Yapay Zekâ ve Uluslararası İlişkiler

Yapay zekâ sizi sevmez ya da sizden nefret etmez Siz sadece onun işini görmek için kullanabileceği atomlardan ibaretsiniz Eliezer Yudkowsky Yapay zekâ her geçen gün gelişmekte hayatımızın her köşesine nüfuz etmektedir Özellikle akıllı telefonların kullanımı ile birlikte yapay zekâ uygulamaları da yaygınlaşmış öncesinde yapay zekâ ile hiç tanışmamış sıradan insanların bile yaşamlarında kendine yer bulmuştur Örneğin sadece bir kez girdiği reklam duyurusunun içeriğini oluşturan ürün ile ilgili birçok duyuruyu yine isteği dışında peşi sıra almaya başlayınca önceleri Nereden biliyor diye şaşıran insanın bu işlemin ardındaki nedeni merak etmemesi elbette mümkün değildir Hayatın bu kadar içine girmiş bir teknolojiye duyulan merakın her geçen gün artması bu farkındalığın artık bireysel olmaktan çıkartılarak topluma mâl etme zamanının geldiğini gösteriyor İşte bu kitap tam da bu amacı temel alarak hazırlandı Elinizdeki bu eser içerdiği konuların temelden başlanarak ele alınması ve yapay zekâ ile ilgili tartışmaları sadece teknik alanlar ile sınırlandırmayarak herkesin anlayabileceği şekilde sektör uzmanları ve akademisyenler tarafından hazırlanması ile yapay zekâ literatüründe öncü eserlerden biri olmaya aday Kitap ayrıca Endüstri 4 0 ın odak noktası haline gelen yapay zekâyı uygulama alanlarında görmek ve gerçek dünyada nasıl çalıştığını anlamak isteyenlerle birlikte yapay zekâyı kendi uygulama alanlarına dâhil etmek isteyenlerin de faydalanabilecekleri bir eser Yapay zekânın ortaya çıkışının bugüne kadarki gelişiminin ve günümüz örneklerinin anlatıldığı bu kitapta ayrıca ele alınan alanlar açısından yapay zekânın mevcut ve potansiyel etkileri ile birlikte gelecekte bu alanları nasıl şekillendirebileceği üzerinde de durulmaktadır

Etik insanlık tarihi kadar eski olup toplumsal yaşamın başlangıcından bu yana var olmuş felsefenin doğuşuyla birlikte ise üzerinde sistematik bir şekilde düşünülen ve tartışılan bir disiplin hâline gelmiştir Yapay zekâ ise tüm teknik ve algoritmalarıyla birlikte yaşamın her alanını köklü bir şekilde dönüştürerek insan hayatının ayrılmaz bir parçası hâline gelmektedir Özellikle son dönemde üretken yapay zekâ araçlarının hızla gelişmesi ile yapay zekâ insanlara özgü karmaşık özellikleri üstlenmeye ve kullanım sınırlarını hiç olmadığı kadar genişletmeye başlamıştır Bu sınırların genişlemesi bir yandan heyecan verici fırsatlar getirirken diğer taraftan da önemli sorumluluklar doğurmaktadır Yapay zekâyı sadece avantajlarıyla ele almak bu denli güçlü bir teknolojinin birey grup toplum kurum veya devletler düzeyinde ortaya çıkardığı sorunları görmek açısından yetersiz kalmaktadır Bu da yapay zekâ ile etiğin kesişim noktasında bulunan ve yapay zekâ teknolojilerinin gelişimi ve kullanımı aşamasında temel alınması gereken ilke ve değerleri başka bir deyişle yapay zekâ etiğini gündeme getirmektedir Özellikle iletişim alanında yaşanan dönüşümün hız kazanması ve iletişim sürecinde insanlarla birlikte teknolojinin de bir iletişimci olarak rol almaya başlaması iletişim ile etik arasında olan ilişkiyi değiştirmiştir Böylelikle iletişim alanında yapay zekâ dolayımlı faaliyetlerin etik kavramı çerçevesinde yeniden değerlendirilmesi zorunlu hâle gelmektedir Bu kitap çalışması iletişim alanında yapay zekâ uygulamalarının kullanımına ilişkin sorunları ve olası çözümleri ortaya koyarak etik sorunlara dikkat çekmeyi amaçlamaktadır

