Uluslararası İlişkilerin Ekonomi Politiği

Çok ilginç dolayısıyla çok tehlikeli zamanlardan geçiyoruz Katı olan her şey eriyor bastığımız zemin ayaklarımızın altından kayıyor Hem dünya ekonomisi hem devletlerarası ilişkiler düzeni bunun çeşitli bölgeleri bizim için özellikle önemli olan Avrupa ve Ortadoğu bir değişim dönüşüm süreci yaşıyor Dünya ekonomisi ile devletlerarası düzenle bütünleşmiş bu iki bölge arasında âdeta bir köprü oluşturan Türkiye sosyal formasyonu da kaçınılmaz olarak bu değişim dönüşüm sürecinden payını alıyor Bu çalışma hızla değişmekte ve dönüşmekte olan dünya ekonomisi giderek kaotik dinamikler sergilemeye başlayan bölge ve devletler sistemi içinde Türkiye dış politikasını belirleyen nesnel koşulları tartışıyor çözümlemeye çalışıyor Beytepe Ekonomi Politik Çevresi nin ilk çabalarını geçen yıl İmge Yayınları ndan çıkan Kolektif Emperyalizm başlıklı çalışmada izleme şansına sahip olmuştuk Kolektif Emperyalizm büyük ölçüde büyük resme bakan esas olarak kuramsal bir çalışmaydı Elinizdeki kitap Türkiye ve bölge gerçekliğine daha dikkatle bakma daha açık görme değişimleri dayandıkları maddi zemini etkilendikleri failleri saptama çabası olarak karşımıza çıkıyor Aynı zamanda kolektif emperyalizme direnme bağımsız baskı ve sömürüden arındırılmış bir yaşam olasılığını düşünme çabası olarak Bu bağlamda kitapta kolektif emperyalizm e direnme göreli bir bağımsızlığı koruma kapasitesine sahip ülkelerin Türkiye nin dış politikasını etkileme olasılığı değerlendiriliyor Yazarlara göre Rusya Çin gibi askeri sınai komplekse sahip direnme kapasitesi yüksek ülkeler Körfez sermayesi kavramıyla kapsanan güvenlik açısından ABD ye bağımlı olmakla birlikte kendi farklı çıkarlarını korumaya çalışan ülkeler bağımsız bir ülke olmakla birlikte kolektif emperyalizmin etki alanının içine doğru yavaş yavaş çekilmekte olan İran gibi aktörler bu kategoriye giriyor Buradan hareketle bu ülkelerin Türkiye ile ilişkilerinin ekonomi politiği üzerinde duruyor Bu titiz derinlikli ve gerçekten yararlı çalışmaları için Beytepe Ekonomi Politik Çevresi yazarlarını kutluyorum

Bu kitap Türkiye nin dış politikasına özellikle de İkinci Dünya Savaşı sonrasındaki bağımlı ve saldırgan politikalarına odaklanıyor Kitapta öncelikle dış politikayı oluşturan çok boyutlu iç ve dış etmenler anlaşılır kılınıyor böylece tek tek olayların ve gelişmelerin içinde anlam kazanabileceği ve birbirlerine tutarlılıkla bağlanabileceği bir teorik çerçeve bir model oluşturuluyor Bir bütünlük içinde Cumhuriyet in kuruluşundan AKP iktidarına kadar Türk dış politikasının ortak ve belirleyici ideolojik zemini özü kalıcı özellikleri sürekliliği süreklilik ve değişim içindeki seyri bağlantıları ve tarihsel gelişimi içinde değerlendiriliyor Kitabın bu yeni basımına eklenen Şiddet ve Çürüme Sarmalından Krize ve Çöküşe başlıklı uzun bölümde 2001 krizinden bu yana yaşanan gelişmeler AKP hükümetinin sıfır sorun söylemiyle başlayıp tüm komşu ülkelerle düşmanlaşma olarak hayata geçen politikası değerlendiriliyor Türkiye nin Tayyip Erdoğan iktidarıyla ABD taşeronluğuna daha uygun duruma geldiği AKP iktidarının bu rolü hevesle üstlendiği ve yeni Amerikan stratejisine eklemlendiği saptanırken Davutoğlu nun stratejik derinlik olarak parlatılan açılımının nasıl bir stratejik bataklıkta noktalanabileceği gösteriliyor ABD taşeronluğu Kürt düşmanlığı ve Osmanlıcılık hevesleriyle karakterize politikaların açmazı gözler önüne seriliyor

