Uluslararası Finans — Hatice Doğukanlı

Son yıllarda finansal sistemde karşılaşılan riskler hem çeşit olarak hem de boyut olarak artmıştır Bu artışta Bretton Woods Ödemeler Siste minin çöküşünün ardından esnek kur sistemine geçişin petrol fiyatları gibi uluslar arası ticarete konu olan mal fiyatlarındaki değişkenliğin artışının ve faiz oranlarındaki dalgalanmaların önemli etkisi olmuştur 2000 li yıllarda dünyada görülen likidite bolluğu nedeniyle yüksek riskli yatırım seçenek leri popüler hale gelmiştir Başta ABD olmak üzere birçok ülkeyi etkisi altına alan mortgage krizi birçok finansal kurumun büyük zararlarla karşı laşmasına neden olmuştur Bu ortam içinde uluslar arası finans alanında da önemli gelişmeler kaydedilmiş ve uluslar arası finans dersi işletme ve ikti sat programlarının vazgeçilmez dersi haline gelmiştir Sık sık döviz kuru politikası kaynaklı krizler yaşayan Türkiye de bu or tam içinde bireysel ve kurumsal kararların nasıl alınacağı konusunda ulusla rarası finans dersinin sağlayacağı temel yararlar söz konusudur Döviz kur larının doğru fiyatlanıp fiyatlanmadığı spekülasyon ve arbitraj olanaklarının olup olmadığı döviz kuru riskine karşı korunmada kullanılan araçlar en çok ilgi çeken konulardır Son yıllarda çok hızlı bir gelişim gösteren ve hemen hemen tüm işletme ve iktisat bölümlerinin müfredatlarında ders olarak okutulmaya başlanan uluslararası finans dersi bir finansal yönetici gözüyle öğrencilere şu yararla rı sağlar 1 Finansal yöneticinin uluslararası gelişmelerin firmayı nasıl etkileye ceğini anlamasını sağlar ve bu gelişmelerden nasıl pozitif sonuçlar alınacağının ve kötü etkilerin nasıl bertaraf edilebileceğinin yollarını gösterir 2 Finansal yöneticinin gelişmeleri döviz kuru faiz oranı enflasyon oranı vb tahmin etmesini ve bu olaylar gerçekleşmeden firma yararına ka rarlar almasını sağlar Çok uluslu şirketler önceki yıllarda genellikle sanayi sektöründe faali yetlerini yoğunlaştırırken son yıllardaki gelişime bakıldığında finansal sektö rün öneminin artığı görülmektedir Türkiye de ve tüm dünyada yaşanan bankacılık ve sigortacılık alanındaki birleşmeler ve satın almalar bunun en iyi örneklerindendir Çok Uluslu şirketlerin sayılarındaki ve faaliyetlerindeki artışların ne denleri aşağıdaki gibi sıralanabilir Çok uluslu şirketler çeşitli ulusal pazarlardaki aksak rekabetten üre tim faktörlerindeki ve finansal pazarlardaki aksaklıklardan yararlanarak karlarını artırmışlardır Karşılaştırmalı üstünlükler teorisi ulusların göreli olarak daha etkin oldukları üretim alanlarında uzmanlaşma şansı bularak rekabet üstünlüğü sağlayabileceklerini savunmaktadır Ancak uluslararası ticaretteki olağanüstü başarının sırrını mukayeseli etkinlik ile açıklamanın olanağı kalmamıştır Örneğin Hong Kong çok sınırlı kaynaklarla hızlı kalkınmayı yakalarken Arjantin in zengin doğal kaynaklarla kalkınamamasının nedenleri bu teori ile açıklanamamaktadır Karşılaştırmalı üstünlükler teori sine göre ürünler uluslar arasında dolaşabilirken üretim faktörleri sabittir Burada toprak işgücü ve sermayenin sabit hareketsiz olduğu varsayılmış tır Ancak bu dönemde yönetim becerisi işgücü eğitimi araştırma ve geliştirme gibi faktörler üzerinde durulmamıştır II Dünya savaşının sonrasında doğrudan yabancı yatırımlardaki artış ve çok uluslu şirketlerin çoğalması bu dönemin en önemli özelliğidir Böylece karşılaştırmalı üstünlükler teorisinin sermayenin hareketsizliği varsayımı geçerliliğini yitirmiştir Girişimci lik zaten göz önünde tutulmamıştır Esnek kur sistemi riski artırmakla birlikte risk yönetimi yapabilen yatırımcı ve işletmelere büyük kazanç fırsatları sağlamıştır Para ve sermaye pazarlarının global entegrasyonu uluslararası sermaye pazarlarındaki sermaye akışları üzerindeki sınırları kaldırmıştır İşletmeler uluslararası çeşitlendirme yoluyla sermaye maliyetlerini azaltma olanağı sağlamışlardır Verim artışı Çok uluslu şirketler çeşitli ulusal pazarlarda ürün pazarları üretim faktörleri pazarları ve finansal pazarlardaki aksaklıklardan avan tajlar sağlarlar Ürün pazarındaki aksaklıklar ÇUŞ lara pazar üstünlüğü sağlar Ölçek ekonomileri yönetimsel ve teknolojik beceriler ürün farklılaştır ması ve finansal üstünlükleri bu kuruluşlara rekabet avantajı sağlar ÇUŞ lar üretim faktörlerindeki aksaklıkları da daha iyi görebilirler İletişim ve bilgi ağları sayesinde işgücünün ve hammaddenin nerede daha ucuz olduğunu değerlendirebilirler ve yüksek teknolojiyle bunlardan daha fazla yararlanma şansı bulurlar ÇUŞ ların hisse senetleri yatırımcılar için uluslararası çeşitlenmiş bir portföy olarak değerlendirilebilir ve böylece bu şirketler daha rahat fon sağlarlar ÇUŞ ların uluslararası pazarlardan sağladığı en büyük yarar riskin azaltılmasıdır Yatırımların farklı coğrafik bölgelerde çeşitlendirilmesi riskin iş riskinin döviz kuru riskinin ülke riskinin ve teknolojik eskime riskinin dağı tılmasını sağlar ve sermaye maliyetini minimize eder

