Tıbbi Müdahaleye Rızanın Özellik Gösterdiği Haller — Emel Badur

Tıbbi müdahale niteliği ve amacı gereği kişinin yaşam bedensel bütünlük ve sağlık gibi kişilik değerlerine yönelir Bu nedenle tıbbi müdahale ortada bir hukuka uygunluk sebebi bulunmadığı sürece bedensel bütünlüğün ihlali niteliğini taşır Tıbbi müdahalenin hukuka aykırılığını ortadan kaldıran başlıca hukuka uygunluk sebebi tıbbi müdahaleye maruz kalan kişinin hasta rızasıdır Kişinin kendisine tıbbi müdahale uygulanmasına ve bedensel bütünlüğüne bu müdahale nedeniyle dokunulmasına izin verdiği iradeye tıbbi müdahaleye rıza adı verilmektedir Kural tıbbi müdahaleye rızanın hasta tarafından verilmesi olsa da rıza ehliyeti bulunmayan hastalar için bu kurala istisna getirilmektedir Bazı tıbbi müdahaleler hasta tarafından verilen rızaya rağmen hukuka uygun hale gelmezler Bu tıbbi müdahaleleri hukuka uygun hale getirmek için hastanın rızasının yanı sıra yasa koyucu tarafından belirlenen diğer unsurların da varlığı aranır Tıbbi müdahaleye rızanın özellik gösterdiği hallerin bazıları rızanın geçerlilik unsurlarına ek olarak bir takım şartların arandığı tıbbi müdahalelerdir Bazı tıbbi müdahalelerin de kişinin rızası aranmaksızın ve hatta kişinin rızasını esirgemesine rağmen gerçekleştirilebileceğini belirtmek gerekir Bu tür tıbbi müdahaleleri hukuka uygun hale getiren kişinin rızası değil üstün nitelikte özel veya kamusal yarar ya da kanunun verdiği yetkinin kullanılması gibi hukuka uygunluk sebepleridir Bu kapsamdaki tıbbi müdahalelerin bir kısmı için özel yasal düzenlemeler getirilmiş bir kısmının gerçekleştirilebilmesi de mahkeme kararına bağlanmıştır Konu BaşlıklarıTıbbi Müdahale ve Tıbbi Müdahaleye Rıza KavramlarıRızanın Hasta Dışında Bir Kimse Tarafından AçıklanmasıCinsiyete ve Üreme Hakkına İlişkin Tıbbi Müdahalelerde RızaKanun Gereği veya Mahkeme Kararıyla Gerçekleştirilen Tıbbi Müdahalelerde RızaÜçüncü Kişi Yararına Tıbbi Müdahalelerde Rıza