Türkiye de Liberalizmin Kökenleri

Yeni Osmanlılardan Jön Türklere değin uzanan tarihsel toplumsal süreç sonu devrime çıksın ya da çıkmasın bir devrimci hareket idi Bu süreçte Türk siyasi düşüncesi iki temel damara ayrıldı İttihat ve Terakki Cemiyeti nde örgütlenen pozitivizm ile Teşebbüs i Şahsî ve Adem i Merkeziyet Cemiyeti nde daha sonra bu gelenekten Ahrar ile Hürriyet ve İtilaf Fırkaları ında örgütlenen liberalizm Bu partilerin birbirleri ile olan gerilimleri daha ziyade ülke yönetim şeklinin merkeziyetçi mi yoksa adem i merkeziyetçi mi olması gerektiği noktasında yoğunlaştı İTC nin merkeziyetçi anlayışına karşılık Prens Sabahaddin adem i merkeziyetçilik kavramını öne sürdü Bu kavram İttihatçılar tarafından ülke bütünlüğü açısından ciddi tehditler taşıdığı düşünüldü Tartışmaların bir başka sebebini Prens Sabahaddin in örgütsel tabanında Ermeni İhtilâlci Cemiyetler Katolik Kilisesi ve Rum Patrikhanesi ya da özellikle İngiltere gibi emperyal Batılı devletlerin de yer alması oluşturdu İncelemede bu bağlamda meşrutiyetin II kez ilanıyla sonuçlanacak olan süreçte Prens Sabahaddin örneğinde liberal devrimci düşünce ve hareket tahlil edilmeye çalışılmıştır