Vergi Ceza Hukuku — Yusuf Karakoç

İÇİNDEKİLER Sayfa GİRİŞ33 GENEL KISIM BİRİNCİ BÖLÜM VERGİ CEZA HUKUKU HAKKINDA GENEL BİLGİLER I GENEL ÇERÇEVE40 II VERGİ CEZA HUKUKUNUN KONUSU41 III VERGİ CEZA HUKUKUNUN KAPSAMI43 IV VERGİ CEZA HUKUKUNUN AMAÇLARI44 V VERGİ CEZA HUKUKUNUN HUKUK SİSTEMİ İÇİNDEKİ YERİ45 VI VERGİ CEZA HUKUKUNUN DİĞER HUKUK DALLARI İLE İLİŞKİSİ46 A Genel Açıklama46 B Kamu Hukuku Dalları İle İlişkisi47 1 Anayasa Hukuku İle İlişkisi47 2 Ceza Hukuku İle İlişkisi48 3 İdare Hukuku İle İlişkisi50 4 Devletlerarası Hukuk İle İlişkisi51 5 Devletlerarası Vergi Hukuku İle İlişkisi51 C Özel Hukuk İle İlişkisi52 VII VERGİ CEZA HUKUKUNUN KAYNAKLARI52 A Genel Açıklama52 B Bağlayıcı Kaynaklar53 1 Genel Olarak53 2 Anayasa53 3 Kanunlar54 4 Devletlerarası Vergi Andlaşmaları57 5 Cumhurbaşkanlığı Kararnameleri58 a Genel Olarak58 b Olağan Dönem Kararnameleri59 c Olağanüstü Kararnameleri59 6 Cumhurbaşkanı Kararı62 7 Anayasa Mahkemesi Kararları64 8 İçtihatları Birleştirme Kararları66 C Yardımcı Kaynaklar67 1 Genel Açıklama67 2 Yargı Kararları68 3 Tüzük Cumhurbaşkanı Kararı69 4 Yönetmelik70 5 Hazine ve Maliye Bakanlığı Genel Tebliğleri Sirkülerleri ve Özelgeleri71 a Genel Olarak71 b Genel Tebliğler72 c Sirküler73 ç Özelge Mukteza 74 d Maliye Bakanlığının Açıkladığı Görüşlere Uygun Davranmanın Sonuçları75 6 Bilimsel Görüşler İlmî İçtihat 75 VIII VERGİ CEZA HUKUKUNDA KANUNÎLİK İLKESİ76 A Genel Açıklama76 B Suçlar İle Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin Kanunîliği İlkesi79 1 Genel Olarak79 2 Suçların Kanunîliği İlkesi79 3 Cezaların ve Güvenlik Tedbirlerinin Kanunîliği İlkesi80 C Kabahatler İle Yaptırımlarının Kanunîliği İlkesi81 1 Kabahatlerin Kanunîliği İlkesi81 2 Yaptırımların Kanunîliği İlkesi82 Ç Ara Değerlendirme82 IX VERGİ USUL KANUNU NUN TÜRK CEZA KANUNU ve KABAHATLER KANUNU İLE İLİŞKİSİ84 A Genel Açıklama84 B Vergi Usul Kanunu İle Türk Ceza Kanunu İlişkisi85 C Vergi Usul Kanunu İle Kabahatler Kanunu İlişkisi86 X VERGİ CEZA HUKUKU KURALLARININ UYGULANMASI87 A Genel Açıklama87 B Yer Bakımından Uygulanma87 C Zaman Bakımından Uygulanma89 1 Genel Olarak89 2 Kanunların Yürürlüğe Girmesi89 3 Kanunların Yürürlükten Kalkması90 a Genel Olarak90 b Yürürlükten Kaldırma90 c Sürenin Dolması91 ç Anayasa Mahkemesinin Yürürlükten Kaldırma Kararı Vermesi91 4 Kanunlarının Geçmişe Yürümemesi91 5 Lehe Olan Kanunun Uygulanması İlkesi92 6 Yürürlükte Olan Kanunun Uygulan a maması Zamanaşımı94 Ç Anlam Bakımından Uygulanması95 1 Genel Olarak95 2 Yorum Çeşitleri95 a Genel Olarak95 b Yasama Yorumu95 c İdarî Yorum96 ç Yargı Yorumu97 d Bilimsel Yorum İlmî İçtihat 97 3 Yorum Yöntemleri98 a Genel Olarak98 b Lafzî Deyimsel Yorum Yöntemi98 c Sistematik Yorum Yöntemi98 ç Tarihî Yorum Yöntemi99 d Amaca Göre Gaî Yorum Yöntemi100 4 Kıyas Yasağı101 İKİNCİ BÖLÜM