Uygulamalı Ölçme Bilgisi Topografya — Müslim Avcıoğlu

UYGULAMALI ÖLÇME BİLGİSİ Müslim Avcıoğlu ÖNSÖZ Hazırlamış olduğumuz Ölçme Bilgisi topografya kitabım iki cilt halinde sunabilirdik Ders görecek öğrenciler düşünülerek bir kitap halinde sunmayı uygun bulduk İçerik olarak inşaatçılara gerekli bütün konular titizlikle incelenmiş ve en kolay bir şekilde anlaşılması için bol örneklerle süslenmeye çalışılmıştır Bu kitap karmaşık ve pratikte kullanılmayacak teorilerden uzak tutularak okuyucunun ve öğrencilerin anlayabileceği sade bir seviyeye getirilmeye çalışılmıştır En basit ölçme işlerinden ve aletlerinden başlayarak en gelişmiş aletlere kadar her konuya değinilmeye çalışılmış ve gelişmiş cihazların kullanılmasına kadar konular detaylı anlatılmıştır Bu kitapta ele alınan konular ele alındığında öncelikle gerekli ve kullanılan ölçme terimleri ve tanımlar anlatılmış ölçek ve uzunluk ölçümleri ile basit tesviye etme lazer tesviye cihazları noktalama aletleri Alan hesaplan kot alımı nivelman hesaplan ve karne düzenlemeleri dijital nivolar boy kesitler enkesitler yeryüzü şekilleri ve terimleri yüzey nivelmanı takimetri koordinat hesaplan aplikasyon Mal station gps ve 3d lazer taramalar hakkında bilgiler verilmiştir Meslek liseleri inşaat bölümleri ile Meslek Yüksekokulları İnşaat Bölümleri ve İnşaat Mühendisliği eğitimi gören öğrencilerin müfredatları esas alınarak yazılmıştır Konuların herkes tarafından algılanması ve anlaşılması için özelliklerine göre bazı konular yüzeysel ele alınmasına rağmen bazı konularda da oldukça detaya inilmiştir Her ne kadar titiz bir çalışma yaparak geniş bir literatür taraması ve otuz yılı aşkın bir tecrübe sonucunda meydana getirdiğimiz bu kitapta elbette eksiklikler olacaktır Kitabı engin görüşlerinize sunuyorum İnşaat sektörüne faydalı olmasını diliyorum öğr Gör Müslim AVCIOGLU 10 10 2011 YAZAR HAKKINDA öğr Gör Müslim AVCIOGLU 08 12 1957 tarihinde Trabzon un Çaykara ilçesinin Yukarı Kumlu Köyünde dünyaya gelmiş İlkokulu Trabzon merkezde Kanuni Süleyman ilkokulunda bitirdi Ortaokulu Cumhuriyet Ortaokulunda okuduktan sonra Lise hayatı Erzurum İnşaat Teknik Lisesinde geçti 1976 yılında mezun oldu Aynı yıl üniversite sınavlarına