Uzak Yıldız — Roberto Bolaño

Şili de Pinochet darbesiyle değişen hayatları genç edebiyatçıların gözünden anlatıyor Uzak Yıldız Darbe sırasında edebiyat atölyelerinde seslerini bulmaya çalışan genç solcu şairler olan kahramanlarımız darbeyle birlikte korkunç acılarla yüz yüze kalıyorlar Oysa edebiyat atölyesinden tanıdıkları tuhaf bir alaylı şair darbenin ertesinde sanatına yeni açılımlar buluyor şiddetle halkını katleden darbe rejiminin ruhuna tamamen uyan tüyler ürpertici dehşet dolu yeni bir şiir yaratıyor Açılış bölümü s 13 19 Carlos Wieder i ilk kez 1971 de ya da belki 1972 de Salvador Allende Şili devlet başkanı olduğunda görmüştüm Sennur Sezer Darbenin sarstığı sanat Evrensel Kültür Ekim 2008 Türkiyeli okurlar Latin Amerika daki toplumsal ve siyasal hayata yabancı değildir Ülkemizin komşusu ülkelere duyduğumuz ilgiyle karşılaştırıldığında neredeyse bu uzak kıtayla akraba sayılırız Bunun bir nedeni sanat ise sinema ve edebiyat öbür nedeni de 1960 lı yıllarda Latin Amerika da yaşanan büyük sosyal ve siyasal çalkantılardır Türkiyeli gençlik ve aydınların çoğu için Güney Amerika imgesi çıkarlarını emperyalistlerle birleştirmiş diktatörlerle halkın kurtuluşu için mücadele eden gerilla hareketleriyle örtüşür Aysel Sağır Ruhun toprakları Radikal Kitap Eki 25 Temmuz 2008 Uzak Yıldız darbeyle hayatları altüst olanların daha doğrusu yok olanların hikâyesi olarak okumanın ötesinde değerlendirilmesi gereken bir kitap Roberto Bolano Uzak Yıldız da her ne kadar Pinochet darbesi gibi somut bir durumdan yola çıksa da baskılanmış yaşamların dışavurumu olarak bir araya gelen genç edebiyatçıların darbeyle birlikte tümüyle bozulan yaşamlarından edebiyat ve sanatın etkilendiği temel noktalara uzanmış Roberto Bolano yu okumak Şili nin siyasal sosyal tarihini de okumak demek Zira Bolano eserlerinde kendi yaşadıklarını da baz alırken hayatın tüm alanlarını ve yaşamları belirleyen ağır ülke koşullarından beslenmiş 11 Eylül 1973 de Salvador Allende nin askeri darbeyle devrilmesinin ardından iktidara gelen Pinochet nin insanları biçtiği ölüm mekanizması bir çok Şilili sanatçıda olduğu gibi Bolano nın eserlerine de yansımış Aslında Roberto Bolano nun şairlik ve yazarlık serüveninin darbeyle birlikte yönünü belirlediğini söylemek daha doğru olacak Bir anlatıcı eşliğinde takip ettiğimiz Uzak Yıldız diktatörlüğün hedefleri arasında yer alan entelektüeller üzerine odaklanmış Juan Stein ın kurduğu şiir atölyesine devam eden genç edebiyatçılarla ve ağırlıklı olarak edebiyat fakültesi öğrencilerinin devam ettiği şiir atölyesi yaşamıyla tanışırız Tanıştığımız karakterlerin arasın Bülent Usta Ama gözlerim acıyor Birgün 27 Ağustos 2008 Bir süredir gözlerim görmüyormuş gibi hissediyorum Gibi hissetmek de ne şimdi Ya görüyorsundur ya görmüyorsundur Öyleyse bulanık görüyorum diyelim olayları fikirleri insanları Uğultuların eşlik ettiği gölgeler gibi insanlar Sanki özellikle insanların gölgeleştirildiği seslerinin uğultulaştırıldığı bir zaman diliminden geçiyormuşuz da tüm bu saçmalıklar o yüzden oluyormuş gibi Aklıma Proust un şu sözü geliyor Benim kitabımı dışarıya yöneltilen bir gözlük olarak ele alın size uymuyorsa başka gözlükler takın ister istemez bir mücadele aygıtı olan aygıtınızı kendiniz bulacaksınız Böyle demiş Proust Ama Proust un neden böyle dediğini düşünürken bu alıntıyı nerede okumuş olabileceğimi araştırmaya başladım Ve sonra aklıma Deleuze geldi Deleuze Foucault yla yaptığı bir söyleşide teoriye bakışını özetlerken yani teoriyi bir alet kutusuna benzetmesinin nedenlerini açıklarken Proust a bir romancıya başvurma gereği duyuyordu Pakize Barışta Uzak Yıldız K dergisi 24 Ekim 2008 Edebiyatın açık duruşu onun kadim olgunluğundandır Bu açıklık zaman zaman edebiyata zarar veriyor görünse de aynı zamanda bir korunmadır aslında değerli olanın korunup değerliymiş gibi sızanın da değersizliğinin kendi içinde en şaşmaz ve hassas edebî filtrelerden geçirilerek en kısa zamanda ayrıştırılmasıdır bu Ayşe Çavdar Kalemin işbirliği Aktüel Aralık 2008 Pablo Neruda Hangi taşı kaldırsanız altından beş şair çıkar diye tarif ediyor Şili yi Roberto Bolaño da 1973 te henüz Allende gitmez ve Pinochet kanlı diktatörlüğünü ilan etmezden evvel biraraya gelip şiir konuşan bir grup gencin hikâyesini anlatıyor Uzak Yıldız adını verdiği romanında Uzak Yıldız ın merkezi karakteri isimsiz anlatıcının ardında ne türden bir gizem taşıdığını bir noktadan sonra tahminlerle besleyerek anlattığı Alberto Ruiz Tagle Alaylı olsa da öyle görünmeyen erkeklerle arkadaşlık etmeyen etraftaki en güzel kızların erdemlerinden bahsettiği öte yandan kötü şiirler yazıp onları nadiren okuyan Ruiz Tagle asıl ününü Pinochetli yıllarda pilotluk yaparken göklere yazdığı milliyetçi sloganlarıyla kazanacaktır