VERGİ CEZA HUKUKUNA İLİŞKİN TEMEL KAVRAM ve KURUMLAR I GENEL ÇERÇEVE106 II TEMEL KAVRAMLAR107 A Genel Açıklama107 B Suç Kabahat107 1 Suç107 2 Kabahat108 C Ceza Güvenlik Tedbiri İdarî Yaptırım108 1 Ceza108 2 Güvenlik Tedbiri109 3 İdarî Yaptırım109 Ç Fiil Fail109 1 Fiil109 2 Fail110 D Vergi Kabahatleri ve Suçları110 E Vergi Cezaları Diğer Cezalar111 III SUÇUN İŞLENMESİNDE ÖZELLİK GÖSTEREN HALLER112 A Genel Açıklama112 B Teşebbüs114 C İştirak Katılma Failin Çokluğu 116 Ç Tekerrür Tekrarlanma 118 D Birleşme İçtima Kabahatin Suçun Çokluğu 124 1 Genel Olarak124 2 Vergi Kabahatlerinde Birleşme124 a Genel Olarak124 b Kabahatler Kanunu nda Birleşme125 aa Genel Olarak125 bb Bir Fiille Birden Çok Kabahatin İşlenmesi125 cc Aynı Kabahatin Birden Fazla İşlenmesi125 çç Bir Fiil İle Hem Kabahat Hem de Suç İşlenmesi126 c Vergi Usul Kanunu nda Birleşme126 aa Genel Olarak126 bb Tek Fiil İle Çeşitli Kabahatlerin İşlenmesi126 aaa Genel Olarak126 bbb Tek Fiille Farklı Vergilerin Zıyaa Uğratılması126 ccc Tek Fiil İle Farklı Kabahatlerin İşlenmesi127 cc Ayrı Fiillerle Farklı Kabahatlerin İşlenmesi131 aaa Genel Olarak131 bbb Ayrı Fiillerle Farklı Vergi Kabahatlerinin İşlenmesi131 ccc Ayrı Fiillerle Aynı Türden Birden Çok Vergi Kabahati İşlenmesi131 3 Vergi Suçlarında Birleşme132 a Genel Olarak132 b Kaçakçılık Suçunda Birleşme133 aa Ayrı Fiillerle Birden Çok Kaçakçılık Suçu İşlenmesi133 bb Tek Fiil İle Birden Çok Kaçakçılık Suçu İşlenmesi134 c Vergi Mahremiyetinin İhlâli Suçunda Birleşme136 ç Mükelleflerin Özel İşlerini Yapma Suçunda Birleşme137 D Müteselsil Zincirleme Suç138 ÜÇÜNCÜ BÖLÜM VERGİ CEZA HUKUKUNDA SORUMLULUK I GENEL ÇERÇEVE144 II VERGİ CEZA HUKUKUNDA EHLİYET146 A Genel Açıklama146 B Vergi Ceza Hukukunda Ehliyet148 III VERGİ KABAHATLERİNDE SORUMLULUK149 A Genel Açıklama149 B Gerçek Kişiler Bakımından150 1 Genel Olarak150 2 Küçük ve Kısıtlıların Temsilcilerinin Sorumluluğu150 C Tüzel Kişiler Bakımından152 Ç Özellikli Durumlar153 1 Genel Olarak153 2 Failin Yerine Mükellef ve ya da Vergi Sorumlusunun Muhatap Alınması153 3 Bilgi Vermekten Çekinenlerin Ceza Sorumluluğu156 4 Vergi Karnelerinden Dolayı Ceza Sorumluluğu157 5 Damga Vergisinde Ceza Sorumluluğu157 IV VERGİ SUÇLARINDA SORUMLULUK158 A Genel Açıklama158 B Vergi Kaçakçılığı Suçunda Sorumluluk159 C Diğer Vergi Suçlarında Sorumluluk161 V VERGİ CEZA HUKUKUNDA MÜTESELSİL SORUMLULUK162 A Genel Açıklama162 B Damga Vergisinde Müteselsil Sorumluluk162 C Tasfiye Memurlarının Müteselsil Sorumluluğu163 Ç Meslek Mensuplarının Müteselsil Sorumluluğu163 D Motorlu Taşıtlar Vergisinde Müteselsil Sorumluluk164 İKİNCİ KISIM BİRİNCİ BÖLÜM VERGİ KABAHATLERİ ve CEZALARI I GENEL ÇERÇEVE172 II VERGİ CEZALARININ HUKUKÎ NİTELİĞİ174 A Genel Açıklama174 B Vergi Zammı Görüşü174 C Tazminat Görüşü175 Ç Ceza Hukuku Anlamında