Hatice Doğukanlı tarafından kaleme alınan Uluslararası Finans Karahan Kitabevi eseri olarak okurlarla buluşuyor Uluslararası Finans Hatice Doğukanlı Kitap Özeti Prof Dr Hatice Doğukanlı Çukurova Üniversitesi İktisadi ve idari Bilimler Fakültesi mezunudur Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsünde Finansman Bilim Dalında doktora yapmıştır Doktora çalışmalarının bir kısmını ABDde Maryland Üniversitesinde tamamlamıştır Şu anda Çukurova Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesinde öğretim üyesi olan Prof Dr Hatice Doğukanlının finansın çeşitli konularında yayımlanmış çalışmaları bulunmaktadır Yayınevi Karahan Kitabevi Yazar Hatice Doğukanlı Sayfa 336 Sayfa Kağıt 1 Hamur Boyut 16 00x24 00 cm Basım Yılı Şubat 2020 Barkod 9789756447635 Kategori Akademik Kitaplar Dünya Ekonomisi

Prof Dr Hatice Doğukanlı Çukurova Üniversitesi İktisadi ve idari Bilimler Fakültesi mezunudur Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü nde Finansman Bilim Dalı nda doktora yapmıştır Doktora çalışmalarının bir kısmını ABD de Maryland Üniversitesi nde tamamlamıştır Şu anda Çukurova Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi nde öğretim üyesi olan Prof Dr Hatice Doğukanlı nın finansın çeşitli konularında yayımlanmış çalışmaları bulunmaktadır

Prof Dr Hatice Doğukanlı Çukurova Üniversitesi İktisadi ve idari Bilimler Fakültesi mezunudur Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü nde Finansman Bilim Dalı nda doktora yapmıştır Doktora çalışmalarının bir kısmını ABD de Maryland Üniversitesi nde tamamlamıştır Şu anda Çukurova Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi nde öğretim üyesi olan Prof Dr Hatice Doğukanlı nın finansın çeşitli konularında yayımlanmış çalışmaları bulunmaktadır

