Uyuşturucu veya Uyarıcı Madde İmal ve Ticaret Suçu — Mehmet Zülfü Öner

Uyuşturucu veya uyarıcı maddeler geçmişten günümüze insanların sağlığını ciddi bir biçimde tehdit eden bir sorun olarak karşımızda durmaktadır Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kötüye kullanılması bireyin sağlığına verdiği zararların yanında toplum sağlığına ekonomik ve kültürel yapıya da çeşitli zararlar vermektedir Uyuşturucu veya uyarıcı maddeler konusunda yapılan çalışmalar ve hazırlanan raporlar bu maddeleri kullanan kişilerin sayısının son yıllarda düzenli olarak arttığını göstermektedir Bu maddelerin kullanımı ve buna bağlı olarak üretimi ve ticareti bütün devletler ve toplumlar için endişe uyandırmaktadır Özellikle uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin üretiminden kullanıcıya ulaştırıldığı ana kadar geçen süreçler dikkate alındığında bütün devletlerin bu sorunla yüz yüze geldiği ve bu süreçlerin birbirinden bağımsız olmadığı görülmektedir Belirli üretim alanlarında yetiştirilen bitkilerden veya sentetik olarak imal edilen uyuşturucu veya uyarıcı maddeler dünyanın değişik bölgelerindeki kullanıcılara ulaştırılırken hem üretim ve imal yapılan devletler hem de bu maddelerin geçiş güzergâhı olan ve ulaştırılan devletler açısından bir mücadele sorununu gündeme getirmiştir Günümüzde terör örgütlerinin finansal kaynağının büyük bir kısmının uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin ticaretinden elde edilen gelirlerin oluşturması hususu göz önüne alındığında bu maddelerin kullanılmasını meşru amaçlarla sınırlandırmak amacıyla alınacak tedbirlerin belirlenmesi ve etkin şekilde uygulanması için evrensel işbirliği bir zorunluluk olarak ortaya çıkmıştır Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin birey ve toplum üzerindeki bu olumsuz etkilerinin fark edilmesinden sonra devletler iç hukuklarında çeşitli düzenlemeler yapmış ve işbirliği kapsamında uluslararası sözleşme ve belgelere imza atıp uluslararası örgütler kurmuşlardır Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin üretim ve imalinden kullanıcıya ulaştırıldığı ana kadar oluşan çeşitli ve birbirini izleyen süreçler içerisinde üretim imal ihraç ithal ticaret nakliye sevk bulundurma depolama gibi çeşitli fiiller söz konusu olmaktadır Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kötüye kullanılmasını önlemek için bu maddelerin üretilmesi imal ve ticareti kullanılması ve bunları kolaylaştırıcı bütün bu fiillerin yasaklanması ve denetlenmesi zorunluluk arz etmektedir Bu fiillerin suç olarak düzenlenip düzenlenmemesi kapsamı ve bu fiillere verilecek olan cezaların ve tedbirlerin saptanması ceza hukukunun en önemli ve tartışmalı konularından biridir Türk ceza hukukunda uyuşturucu veya uyarıcı maddeler ile ilgili işlenen suçlar konusunda 1 Haziran 2005 tarihinde yürürlüğe giren 5237 sayılı yeni Türk Ceza Kanununda yenilikler içeren çeşitli düzenlemeler yapılmıştır Yaptırımların türü ve miktarı bu maddeleri kullananlar için tedavi ve denetimli serbestlik tedbiri öngörülmesi cezaya etki eden suç sonrası pişmanlık hükümleri tüzel kişiler için güvenlik tedbiri uygulanması nitelikli bir hal olarak örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar için cezada artırım yapılması gibi hususlar bu düzenlemelere örnek olarak verilebilir Hem birey hem de toplum için zararlı ve tehlikeli olan uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin üretim imal ithal ihraç ve ticaretinin ceza hukukumuz açısından bu düzenlemeleri içeren açıklamalarla birlikte incelenmesinin uygun olacağı düşüncesi bizi bu çalışmayı yapmaya yöneltmiştir Bu çalışmada Türk ceza hukukunda düzenlenen uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçları incelenmiştir Çalışmanın temel konusu Türk Ceza Kanunu özel kanunlar uluslararası sözleşmeler öğreti görüşleri ve Yargıtay içtihatları esas alınmak suretiyle Türk ceza hukuku uygulamasında uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarının incelenmesidir Çalışma üç bölümden oluşmaktadır Birinci bölümde öncelikle uyuşturucu veya uyarıcı madde kavramı açıklanmakta bu maddelerin tanımı ve tasnifi üzerinde durulmaktadır Uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanımının dün