Para Cezası Olduğu Görüşü175 D İdarî Yaptırım Görüşü176 III VERGİ ZİYAI KABAHATİ ve CEZASI177 A Genel Açıklama177 B Vergi Ziyaı Kabahatinin Maddî Unsuru Vergi Zıyaı Kaybı 178 1 Genel Olarak178 2 Verginin Zamanında Tahakkuk Ettirilmemesi179 3 Verginin Eksik Tahakkuk Ettirilmesi180 4 Verginin Haksız Yere Geri Verilmesine Sebep Olunması180 5 Ara Değerlendirme180 C Vergi Ziyaı Kabahatinin Manevî Unsuru183 Ç Vergi Ziyaı Kabahatinin Cezası184 1 Genel Olarak184 2 Temel Vergi Ziyaı Cezası184 3 Yüzde Elli Oranında Uygulanan Vergi Ziyaı Cezası185 4 Üç Kat Olarak Uygulanan Vergi Ziyaı Cezası186 D Ara Değerlendirme187 III USULSÜZLÜK KABAHATLERİ188 A Genel Açıklama188 B Usulsüzlük Kabahatlerinin Maddî Unsuru188 1 Genel Olarak188 2 Usulsüzlük Kabahati Sayılan Fiiller189 a Genel Olarak189 b Birinci Derece Usulsüzlükler189 c İkinci Derece Usulsüzlükler190 3 Netice Unsuru190 C Usulsüzlük Kabahatlerinin Manevî Unsuru191 Ç Usulsüzlük Kabahatlerinin Cezaları192 IV ÖZEL USULSÜZLÜK KABAHATLERİ193 A Genel Açıklama193 B Özel Usulsüzlük Kabahatlerinin Maddî Unsuru ve Cezası193 1 Genel Olarak193 2 Fatura ve Benzeri Belgelerin Verilmemesi ve Alınmaması İle Diğer Şekil ve Usûl Hükümlerine Uyulmaması193 3 Damga Vergisinde Özel Usulsüzlük198 4 Bilgi Vermekten Çekinme ile Vergi Usul Kanunu nun Muhafaza ve İbraz Ödevlerine Aykırı Davranılması198 5 Özel Usulsüzlük Kabahatlerinin Cezası201 C Özel Usulsüzlük Kabahatlerinin Manevi Unsuru201 V VERGİ CEZALARININ UYGULANMASI202 İKİNCİ BÖLÜM VERGİ KABAHATLERİ BAKIMINDAN KUSURLULUĞU ORTADAN KALDIRAN CEZALARI KISMEN veya TAMAMEN SONA ERDİREN HALLER I GENEL ÇERÇEVE208 II KUSURLULUĞU ORTADAN KALDIRAN HALLER209 A Genel Açıklama209 B Yanılma209 C Mücbir Sebep212 III VERGİ CEZALARINI SONA ERDİREN HALLER214 A Genel Açıklama214 B Vergi Cezalarını Tamamen Sona Erdiren Haller215 1 Genel Olarak215 2 Ölüm215 3 Ödeme216 C Vergi Cezalarını Kısmen Sona Erdiren Hal Cezalarda İndirim218 1 Genel Olarak218 2 Kapsamı219 a Genel Olarak219 b Vergi Bakımından219 c Ceza Bakımından219 ç Tarhiyat Bakımından220 2 Şartları220 a Genel Olarak220 b Vergi Ceza İhbarnamesine Karşı Dava Açılmaması220 c İndirimli Ödeme Talebinde Bulunulması220 ç Vergi Aslı İle İndirimden Arta Kalan Cezanın Süresi İçinde Ödenmesi222 4 Cezalarda İndirim Oranı222 Ç Vergi Cezalarını Kısmen veya Tamamen Sona Erdiren Haller Müesseseler223 1 Genel Olarak223 2 Hata Düzeltme223 a Genel Olarak223 b Vergi Hatalarının Çeşitleri225 aa Genel Olarak225 bb Hesap Hataları225 cc Vergilendirme Hataları226 c Hata Düzeltmenin Kapsamı227 ç Hataların Düzeltilmesi Usûlü229 aa Genel Olarak229 bb Re sen Düzeltme229 cc Talep Üzerine Düzeltme230 d Vergi Cezalarında Hata Düzeltme231 aa Genel Olarak231 bb Başvuru Süresi ve Düzeltme232 3 Uzlaşma233 a Genel Olarak233 b Uzlaşma Müessesesinin Hukukî Niteliği235 