Uluğ Beg Bilge Türk Hükümdarı

Timur un Torunu Mirza Şahruh un Oğlu Bilge Hükümdar Uluğ Beg 1394 yılında Sultaniye de Azerbaycan doğan Uluğ Beg Mirza Şahruh ile Gevherşad Aga nın oğlu olup kendisine Muhammed Turagay adı konulmakla birlikte daha dedesi Timur un sağlığında bu ad yerine lakabı olan Uluğ Beg diye anılmıştır Tarihçilerin ifadesiyle Eflatun un bilgisi ve Feridun un haşmetini şahsında toplamış olan Timur un torunu Uluğ Beg küçük yaştan itibaren hayatını matematik ve astronomiye adayan idealist bir bilgindi Döneminde Ali Kuşçu gibi fen bilimleri alanında uzmanların toplanmış bulunduğu Semerkant ta ilmî çalışma yapmak için her türlü imkân sağlanmış o ve çalışma arkadaşları çalışmalarının sonucunu Zic i Uluğ Beg adlı eser ile ortaya koymuşlardır ki bu eser Orta Çağ da İslâm dünyasında astronominin son sözü durumundaydı Uluğ Beg e gelinceye kadar İslâm dünyasında bir bilginin tahtta oturduğu görülmediğinden İslâm tarihçileri tarafından Aristo nun hükümdar talebesi İskender e benzetilmiştir O ana dili olan Türkçeden başka dinî ilimlerde tartışacak derecede Arapça yanında şiir yazacak ve kardeşi Baysungur ile şair Genceli Nizami ve Dehlili Hüsrev in üstünlüğü hakkında tartışacak ölçüde İran edebiyatında bilgi sahibiydi İnşâ ettirdiği eserlerin ilki kadın erkek bütün Müslümanlara ilim tahsil etmenin farz olduğu hadisinin kapısı üzerinde yazılı olduğu Buhara daki medreseydi Semerkant ta da bir medrese inşa ettirdiği gibi özellikle rasathanesi meşhurdur Alanın duayenlerinden Prof Dr İsmail Aka nın karşılaştırmalı olarak çevirdiği ve notlandırdığı V V Barthold un Uluğ Beg Bilge Türk Hükümdarı adlı eseri Timurlular dönemi Rönesansını gözler önüne seriyor