Modern teknoloji kendi kendine mi doğdu yoksa onu var eden tarihsel ve toplumsal dinamikler mi vardı Bu kitap teknolojik gelişmeyi yalnızca teknik bir ilerleme olarak değil bilimsel zihniyetin toplumsal kurumların ve ekonomi politiğin yön verdiği tarihsel bir süreç olarak ele alıyor Modern teknolojiye uzanan yolun ardındaki güçleri ortaya çıkan sorunları ve iktisat teorisinde bıraktığı izleri bütüncül bir bakışla inceliyor Ergun Türkcan Adam Smith David Ricardo ve Karl Marx gibi düşünürlerden hareketle teknolojinin ekonomi politiğini tartışıyor üretim sermaye birikimi ve toplumsal dönüşüm arasındaki derin bağları ortaya koyuyor Teknolojiyi anlamak isteyenler için güçlü sorgulayıcı ve ufuk açıcı bir çalışma

İÇİNDEKİLER İÇERİK VE KAPSAM ÜLKE VE SEKTÖR ANALİZLERİ BÖLÜM KÜRESEL KRİZ SONRASI TÜRK CUMHURİYETLERİ EKONOMİK BİR ANALİZ Fatma P Eşsiz BÖLÜM AZERBAYCAN EKONOMİSİ BAĞIMSIZLIKTAN GÜNÜMÜZE Mehmet Dikkaya ve Onur Demirci BÖLÜM KAZAKİSTAN EKONOMİ POLİTİĞİ SOVYET SONRASI DÖNEM Mehmet Dikkaya ve Ali Bora BÖLÜM SOVYET SONRASI DÖNEMDE ÖZBEKİSTAN EKONOMİSİ Mehmet Dikkaya ve Ali Bora BÖLÜM TÜRKMENİSTAN EKONOMİSİ NİYAZOV SONRASI DÖNEM Mehmet Dikkaya ve Ali Bora BÖLÜM KIRGIZİSTAN IN EKONOMİK PROBLEMLERİ 1995 2015 Ali Bora ve İ Yasin Aydınkaya BÖLÜM AZERBAYCAN BANKACILIK SEKTÖRÜNÜN YAPISI VE GELİŞİMİ Nimet Varlık BÖLÜM KAZAKİSTAN DA İSTİHDAMIN SORUNLARI SERBEST KURA GEÇİŞİN ERKEN DÖNEM ETKİLERİ Nazan Şahbaz Kılınç BÖLÜM ÖZBEKİSTAN IN KÜRESEL ÖLÇEKLER EKSENİNDE ANALİZİ Seda Bayrakdar BÖLGESEL ANALİZLER BÖLÜM BÖLGESEL ENTEGRASYONLAR VE TÜRK CUMHURİYETLERİ M Gökhan Özdemir BÖLÜM SOVYET SONRASI RUSYA ORTA ASYA İLİŞKİLERİ Mehmet Dikkaya ve İ Yasin Aydınkaya BÖLÜM TÜRKİYE TÜRK CUMHURİYETLERİ İLİŞKİLERİNİN EKONOMİ POLİTİĞİ Mehmet Dikkaya TÜRKİYE AZERBAYCAN İLİŞKİLERİNDE RUSYA FAKTÖRÜ Mehmet Dikkaya ve ShamsiRzali BÖLÜM TÜRKİYE ORTA ASYA İLİŞKİLERİNDE KAZAKİSTAN IN MERKEZİ ROLÜ Özgür Kanbir BÖLÜM KIRGIZİSTAN TÜRKİYEİLİŞKİLERİNİN EKONOMİ POLİTİĞİ Mehmet Dikkaya ve Özgür Kanbir BÖLÜM AVRASYACILIK