Türklerin Ulum ve Fünuna Hizmetleri — Bursalı Mehmed Tahir

Kendisini yayın alemine sokan bu araştırması uyandırdığı akislerle Bursalı Tahir in adını daha ilk adımda şöhret haline getiren bir eser olmuştur Medeniyete büyük hizmetleri dokunmuş en ünlü İslam alim ve mütefekkirlerinin büyük bir kısmının Türk olduğunu öne süren bu küçük kitap geniş bakış açısı getiren önsözü ile birlikte adeta bir ufuk açmıştır Eserlerini Arapça ve Farsça yazdıkları için Arap ve Acem kabul ve zannolunagelen Farabi Zemahşeri Hakim Senai Şevket I Buhari Emir Hüsrev I Dihlevi gibi nice İslam ünlüsünün aslında Türk olduklarını ileri sürmek suretiyle kendi içinden yetişmiş fakihleri filologları filozofları riyaziyeci astronom tabib tabiat alimleri kimyacıları ile Türklerin İslam Medeniyeti nde nasıl yükseltici bir rol sahibi bulunduklarını gösteren eser hayretle karışık bir hayranlıkla karşılanmıştır O nun Türkleri cahil ve medeniyetten uzak bir kavim olarak görmek isteyen garazkar görüşleri çürütmek gayesiyle bugün artık umuma mal olmuş bu gerçekleri henüz bundan tamamen habersiz bulunan bir çağ ve ortamda dile getiren bu araştırması Türkçülük cereyanına tesiri bakımından eserlerinin en önemli rolü oynayanı sayılmıştır O nun kuvvetli bir rüknü olarak İslam medeniyetinin yükselmesindeki tesir ve hisselerini göstermek suretiyle Türklerin mazileriyle övünmelerine hizmet ettiği kamu Edilmektedir Prof Dr Ömer Faruk Akün Türk düşünce ve ilmine ait olup da ünvanında Türk ismini taşıyan ilk yazı 1898 yılında Bursalı Tahir tarafından yayınlanan Türklerin Ulum ve Fünun a Hizmetleri adlı incelemesidir Prof Dr Nihat Keklik