c Uzlaşma Müessesesine Yöneltilen Eleştiriler236 ç Tarhiyat Öncesi Uzlaşma237 aa Genel Olarak237 bb Tarhiyat Öncesi Uzlaşmanın Konusu ve Kapsamı238 cc Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Komisyonları239 aaa Genel Olarak239 bbb Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Komisyonlarının Oluşumu239 ccc Uzlaşma Komisyonunun Toplanması240 ççç Uzlaşma Komisyonu Kararlarının Hukukî Niteliği240 çç Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Talebi ve Uzlaşmaya Davet241 aaa Tarhiyat Öncesi Uzlaşma Talebi241 bbb Talep ve Davet Süresi242 ccc Uzlaşma Davetine Uyulmaması242 dd Tarh Edilecek Verginin Uzlaşma Komisyonuna ve Vergi Ödevlisine Bildirilmesi243 ee Uzlaşma Talebinin Davetinin İncelenmesi243 ff Tarhiyat Öncesi Uzlaşmanın Sonuçları244 aaa Uzlaşmaya Varılmasının Sonuçları244 bbb Uzlaşmanın Temin Edilememesinin ve ya da Uzlaşmaya Varılamamasının Sonuçları246 ccc Ödeme Zamanı247 d Tarhiyat Sonrası Uzlaşma247 aa Genel Olarak247 bb Uzlaşmanın Konusu ve Kapsamı248 aaa Uzlaşma Konusu Yapılabilecek Vergi ve Cezalar248 bbb Uzlaşmaya Başvurulabilecek Durumlar249 cc Uzlaşma Komisyonları250 aaa Genel Olarak250 bbb Uzlaşma Komisyonlarının Oluşumu251 ccc Uzlaşma Komisyonlarının Yetkisi252 ççç Uzlaşma Komisyonlarının Toplanma ve Karar Yeter Sayısı253 ddd Uzlaşma Komisyonu Kararlarının Hukukî Niteliği253 çç Uzlaşma Talebi ve İncelenmesi255 aaa Uzlaşma Talebinin Şekli255 bbb Uzlaşma Talebinde Bulunma Süresi256 ccc Uzlaşma Talebinin İncelenmesi257 aaaa Ön İnceleme257 bbbb Uzlaşma Talebinde Bulunanın Görüşmeye Çağrılması257 cccc Uzlaşma Talebinde Bulunanın Çağrıya Uyması257 çççç Uzlaşma Talebinde Bulunanın Çağrıya Uymaması258 dddd Uzlaşmanın Vâki Olmaması258 eeee Uzlaşma Toplantısının Yapılamaması258 dd Uzlaşmanın Sonuçları259 aaa Uzlaşma Talebinin Sonuçları259 bbb Uzlaşmanın Vâki Olmasının Sonuçları259 ccc Uzlaşmanın Temin Edilememesinin veya Vâki Olmamasının Sonuçları ve Yargı Yoluna Başvurma261 ççç Ödeme Zamanı264 ddd Uzlaşma ve Cezalarda İndirim264 4 Terkin265 5 Af267 IV CEZA KESİLMESİNE ENGEL OLAN HALLER267 A Genel Açıklama267 B Pişmanlık ve Islah268 1 Genel Olarak268 2 Pişmanlık ve Islah Müessesesinin Kapsamı270 3 Pişmanlık ve Islah Müessesesinden Yararlanabilmenin Şartları271 a Genel Olarak271 b Kendiliğinden Haber Verme271 c Beyanda Bulunma273 ç Verginin Pişmanlık Zammı İle Ödenmesi274 4 Pişmanlık ve Islah Müessesesinden Yararlanmanın Sonuçları274 C İzaha Davet275 1 Genel Olarak275 2 İşleyiş276 D Zamanaşımı279 1 Genel Olarak279 2 Tarh Ceza Kesme Zamanaşımı279 3 Tahsil Zamanaşımı281 E Cezadan Vazgeçme282 ÜÇÜNCÜ KISIM BİRİNCİ BÖLÜM VERGİ SUÇLARI ve CEZALARI I GENEL ÇERÇEVE291 II SUÇUN UNSURLARI293 A Genel Açıklama293 B Kanunî Unsur293 C Maddî Unsur293 Ç Hukuka Aykırılık294 D Manevî Unsur295 III KAÇAKÇILIK SUÇU296 