Son 30 yılda gerek döviz piyasalarında karşılaşılan riskler ve gerekse finansal ve reel sektörde karşılaşılan riskler hem boyut hem de çeşit olarak artmıştır Piyasalardaki hızlı serbestleşme iletişim bilgisayar ve ulaşım teknolojilerindeki olağanüstü gelişim vb nedenlerle bu piyasaların entegrasyonu hızlanmıştır Bunun sonucu olarak hemen hemen her birey ve kurum kendisini uluslararası piyasalarla ilişki halinde bulmuştur Türkiye de piyasalarda 1980 li yıllarda başlayan serbestleşme politikalarının uygulanması konusunda önemli adımlar atılmış ve bu bağlamda finans kesimi başta olmak üzere bu piyasalar hızla dışa açılmıştır Türkiye deki birey ve kurumlar da bu hızlı gelişim karşısında zaman zaman döviz piyasalarının işleyişini anlamakta zorlanmakta artan risklerle baş etmenin yollarını aramaktadırlar Piyasaların entegrasyonunun sonucu olarak finansal krizler de global bir nitelik kazanmakta hızla tüm piyasaları etkisi altına almaktadır Türkiye ekonomisi ulusal bazda 1994 krizi 2001 Şubat krizi olmak üzere uluslar arası bazda 1998 yılında başlayan Güneydoğu Asya krizinden de önemli ölçüde etkilenmiştir Yukarıdaki gelişmeler ulusal ekonomilerin sınırlarının giderek kalktığını ekonomi dinamiklerinin artık uluslar arası ekonomik ve finansal ortam içerisinde düşünülmesi gerektiğine işaret etmektedir Bu bağlamda uluslararası iktisat dersinin yanı sıra uluslararası finans dersinin de ilgili programların müfredatında yer alma zorunluluğu doğmuştur Bu kitap bu içerik ve kapsamıyla hem lisans hem de yüksek lisans için kaynak olma özelliğini taşımaktadır Bunun yanı sıra kuramı ve uygulamaları bir arada barındırması ve bunların Türkiye ye özgü açıklamalarla desteklenmesi nedeniyle özellikle döviz piyasalarıyla ilgilenen tüm okurlara da yararlı olacağı inancını taşımaktayım Bütün özenimize karşın ortaya çıkacak hata ve eksikliklerle ilgili uyarılarınız bundan sonraki baskılarda değerlendirilecektir