girip Ankara Yüksek Teknik Öğretmen Okulunun Altyapı bölümüne girdi 1981 yılında mezun olarak Adana İnşaat Teknik Lisesinde Teknik öğretmen olarak göreve başladı 1982 yılının şubat ayında evlendi 1983 yılında Meslek Liselerinde Harita ve Kadastro Bölümünü açmakla görevlendirildi Bir süre Ankara da seminerlere katıldı Adana da bu bölümün açılmasında önayak oldu Bu bölümde 1984 87 arası bölüm şefliği görevini yürüttü 1987 yılının şubat ayında o zamanki ismi ODTÜ Gaziantep Mühendislik Fakültesi olan şimdiki Gaziantep Üniversitesinin Gaziantep Meslek Yüksekokulu inşaat bölümünde öğretim görevlisi olarak göreve başladı 1992 2004 yılları arasında İnşaat Programı Koordinatörlüğü görevini yürüttü O tarihten bu yana aynı bölümde öğretim görevlisi olarak görev yapmaktadır 1999 yılında Gaziantep Üniversitesi Sosyal bilimler Enstitüsünde Eğitim Bilimleri Ana Bilim Dalında Eğitim Yönetimi ve Denetimi branşında yılında yüksek lisansını tamamladı İÇİNDEKİLER TANIMLAR TANIM PLAN VE HARİTALARIN TANIMI VE ÖNEMİ PLAN SU BÖLÜM PAFTA BÖLÜMLEMESİ PAFTA BÖLÜMLEMESİ TARANMIŞ PAFTA NUMARALARI ÖLÇEK BASİT ÖLÇEK GRAFİK ÖLÇEK GEOMETRİK ÖLÇEK ÖLÇEK İLE İLGİLİ ÖRNEKLER ALIŞTIRMALAR UZUNLUK VE AÇI BİRİMLERİ UZUNLUK BİRİMLERİ YABANCI UZUNLUK ÖLÇÜ AÇI BİRİMLERİAÇI Pozitif açı Negatif açı DERECE S GRAD RADYAN Açı Dönüşümleri MİLYEM NOKTA ARAÇLARI JALONLAR VE SEHPASI JALONLAR SEHPA AHŞAP KAZIK BETON BLOKLAR DEMİR ÇİVİ VE MADENİ BORU YOLLARA NOKTALARIN YERLEŞTİRİLMESİ GÖRÜŞ ENGELİ BULUNMAYAN ARAZİLERDE JALONLAMA İki Nokta Arasının Jalonlanması İki Noktanın Uzantısının JalonlanmasI GÖRÜŞ ENGELİ BULUNAN ENGEBELİ ARAZİDE JALONLAMA ENGELLİ ARAZİLERDE JALONLAMA Dik Üçgen Metodu Benzeri Üçgenler Bağıntısı UZUNLUKLARIN ÖLÇÜLMESİ IŞENAJ UZUNLUKLARIN ÖLÇÜLMESİ SENAJ UZUNLUK ÖLÇME ALETLERİ YARDIMCI ALETLER EĞİM ÖLÇÜMÜ ARAZİDE EĞİMİN ÖLÇÜLMESİ ÇELİK ŞERİT VEYA LATALARLA EĞİMİN BULUNMASI KLİZİMETRE KLİNİMETRE İLE EĞİMİN BULUNMASI TAKEOMETRE İLE EĞİM ÖLÇME RÖPERLEME SİGORTALAMA RÖPER KROKİSİ HAZIRLAMA SİGORTA NOKTASI BULUNMAYAN ÇIPLAK ARAZİDE RÖPERLEME DİK İNME VE DİK ÇIKMA DİK İNME DİK ÇIKMA DİK İNME VE DİK ÇIKMA ALETLERİ ÇELİK ŞERİT VE LATALARLA DİK İNME VE ÇIKMA Engelli arazilerde dik inme AYNALI