Türkçede Birleşik Ekler — Esra Gül Keskin

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır Tanıtım Bülteninden

Esra Gül Keskin tarafından kaleme alınan Türkçede Birleşik Ekler Kesit Yayınları eseri olarak okurlarla buluşuyor Türkçede Birleşik Ekler Esra Gül Keskin Kitap Özeti Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır Yayınevi Kesit Yayınları Yazar Esra Gül Keskin Sayfa 392 Sayfa Kağıt 1 Hamur Boyut 16 00x24 00 cm Basım Yılı Mart 2020 Barkod 9786057898227 Kategori Diğer Eğitim Kitapları Dil Bilim

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır

Dünya üzerindeki dillerin yapısal özellikleri dikkate alınarak yapılan sınıflandırmada bir grubu Eklemeli Diller oluşturur Eklemeli dillerin tipik bir örneği olarak kabul edilen Türkçede sözcük türetme ve çekimi üstlenen ekler geçmişten günümüze çeşitli bakımlardan bir değişim süreci geçirir Bu süreçte meydana gelen değişikliklerden biri de ek birleşmeleridir Türkçede iki veya daha fazla unsur birleşerek kendi işlevlerini kaybedip farklı işlevler üstlenir ve birleşik yapılı ekler meydana gelir Eklerin sözcük köklerine kendilerinden önceki kısmın anlamını niteleyecek şekilde sıralanmaları Türkçenin eklenme sisteminin bir gereğidir Bu şekilde sıralanan bazı ekler birtakım sebeplerden dolayı kendinden önceki ekle kaynaşır eklerin bu kaynaşmış şekilleri genelleşerek sözcük kök veya gövdelerine birleşik şekilleriyle getirilir ve varlıklarını birleşik biçimleriyle sürdürürler Bu çalışmada Orhun Uygur ve Karahanlı Türkçesi dönemlerindeki birleşik ekler Türkçenin tarihî ve çağdaş dönemlerini temsil eden metinler ve günümüzde tarihî ve çağdaş Türk lehçelerinin gramer yapısı üzerine yazılmış kitaplar eşliğinde incelenmiş yapı ve birleşme sebepleri bakımından bir sınıflandırılmaya tâbi tutulmuştur Eski Türkçe döneminde yer alan birleşik eklerin hem Eski Türkçe döneminde hem de Harezm Kıpçak Eski Anadolu ve Çağatay Türkçesi dönemlerinde çağdaş Türk lehçelerinden Türkiye Azerbaycan Türkmen Gagavuz Özbek Yeni Uygur Kazak Kırgız Tatar Altay ve Tuva Türkçelerindeki durumları ve işlevleri ortaya konmuştur Böylece eklerin tarihî akış içerisinde geçirdiği ses değişiklikleri veya başka gramatikal değişmeleri kazandıkları yeni kullanılış şekilleri veya işlevleri ayrıca kaybettikleri işlevler tespit edilmiştir Çağdaş Türk lehçeleri içerisinde her lehçe grubundan seçilen birkaç lehçe incelemeye alınmış özellikle konuşuru fazla olan lehçeler seçilerek çalışmanın Türk dilinin geneline yakın bir bölümünü temsil etmesi sağlanmıştır