Son yıllarda finansal sistemde karşılaşılan riskler hem çeşit olarak hem de boyut olarak artmıştır Bu artışta Bretton Woods Ödemeler Siste minin çöküşünün ardından esnek kur sistemine geçişin petrol fiyatları gibi uluslar arası ticarete konu olan mal fiyatlarındaki değişkenliğin artışının ve faiz oranlarındaki dalgalanmaların önemli etkisi olmuştur 2000 li yıllarda dünyada görülen likidite bolluğu nedeniyle yüksek riskli yatırım seçenek leri popüler hale gelmiştir Başta ABD olmak üzere birçok ülkeyi etkisi altına alan mortgage krizi birçok finansal kurumun büyük zararlarla karşı laşmasına neden olmuştur Bu ortam içinde uluslar arası finans alanında da önemli gelişmeler kaydedilmiş ve uluslar arası finans dersi işletme ve ikti sat programlarının vazgeçilmez dersi haline gelmiştir Sık sık döviz kuru politikası kaynaklı krizler yaşayan Türkiye de bu or tam içinde bireysel ve kurumsal kararların nasıl alınacağı konusunda ulusla rarası finans dersinin sağlayacağı temel yararlar söz konusudur Döviz kur larının doğru fiyatlanıp fiyatlanmadığı spekülasyon ve arbitraj olanaklarının olup olmadığı döviz kuru riskine karşı korunmada kullanılan araçlar en çok ilgi çeken konulardır Son yıllarda çok hızlı bir gelişim gösteren ve hemen hemen tüm işletme ve iktisat bölümlerinin müfredatlarında ders olarak okutulmaya başlanan uluslararası finans dersi bir finansal yönetici gözüyle öğrencilere şu yararla rı sağlar 1 Finansal yöneticinin uluslararası gelişmelerin firmayı nasıl etkileye ceğini anlamasını sağlar ve bu gelişmelerden nasıl pozitif sonuçlar alınacağının ve kötü etkilerin nasıl bertaraf edilebileceğinin yollarını gösterir 2 Finansal yöneticinin gelişmeleri döviz kuru faiz oranı enflasyon oranı vb tahmin etmesini ve bu olaylar gerçekleşmeden firma yararına ka rarlar almasını sağlar Çok uluslu şirketler önceki yıllarda genellikle sanayi sektöründe faali yetlerini yoğunlaştırırken son yıllardaki gelişime bakıldığında finansal sektö rün öneminin artığı görülmektedir Türkiye de ve tüm dünyada yaşanan bankacılık ve sigortacılık alanındaki birleşmeler ve satın almalar bunun en iyi örneklerindendir Çok Uluslu şirketlerin sayılarındaki ve faaliyetlerindeki artışların ne denleri aşağıdaki gibi sıralanabilir Çok uluslu şirketler çeşitli ulusal pazarlardaki aksak rekabetten üre tim faktörlerindeki ve finansal pazarlardaki aksaklıklardan yararlanarak karlarını artırmışlardır Karşılaştırmalı üstünlükler teorisi ulusların göreli olarak daha etkin oldukları üretim alanlarında uzmanlaşma şansı bularak rekabet üstünlüğü sağlayabileceklerini savunmaktadır Ancak uluslararası ticaretteki olağanüstü başarının sırrını mukayeseli etkinlik ile açıklamanın olanağı kalmamıştır Örneğin Hong Kong çok sınırlı kaynaklarla hızlı kalkınmayı yakalarken Arjantin in zengin doğal kaynaklarla kalkınamamasının nedenleri bu teori ile açıklanamamaktadır Karşılaştırmalı üstünlükler teori sine göre ürünler uluslar arasında dolaşabilirken üretim faktörleri sabittir Burada toprak işgücü ve sermayenin sabit hareketsiz olduğu varsayılmış tır Ancak bu dönemde yönetim becerisi işgücü eğitimi araştırma ve geliş tirme gibi faktörler üzerinde durulmamıştır II Dünya savaşının sonrasında doğrudan yabancı yatırımlardaki artış ve çok uluslu şirketlerin çoğalması bu dönemin en önemli özelliğidir Böylece karşılaştırmalı üstünlükler teori sinin sermayenin hareketsizliği varsayımı geçerliliğini yitirmiştir Girişimci lik zaten göz önünde tutulmamıştır Esnek kur sistemi riski artırmakla birlikte risk yönetimi yapabilen yatı rımcı ve işletmelere büyük kazanç fırsatları sağlamıştır Para ve sermaye pazarlarının global entegrasyonu uluslararası sermaye pazarlarındaki sermaye akışları üzerindeki sınırları kaldırmıştır İşletmeler uluslararası çeşitlendirme yoluyla sermaye maliyetlerini azaltma olanağı sağlamışlardır Verim artışı Çok uluslu şirketler çeşitli ulusal pazarlarda ürün pazar ları üretim faktörleri pazarları ve

İçindekiler Uluslararası Finansa Giriş Ödemeler Bilançosu Uluslararası Ödemeler Sistemleri Döviz Piyasalarının İşleyişi Döviz Kurları ve Uluslararası Pariteler Döviz Kurlarının Tahmini Faiz ve Döviz Riskine Karşı Swap İşlemleri Döviz Kuru Riskine Karşı Döviz Opsiyonları Döviz Kuru Riskine Karşı Döviz Futures Sözleşmeleri Kur Etkisine Açıklık ve Ekonomik Etkinin Yönetimi İşlem Etkisi ve Yönetimi Muhasebe Etkisi ve Yönetimi Uluslararası Sermaye Bütçelemesi ve Sermaye Maliyeti Uluslararası Çalışma Sermayesi Yönetimi Uluslararası Portföy Yönetimi Uluslararası Piyasalar ve Uluslararası Nabkacılık Gelişen Finansal Piyasalar Emerging Markets