GÖNYELER MİMARİ GÖNYELER PRİZMALAR TEK PRİZMALAR ÇİFT PRİZMALAR PRİZMALARLA DOĞRULTUYA GİRME VE HEDEFIEKİ JALONU MERKEZLEME KÜÇÜK ARAZİLERİN ALAN HESAPLAMALARI ÜÇGENLERE AYIRMA METODU DİK KOORDİNAT METODU İÇİNE GİRİLEMEYEN ARAZİLERİN ALANLARININ HESAPLANMASI ÖLÇÜ KROKİLERİNİN HAZIRLANMASI ÖLÇÜ KROKİLERİNE ÖLÇÜLERİN YAZILIŞ METODU KROKİ ÜZERİNDE ÖLÇÜLERİN GÖSTERİLİŞİ TESVİYE ETME BASİT TESVİYE ALETLERİ KABARCIKLI DÜZEÇLER SU DÜZEÇLER LAZERLİ TESVİYE ETME CİHAZLARI YÜKSEKLİKLERİN ÖLÇÜMÜ NİVELMAN GEOMETRİK NİVELEMAN DÜRBÜN KABARCIKLI DÜZEÇLER AYAKTAKIMI SEHPA MİRA YAPI BAKIMINDAN NİVELMAN ALETLER SABİT DÜRBÜNLÜ NİVOLAR EĞİM VİDALI NİVOLAR TERSİNİR NİVOLAR OTOMATİK KOMPENSATÖRLÜ NİVOLAR OPTİK MİKROMETRELİ NİVOLAR EL NİVOSU KULLANIŞ BAKIMIMDAN NİVOLARIN SINIFLANDIRILMASIBELLİ BAŞLI NİVELMAN ALET CİNSLERİ VE BÜYÜTMELERİ NİVOLARIN KONTROL VE AYARLARI GEOMETRİK NİVELMANIN YAPILIŞI NİVELMAN KARNELERİNİN DÜZENLENMESİ NİVELMANİN YAPILIŞI NİVELMANDA KABUL EDİLEN HATA SINIRLARI NİVELMAN KAPANMA HATALARI VE HATA DENGELENMESİ NİVELMAN YAPILIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR LAZERLİ ve DİJİTAL ÖLÇÜM ALETLERİ LAZER VE DİJİTAL NİVOLAR UYGULAMA ALANLARI DİJİTAL NİVODA BULUNAN BAZI KISALTMALAR VE ANLAMLARI LAZERLİ NİVOLARDA STANDART ÖLÇÜM MENÜ ÖLÇME NİVELMAN YAPILMASI NİVELMAN İŞLEMİNE BAŞLAMA ARA NOKTA ÖLÇÜMÜ IN SO TUŞU APLİKASYON YAPILMASI IN SO TUŞU NİVELMAN SONU YAPILMASI SON RS TUŞU DIŞARIDAN VERİ GİRİŞİ MANUJkey TUŞU MESAFE ÖLÇÜMÜ DİST key TUŞU TERS MİRA MODUNDA OKUMA TERS MİRA MODU TUŞU DOSYA BULMA SRCH key TUŞU HAFIZADA DOSYALAMA GRUP OLUŞTURMA BOY KESİTLERİN ÇIKARILMASI PİKETAJIN YAPILMASI KESİT NİVELMANININ YAPILIŞI BOY KESİTLERİN ÇİZİMİ ÇİZİMDE İZLENECEK YOL EN KESİTLERİN ÇIKARILMASI NİVO İLE EN KESİT ÇIKARILMASI TAKEOMETRE İLE EN KESİTLERİN ÇIKARILMASI TAKİMETRİ KARNESİ ENKESİT ALANLARININ HESAPLANMASI THOMSON METODUNA GÖRE ALAN HESAPLAMA CROSS METODUNA GÖRE ALAN HESAPLAMA Yarma alanı 7 Dolgu hesabı BASİT CROOS YÖNTEMİ EŞ YÜKSELTİ EĞRİLERİ TESVİYE EĞRİLERİ ARA ve YARDIMCI EŞYÜKSELTİ EĞRİLERİ EŞ YÜKSELTİ EĞRİLİ HARİTALARDA KULLANILAN BAŞLICA TANIMLAR SIRT VADİ SU DAĞITMA ÇİZGİSİ SU TOPLAMA ÇİZGİSİ YAMAÇ ETEK TALVE ÇUKUR KOKURDAN DOLGU VE