi Bakımından Kuvvetler Ayrılığı Teorisi 50 2 1 3 2 Yetki Bakımından Kuvvetler Ayrılığı Teorisi 51 2 2 YASAMA YÜRÜTME İLİŞKİLERİ BAKIMINDAN SAF HÜKÜMET SİSTEMLERİ 57 2 2 1 Maddi Kriterler Çerçevesinde Başkanlık Parlamenter Dikotomisi 58 2 2 2 Sistemlerin Özünden Kaynaklanan Asli Unsurları Çerçevesinde Başkanlık Parlamenter Dikotomisi 64 2 2 2 1 Başkanlık Sisteminde Başkan ve Parlamento Farklı Seçimlerle Göreve Gelir 64 2 2 2 2 Başkanlık sisteminde başkanın yasama yetkisi bulunmamaktadır 68 2 2 2 2 1 Yasama yetkilerinin yürütmeye devri 68 2 2 2 2 2 Yürütme emirleri ve kapsamı 71 2 2 2 2 3 Yürütme emirlerinin hukuki niteliği ve kanunlar karşısındaki konumu 78 2 2 2 3 Parlamenter Sistemde Devlet Başkanı Önemli Yetkilere Sahip Değildir 82 2 3 SAF HÜKÜMET SİSTEMLERİNDEN AYRILMAYI HAKLI KILAN GEREKÇELER 85 2 3 1 Başkanlık Sisteminin Tehlikeleri 85 2 3 1 1 Toplam Sıfır Oyunu 86 2 3 1 2 Başkanlık Sistemlerinde Siyasi Üslup 87 2 3 1 3 Çifte Demokratik Meşruluk 89 2 3 1 4 Siyasetin Dışardan Katılımcılara Açık Olması 90 2 3 1 5 Katılık ve Hükümet İstikrarı 92 2 3 2 Parlamenter Sistemin Tehlikeleri 94 2 3 2 1 İstikrarsız Hükümetler 94 2 3 2 2 Güçsüz Hükümetler 96 2 3 2 3 Hesapverebilirlik ve Düşük Nitelikli Demokrasi 98 2 3 2 4 Siyasi İstikrar ve Hükümet Sistemlerinin Değerlendirilmesi 99 2 3 3 Tarihi ve Sosyolojik Etmenler Latin Amerika Örneği 101 2 3 3 1 Bağımsızlığa kadar Latin Amerika 103 2 3 3 2 Latin Amerika hükümet sistemleri üzerindeki ABD etkisi 106 2 3 3 3 Latin Amerika hükümet sistemleri üzerindeki avrupa etkisi ve tek başlı hükümet sistemine parlamenter eklentiler 110 2 3 3 4 Latin Amerika toplumlarında toplumsal yapının hükümet sistemi üzerindeki etkisi 115 2 3 4 Yürütmenin Yasama Karşısında Güçlenmesi ve Kuvvetler Ayrılığı İlkesinin Önemini Kaybetmesi 118 2 3 4 1 Olağanüstü dönemler ve kurtarıcı beklentisi 118 2 3 4 2 Toplumsal beklentilerin değişmesi ve yürütme organının bilgi ve personele ulaşımı 121 2 3 4 3 Bürokrasi ve teknokrasi karşısında sorumlu yürütme anlayışı 122 2 3 4 4 Siyasi partiler ve seçim sistemlerinin etkisi ile demokratik düzende rollerin değişmesi 126 2 3 4 5 İktidarın kişiselleşmesi 128 2 3 4 6 Yürütmenin güçlenmesi ve saf hükümet sistemleri 130 2 4 KARMA HÜKÜMET SİSTEMLERİ 131 2 4 1 Karma Hükümet Sistemi Olarak Yarı Başkanlık Sistemi ya da İki Başlı Yürütme 132 2 4 1 1 Tanım sorunu 133 2 4 1 2 Yarı başkanlık sistemlerinin sınıflandırılması 136 2 4 1 3 Yarı başkanlık sistemine yöneltilen eleştiriler 139 2 4 1 4 Değerlendirme Yarı başkanlık sistemi mi yoksa iki başlı karma hükümet sistemi mi 142 2 4 1 5 1982 2017 arasındaki dönemde Türkiye de iki başlı yürütme tecrübesi 145 2 4 1 5 1 İki başlı yürütme dönemi 1982 2007 dönemi 145 2 4 1 5 2 Çift meşruiyetli yürütme dönemi 2007 değişiklikleri 148 2 4 2 Tek Başlı Karma Hükümet Sistemleri 151 2 4 2 1 Yürütmenin tek başlı olması 154 2 4 2 2 Devlet başkanının yasama ile birlikte ya da yasama vasıtasıyla seçimi 157 2 4 2 2 1 Eş zamanlı seçimler 158 2 4 2 2 2 Doğrudan yasama organı tarafından seçilme 164 2 4 2 3 Devlet başkanının tek taraflı yasama yetkisine sahip olması 165 2 4 2 3 1 Başkanın yetkilerini sınıflandırmak 165 2 4 2 3 2 Başkanın statükoyu değiştirme yetkisi ve kuvvetler ayrılığı 171