FİKİRLERİ EKSENİNDE AVRASYA EKONOMİK BİRLİĞİ Dilek Çetin Mehmet Dikkaya ve M Gökhan Özdemir BÖLÜM TÜRKİYE ERMENİSTAN İLİŞKİLERİNDE AZERBAYCAN FAKTÖRÜ Mehmet Dikkaya ve ShamsiRzali BÖLÜM TÜRK BANKALARININ TÜRK CUMHURİYETLERİNDEKİ FAALİYETLERİNİN ANALİZİ İlkut Elif Kandil BÖLÜM ORTA ASYA DA İŞGÜCÜ PİYASASI SORUNLARI Emre Aksoy BÖLÜM TÜRK DÜNYASINDA KADIN İŞGÜCÜNÜN ANALİZİ Havva Çaha BÖLÜM TÜRK CUMHURİYETLERİNDE SOVYET SONRASI DİNİ GELİŞMELER Kıvanç ÖZYURT BÖLÜM TÜRK CUMHURİYETLERİNE YÖNELİK ULUSLARARASI YATIRIMLARIN ANALİZİ Erşan Sever Zekeriya Mızırak ve Arif İğdeli ENERJİ K TÜRK DÜNYASI BÖLÜM TÜRK CUMHURİYETLERİNDE ENERJİ SEKTÖRÜNÜN ANALİZİ 589 B Veli Doyar BÖLÜM ENERJİ ARZ GÜVENLİĞİ ÇERÇEVESİNDE AVRUPA BİRLİĞİ VE TÜRK CUMHURİYETLERİ İLİŞKİLERİ Shamsi Rzali BÖLÜM TÜRKİYE AZERBAYCAN DIŞ TİCARET VE ENERJİ İLİŞKİLERİ VE TANAP IN ÖNEMİ Adem Üzümcü BÖLÜM İRAN VE TÜRKMENİSTAN IN TÜRKİYE İLE DIŞ TİCARET VE ENERJİ İLİŞKİLERİ Adem Üzümcü BÖLÜM HAZAR BÖLGESİ ENERJİ ÜRETİM VE İHRACAT ARTIŞININ BÜYÜME ÜZERİNDEKİ ETKİLERİ Ayşegül Durucan ve Yunus Kutval

Türkiye nin Ortadoğu bölgesindeki ülkelerle ilişkileri konjonktürel olarak iniş çıkışlara sahne olsa da bölge gerek Osmanlı geçmişi gerekse modern Türkiye tarihi açısından siyasal ekonomik ve stratejik anlamda önemini her dönemde korumuştur Ekonomi ile siyaset arasındaki ince çizginin giderek belirsizleştiği günümüz küresel dünyasında Türkiye nin Ortadoğu ile ilişkilerini salt siyasi çözümlemeler ve güvenlik odaklı yaklaşımlar üzerinden incelemek yetersiz kalmaktadır Bölge ülkeleri ile ilişkilerin sadece siyasi çözümlemeler çerçevesinde ele alındığı çalışmaların oluşturduğu tek boyutluluk tehlikesi aynı zamanda sadece ekonomik ilişkiler çerçevesinde yapılan analizler için de geçerli olabilmektedir Bu çalışmada Türkiye nin 2000 li yıllarla birlikte Ortadoğu ya yönelik dış politikasının dinamik karakteri ve süregiden değişimin temel parametreleri dış politika ekonomi ilişkileri bağlamında incelenerek ekonomi politik perspektifiyle analiz edilecektir