YARMA ŞÜT EŞ YÜKSELTİ EĞRİLERİNİN ÖZELLİKLERİ EŞ YÜKSELTİ EĞRİLERİNDE ÖZEL DURUMLAR VE EŞ YÜKSELTİ EĞRİLERİNİN DURUMUNDAN ÇIKARILAN BAZI SONUÇLAR YÜZEY NİVELMAN NİVO İLE YÜZEY NİVELMAMININ YAPILMASI EŞ YÜKSEKLİK EĞRİLERİNİN ÇİZİMİ HESAPLA ORANLAMA METODU GRAFİK ORANLAMA METODU PARALEL ÇİZGİLİ ABAKLA ORANLAMA IŞINSAL ÇİZGİLİ ABAKLA ORANLAMA MEKANİK ORANLAMA EŞ YÜKSEKLİK EĞRİLERİNİN ÇİZİMİ IŞINSAL NİVELMAN TAKİMETRİ KARNESİ TAKİMETRİ KARNESİ TAKİMETRİ TAKEOMETRE ve TEÖDOLİTLER TEODOLİT VEYA TAKEOMETRENİN KURULMASI VE OKUMA YAPILMASI TAKEOMETRENÎN PARÇALARI DİJİTAL TAKEOMETRELER TEODOÜTLER YATAY AÇI SIFIRLAMA YATAY AÇI DURDURMA SABİTLEME YATAY AÇIYLA SAĞA VE SOLA DOĞRU DEĞER OKUMA EKRANDAKİ SEMBOLLER TUŞ FONKSİYONLARI DİJİTAL TAKEOMETRENİN PARÇALARI ELEKTRONİK TEODOLİT VEYA TAKEOMETRENİN ANAHTAR FONKSİYONLARI ELEKTRONİK TEODOLİT VEYA TAKEOMETRELERDE SEMBOLLERİN GÖSTERİLİŞİ EKRANDA YATAY AÇIYI GÖRMEK İÇİN YATAY AÇI TEKRARLAMA MODU REFLEKTÖRLER YANSITICILAR ELEKTRONİK UZUNLUK ÖLÇME ALETİ SET2 SET3 ELEKTRONİK TOTAL STATION UZUNLUK ÖLÇEN TEODOLİT ANAHTAR TABLOSU FONKSİYONLARI ve DATA VERİ GİRİŞLERİ ANAHTAR TABLOSUNDAN FAYDALANARAK APLİKASYON PROGRAMININ YAPILMASI TAKOEMETREDE MİRA VE AÇI OKUMALARI MİRA OKUMALARI AÇI OKUMALARI AÇI OKUMA DÜZENLERİ ÇİZGİLİ AÇI OKUMA DÜZENİ VERNİYERLİ OKUMA DÜZENİ SKALAL GÖSTERGE ÇİZELGELİ AÇI OKUMA DÜZENİ MİKROMETRESİZ AÇI OKUMA DÜZENİ MİKROMETRELİ AÇI OKUMA DÜZENİ SAYISAL AÇI OKUMA DÜZENİ ELEKTRONİK SAYISAL AÇIOKUMA DÜZENİ TAKİMETRİDE YATAY VE DÜŞEY UZUNLUKLARIN BULUNMASI KULE YÜKSEKLİKLERİNİN ÖLÇÜLMESİ DİK KORDİNAT SİSTEMİ VE KORDİNATHESAPLARI DİK KORDİNAT SİSTEMİ TRİGONOMETRİK DAİRE VE TRİGONOMETRİK FONKSİYONLAR BİRİM ÇEMBER BÖLGELERİ VE TRİGONOMETRİ FONKSİYONLARIN CEBİRSEL HESAPLAR KÜRESEL TİRİGONOMETRİ SEMT AÇILARININ HESABI SEMT AÇISI AÇILARIN KORDİNAT SİSTEMİNDEKİ DURUMLARI KOORDİNAT HESAPLARINDA ANA PROBLEMLER KAPALI POLİGONLAR APLİKASYON NOKTALARIN APLİKASYONU BİR DOĞRU ÜZERİNDE OLAN NOKTANIN APLİKASYONU DOĞRU DIŞINDA HERHANGİ BİR NOKTANIN APLİKASYONU AÇILARIN APLİKASYONU İKİ DOĞRU ARASINDAKİ AÇININ APLİKASYONU SEMT AÇISI APLİKASYONU DOĞRULARIN APLİKASYONU DOĞRULARIN UZANTILARININ APLİKASYONU BİRBİRİNİ GÖRMEYEN İKİ NOKTAYI