Türkiye nin Ekonomi Politiği — Kolektif

Bu çalışmada Türkiye nin uzun dönemli büyüme başarısı değerlendirilmektedir Değerlendirme Türkiye nin büyüme deneyimi yakın geçmişte bu alanın en başarılı örneklerinden birisini oluşturan ve birçok bakımdan Türkiye ile benzerlikler gösteren Kore Cumhuriyeti ile karşılaştırılarak yapılmaya çalışılmıştır İki ülkenin 1960 öncesi büyüme deneyimlerine de değinilmekle birlikte çalışma esas olarak 1960 1980 dönemine odaklanmaktadır Bu dönemde Türkiye ve Kore sanayileşmede teknoloji üretebilecek aşamaya geçebilmek için benzer politikaları uyguladılar Kore amacına ulaşabilirken Türkiye aynı başarıyı yakalayamadı 1980 yılına gelindiğinde Kore gerek kişi başına gelir ve gerekse teknolojik düzey olarak Türkiye yi belirgin bir biçimde geride bırakmıştı 1980 sonrasında bu fark daha da açıldı Giderek açılan farkın büyük ölçüde 1980 öncesi uygulamalardan doğduğu söylenebilir Karşılaştırma döneminde kullanılan ve geç sanayileşen ülkelerin başarılı olabilmeleri için gerekli olmakla birlikte 1980 sonrasının küreselleşen ortamında sistemin uygulanmasına artık izin vermediği iktisat politikası araçlarından bazılarının küreselleşmenin durakladığı ve hatta tersine dönmekte olup olmadığının tartışıldığı günümüzde yeniden uygulanma şansı var mıdır Eğer varsa iki ülkenin deneyimlerinden günümüz için ne gibi sonuçlar çıkarılabilir Çalışmanın yayınlanması bu soruların yeniden önem kazandığı bir zamanda gerçekleşmektedir

Ülkelerin kaliteli ve sürdürülebilir ekonomik büyümeyi sağlamaları kendi gelişimleri açısından büyük öneme sahiptir Bu tür bir uzun dönemli ekonomik performansa ulaşmak için olumlu makroekonomik gelişmeler gerekli olmakla beraber yeterli değildir Makroekonomik gelişmelerin sosyopolitik yapılardaki ilerlemeler ile desteklenmesi sonucunda uzun dönemli kişi başına gelir artışlarının sağlanabileceği genel olarak vurgulanmaktadır Bu bağlamın Türkiye de izlenebilmesi noktasında kitapta makroekonomik performans endeksi MPE sosyopolitik performans endeksi SPE oluşturulmuştur Endeksler kullanılarak gerçekleştirilen analiz ve inceleme sonuçları Türkiye nin makroekonomik performans konusunda genel olarak inişli çıkışlı bir performans sergilediğini ve bu seyrin genellikle dünyadaki gelişmelerden etkilendiğini göstermektedir Sosyopolitik taraf da ise yönetimlerin ilk dönemlerinde sosyopolitik gelişimleri mülkiyet haklarını ifade özgürlükleri gibi önemser şekilde söylem ve politikalara başvurdukları ancak ilerleyen dönemlerde özellikle yönetimlerin siyasi güçlerini arttırmaları sonrasında bu tercihleri sürdüremediklerinden bahsedilebilir Bu durum da ülke içerisinde belli kesimlerin kollanırken belli kesimlerin dışlandığına işaret ederek eşitsizliklerin artışına vurgu yapmaktadır Edinilen en temel bulguların başında ise sağlam sosyopolitik yapıyla özellikle mülkiyet haklarının ifade özgürlüğünün fırsat eşitliklerinin dikkate alınması beraber gelecek makroekonomik istikrarın ekonomik gidişatın seyrini uzun dönemli kazanımlar yönünden değiştirebileceğidir

Kafkas Üniversitesi nden genç meslektaşlarımızın derlemiş olduğu elinizdeki kitap Cumhuriyet dönemi Türkiye ekonomisinin kapsamlı bir analizini bizlere ulaştırıyor Titizlikle hazırlanan bu doyurucu metni kıvançla elime aldım Söz konusu dönemde Türkiye ekonomisinin tüm önemli dönüşümlerinin altını çizen ve gerek makro ekonomik dengeleri gerekse sektörel analizleriyle bizlere son derece değerli bir armağan sunan meslektaşlarımızı kutluyorum Emeği geçen tüm arkadaşlarımıza teşşekkür borçluyuz Prof Dr Erinç Yeldan

Türkiye nin Osmanlı dan bu yana yaklaşık iki yüzyıldır süren kalkınma isteği hala güncel bir sorun olarak karşımızda durmaktadır Osmanlı Devleti nin kalkınma politikası giderek zayıflayan devleti eski gücüne ulaştırma hedefi ile ortaya çıkmıştı Oysa ki modern bir ulus devlet inşâ projesi olarak Türkiye Cumhuriyeti siyasal ekonomik toplumsal ve kültürel yönleriyle bütünsel bir kalkınmayı hedeflemişti Osmanlı dan Cumhuriyet e Türkiye nin kalkınma yolculuğu devletin dünya kapitalizmi ile bütünleşme ve uluslararası işbölümünde üstlendiği rol çerçevesinde bir seyir izlemeye devam etmiştir Bu kitabın konusu ise Türkiye nin kalkınma yönetimi politiğinin ortaya çıkışı gelişimi ve sonuçlarının neler olduğu hangi siyasi tercihler üzerinde yükseldiği uluslararası siyasal ve ekonomik konjonktürle ne ölçüde eklemlendiği veya ne tür bir ilişki içerisinde olduğu ve nasıl bir arka plana dayandığıdır Bu bağlamda kalkınmayı planlayıp yönetecek kurum olarak ortaya çıkan Devlet Planlama Teşkilatı nın kuruluşuna neden olan tarihsel birikim ve politik birer belge olan kalkınma planlarının hazırlanması ve uygulanması politik düzeyde çalışmanın asıl ilgi alanını oluşturmaktadır Ayrıca Devlet Planlama Teşkilatı nın geçirdiği dönüşüm siyaset bürokrasi gerilimi kalkınma planlarındaki değişim incelenmiştir