A Genel Açıklama296 B Kaçakçılık Suçunun Kanunî Unsuru300 C Kaçakçılık Suçunun Maddî Unsuru301 1 Genel Olarak301 2 Hareket Unsuru302 a Genel Olarak302 b Onsekiz Aydan Üç Yıla Kadar Hapis Cezasını Gerektiren Fiiller302 aa Genel Olarak302 bb Defter ve Kayıtlarda Hesap ve Muhasebe Hileleri Yapmak303 cc Gerçek Olmayan veya Kayda Konu İşlemlerle İlgili Bulunmayan Kişiler Adına Hesap Açmak305 çç Vergi Matrahının Azalması Sonucunu Doğuracak Şekilde Başka Defter Belge ve Ortamlara Kayıt Yapmak306 dd Defter Kayıt veya Belgeleri Tahrif Etmek307 ee Defter Kayıt veya Belgeleri Gizlemek309 ff Muhteviyatı İtibariyle Yanıltıcı Belge Düzenlemek veya Kullanmak311 c Üç Yıldan Beş Yıla Kadar Hapis Cezasını Gerektiren Fiiller314 aa Genel Olarak314 bb Defter Kayıt ve Belgeleri Yok Etmek314 cc Defter Sahifelerini Yok Ederek Yerine Başka Yapraklar Koymak veya Hiç Yaprak Koymamak316 çç Sahte Belge Düzenlemek veya Kullanmak316 ç İki Yıldan Beş Yıla Kadar Hapis Cezasını Gerektiren Fiiller322 d Ara Değerlendirme322 3 Netice Unsuru323 Ç Kaçakçılık Suçunun Kanuna Aykırılık Unsuru325 D Kaçakçılık Suçunun Manevî Unsuru326 E Kaçakçılık Suçunun Cezası330 F Kaçakçılık Suçlarının Takip Usûlü331 IV VERGİ MAHREMİYETİNİN İHLÂLİ SUÇU333 A Genel Açıklama333 B Suçun Faili334 C Suçun Unsurları336 1 Kanunî Unsur336 2 Maddî Unsur336 3 Manevî Unsur337 Ç Vergi Mahremiyetinin İhlâli Suçunun Cezası338 D Vergi Mahremiyetinin İhlâli Sayılmayan Haller338 E Mükelleflerin Haysiyet Şeref ve Haklarına Tecavüz Hakaret Suçu339 V MÜKELLEFLERİN ÖZEL İŞLERİNİ YAPMA SUÇU341 A Genel Açıklama341 B Fail341 C Suçun Unsurları342 1 Kanunîlik Unsuru342 2 Maddî Unsur343 3 Manevî Unsur344 4 Hukuka Aykırılık344 Ç Suçun Cezası345 İKİNCİ BÖLÜM VERGİ SUÇLARI BAKIMINDAN KUSURLULUĞU ORTADAN KALDIRAN CEZALARI KISMEN veya TAMAMEN SONA ERDİREN HALLER I GENEL ÇERÇEVE350 II KUSURLULUĞU ORTADAN KALDIRAN HALLER351 A Genel Açıklama351 B Yanılma351 C Mücbir Sebep352 III CEZALARI SONA ERDİREN HALLER355 A Genel Açıklama355 B Ölüm356 C Ödeme İnfaz357 Ç Af358 IV YARGILAMA YAPILMASINA ve ya da CEZAYA HÜKMOLUNMASINA ENGEL OLAN HALLER359 A Genel Açıklama359 B Pişmanlık ve Islah360 1 Genel Olarak360 2 Pişmanlık ve Islah Müessesesinin Kapsamı362 3 Pişmanlık ve Islah Müessesesinden Yararlanabilmenin Şartları363 4 Pişmanlık ve Islah Müessesesinden Yararlanmanın Sonuçları366 C İzaha Davet367 1 Genel Olarak367 2 İşleyiş369 Ç Dava Açma Zamanaşımı372 1 Genel Olarak372 2 Zamanaşımı Süreleri373 3 Zamanaşımı Sürelerinin Durması374 4 Zamanaşımı Sürelerinin Kesilmesi375 V HÜKMEDİLEN CEZANIN İNFAZINI GECİKTİREN YA DA SONA ERDİREN HALLER376 A Genel Açıklama376 B Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması376 C Ceza İnfaz Zamanaşımı378 1 Genel Olarak378 2 Zamanaşımı Süreleri379 3 Zamanaşımın Durması ve Kesilmesi379 KAYNAKÇA381