BİRLEŞTİREN DOĞRUNUN APLİKASYONU KURSLARIN APLİKASYONU DAİRE YAYI ŞEKLİNDEKİ KURBLAR BİNALARIN APLİKASYONU İP İSKELESİ ÇALIŞMA İSTASYONU TANIM TOTAL STATİON TEKNİK ÖZELLİKLER TOTAL STATİONU MEYDANA GETİREN ELEMANLAR CİHAZI TANIMA VE FONKSİYONLARI ALETİ KULLANIRKEN DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR TÖTÂL STATİONLÂ KOMLE ÇALIŞMA İSTASYONU İLE ÇALIŞMA ALETİN KURULMASI VE TESVİYESİ AÇI ÖLÇME YATAY AÇI SAĞ VE DÜŞEY AÇI ÖLÇME YATAY AÇI SAĞA VEYA SOLA ÇEVRİLMESİ AÇIYI TUTARAK AYARLAMA TUŞLARDAN YATAY AÇI GİRİŞİ DÜŞEY AÇI EĞİM MODU YATAY AÇININ 90 LİK ARTIŞLARI İÇİN SES AYARI MESAFE ÖLÇME MESAFE ÖLÇÜMÜNDE İŞLEM SIRASI APLİKASYON İŞLEMİNDE MESAFE ÖLÇÜMÜ KOORDİNAT ÖLÇÜM İŞLEMLERİ CİHAZA İSTASYON VERİLERİNİN GİRİLMESİ KAYDEDİLMİŞ KOORDİNAT VERİSİNİ OKUM SEMT AÇISININ GİRİLMESİ 3D KOORDİNAT ÖLÇÜMÜ ÖZEL MOD Menü Modu APLİKASYON ÖLÇÜMLERİ MESAFE APLİKASYONU KOORDİNAT APLİKASYONU ÖLÇÜMÜ REM APLİKASYON ÖLÇÜMÜ HAT APLİKASYONU HAT NOKTASI APLİKASYONU HAT HAT APLİKASYONU ENKESİT ÖLÇÜMÜ İKİ VEYA DAHA ÇOK NOKTA ARASI MESAFE ÖLÇÜMÜ BAŞLANGIÇ NOKTASINI DEĞİŞTİRMEK ALAN HESABI YOL PROGRAMI DATA KAYIT MENÜ GPS KÜRESEL KONUM BELİRLEME SİSTEMİ TANIM KULLANILDIĞI YERLER GPS İN ELEKTRONİK TAKEOMETREYE GÖRE AVANTAJLARI GPS İN ELEKTRONİK TAKEOMETREYE GÖRE DEZAVANTAJLARI GPS İN PARÇALARI UYDU ALICISI KUMANDA PANELİ VE EKRAN TAŞIMA SAPI VEYA DİKMESİ GPS İLE YAPILABİLECEK İŞLER BAZ KONTROL HATTI APLİKASYON TOPOĞRAFİK ÖLÇÜM ALIM ALAN HESABI YAPILABİLİR İPS İN KULLANIMI ANAHTARLARIN GÖREVİ GPS in AÇILMASI EKRAN IŞIK SEVİYESİ AYARI UYDU SAYFASI r HARİTA SAYFASI HARİTA ÜZERİNDE MESAFE uLÇÜMÜ PUSULA ALTİMETRE AYARLARI ALAN HESABI YAPILMASI ALAN HESABINDA İPUÇLARI 3D LAZER TARAYICILA TANIM YERSEL LAZER TARAYICILARIN ÇALIŞMA İLKESİ Bir Lazer Işının Geliş Gidiş Zamanıyla İşlem Yapanlar Faz Karşılaştırma Metoduyla İşlem Yapanlar Triangulasyon Metoduyla İşlem Yapanlar TOTAL STATİON GİBİ ÖLÇÜ YAPILABİLEN İLK ÜÇ BOYUTLU TARAYICI DÜZEÇLEME YAPMADAN İSTENİLEN EĞİMDE KURARAK ZOR ŞARTLARDA ÖLÇME YAPIN CİHAZ ÖZELLİKLERİ DOKÜMANTASYON ÇIKARMA İç Mekânsal Çevrelerin Dokümantasyonu Ürün Ve Komponent Dokümantasyonu Dış Mekânsal Çevrelerin Dokümantasyonu İNŞAAT VE MİMARİDE UYGULAMALAR