Vergi Hukuku Bakımından Anonim Şirketlerde Kar Payı Dağıtımı — Erdem Ateşağaoğlu

Sayfa Sayısı 423 Baskı Yılı 2012 Dili Türkçe Yayınevi On İki Levha Yayıncılık

Çalışmamızın amacı şirketlerin faaliyetleri sonucunda elde ettiği kâr üzerinden yaptığı dağıtımı farklı boyutlarıyla ele almak ve özellikle konuyu vergisel bir yaklaşımla irdelemektir Bu çerçevede konu hakkında yasa hükümleri yargı kararları ve doktrindeki yaklaşımlara yer verilmiş esaslı aksaklıklar saptanarak incelenen hususlardaki belirli sorunsallara ilişkin değerlendirmelerde bulunulmuştur Kâr payı dağıtımı temelinde ortaklıklar hukukuna özgü bir konudur Ancak şirketlerin yasal koşullara uygun şekilde gerçekleştirdiği kâr payı dağıtımı işlemi yerine kazancını istediği yere vergi yükünü azaltmak veya ortadan kaldırmak suretiyle aktarmasını sağlayan işlemleri tercih etmesi konunun vergisel bir yaklaşımla özel olarak irdelenmesine yol açmıştır Zira vergi hukuku bakımından kâr payı dağıtımı sayılan ancak özel hukuk bakımından başka hukuki görünüşlerdeki bu işlemler ekonomik açıdan olağan kâr payı dağıtımıyla aynı sonucu vermesi ve şirket ile işlem tarafına vergisel avantaj sağlaması sebebiyle önem arz etmektedir Bu itibarla kâr payı dağıtımının biri olağan diğeri de olağanüstü vergisel amaçlı olmak üzere iki farklı şekilde gerçekleştirilmesi konunun her iki hukuk alanında geniş ölçüde araştırılıp değerlendirilmesini gerektirmiştir Ayrıca şirket kârı ve bu tutar üzerinden dağıtılan kâr payı üzerinde oluşan vergi yükü şirket kârının farklı işlemlerle dağıtılmasına neden olduğundan kâr payı dağıtımının vergilendirilmesi konusunda ayrı bir bölüm açılması söz konusu olmuştur

Çalışmamızın amacı şirketlerin faaliyetleri sonucunda elde ettiği kâr üzerinden yaptığı dağıtımı farklı boyutlarıyla ele almak ve özellikle konuyu vergisel bir yaklaşımla irdelemektir Bu çerçevede konu hakkında yasa hükümleri yargı kararları ve doktrindeki yaklaşımlara yer verilmiş esaslı aksaklıklar saptanarak incelenen hususlardaki belirli sorunsallara ilişkin değerlendirmelerde bulunulmuştur Kâr payı dağıtımı temelinde ortaklıklar hukukuna özgü bir konudur Ancak şirketlerin yasal koşullara uygun şekilde gerçekleştirdiği kâr payı dağıtımı işlemi yerine kazancını istediği yere vergi yükünü azaltmak veya ortadan kaldırmak suretiyle aktarmasını sağlayan işlemleri tercih etmesi konunun vergisel bir yaklaşımla özel olarak irdelenmesine yol açmıştır Zira vergi hukuku bakımından kâr payı dağıtımı sayılan ancak özel hukuk bakımından başka hukuki görünüşlerdeki bu işlemler ekonomik açıdan olağan kâr payı dağıtımıyla aynı sonucu vermesi ve şirket ile işlem tarafına vergisel avantaj sağlaması sebebiyle önem arz etmektedir Bu itibarla kâr payı dağıtımının biri olağan diğeri de olağanüstü vergisel amaçlı olmak üzere iki farklı şekilde gerçekleştirilmesi konunun her iki hukuk alanında geniş ölçüde araştırılıp değerlendirilmesini gerektirmiştir Ayrıca şirket kârı ve bu tutar üzerinden dağıtılan kâr payı üzerinde oluşan vergi yükü şirket kârının farklı işlemlerle dağıtılmasına neden olduğundan kâr payı dağıtımının vergilendirilmesi konusunda ayrı bir bölüm açılması söz konusu olmuştur