Son yıllarda yapay zekâ alanında çok büyük gelişmeler gerçekleşti Günümüz kapitalizmine yapay zekâ hükmetmeye başladı Yapay Zekâ ve Kapitalizmin Geleceği modern yapay zekânın Marx ın öngöremeyeceği bir makine olduğu dolayısıyla Marksist analizin bu gelişmeyi de hesaba katması gerektiği tespitinden hareket ediyor Marksist teoriyle yapay zekâ arasındaki ilişkinin artı değer emek gücü genel üretim koşulları artı nüfus gibi Marksist kavramlardan hareketle incelendiği kitapta genelleşmiş bir yapay zekânın olası sonuçları etraflı biçimde ele alınıyor Yazarlar bu gelişmeyi olumlu olarak karşılayanların tersine yapay zekânın bugün izlediği patikada gelişmeye devam etmesi durumunda kapitalizmin elindeki nihai silah olacağının altını çiziyorlar İnsanlığın değersizleşmesi demek olan böylesi bir ihtimale karşı yapay zekâ olgusunu komünist bir yaklaşımla ele alarak mücadele edebileceğimizi öne sürüyorlar Yapay zekâ ve kapitalizm arasındaki ilişkiyi anlamak ve kapitalizmin olası geleceğini öngörmek isteyenler için bir başvuru niteliğinde olan bu kitap üretim araçlarının mülkiyeti ve denetimi meselesini yeniden gündeme getirerek okuru bir komünist yapay zekâ perspektifini bütün zorlukları ve riskleri içinde düşünmeye davet ediyor

Uluslararası İlişkiler insan davranışlarını ve toplumsal süreçleri öznel yaklaşımlarla araştıran sosyal bilimler ile yasa ve teorileri olan doğa bilimlerinin birbirine dolanık olduğu bir uzayda yer tutmaktadır Uluslararası İlişkilerde düzen sorunu tek başına sosyal bilim ile çözülemeyeceğinden onun hibrit ontolojisini referans alan doğa bilimsel yöntemler devreye girmelidir Uluslararası İlişkilerin düzen nosyonu doğa felsefe biliminin Antroposen ve Noosfer yaklaşımları çerçevesinde Yapay Zekâ ile yeni bir anlam kazanmaktadır Bu kitapta yazar Yapay Zekânın insanlık ve yeryüzü için en faydalı siyasi organizasyon biçimini ortaya çıkarma potansiyeline odaklanıyor Yapay Zekânın tarihsel analiz yeteneği sayesinde geçmiş rejim ve medeniyetlerin düzen örüntülerini günümüze taşıyabileceğini ve bu verilerle tutarlı bir gelecek projeksiyonu oluşturulabileceğini savunuyor Ayrıca jeo ekonomik ve sosyo politik eşitsizlikten kaynaklanan küresel sorunlara Yapay Zekâ aracılığıyla çözüm önerileri sunuyor

Yapay zekâ teknolojileri 21 yüzyılın en dönüştürücü ve kendinden söz ettiren kavramı olmuştur Sunduğu fırsatlar barındırdığı potansiyel ve yenilikçi teknikleri ile geleneksel olanın terki gerçekleşmiş ekonomi eğitim sağlık ve güvenlik gibi alanlarda iş yapış ve varoluş biçimleri tekrar şekillenmiştir Küresel ve ulusal anlamda devrim niteliğinde gelişmelere gebe olan yapay zekâ teknolojileri kuşkusuz pek çok ülkenin gündemindedir Ekonomik getirisinin yanı sıra kamusal faydayı maksimize etme ve yönetimi iyileştirme gibi fırsatlar sunan yapay zekâdan hemen her ülke faydalanmak istemektedir Bu amaçla ülkeler stratejik planlar hazırlayarak kamu politikaları oluşturmakta ve farklı düzeylerde kurumsallaşma adımları atmaktadır Bu kitapta ülkelerin yapay zekâ teknolojileri doğrultusunda geliştirdikleri kamu politikaları başta olmak üzere kurumsallaşma ölçütleri ve yapay zekânın geleceğinde rol oynamak için belirledikleri vizyonları ele alınmıştır Kitapta yapay zekâ alanında öne çıkan ülke örnekleri alanında uzman akademisyenler tarafından ele alınarak kapsamlı bir inceleme yapılmış ilgili ülkelerin yapay zekâ politikalarının tarihsel gelişimi yapay zekâ alanında araştırma ve geliştirme amacıyla oluşturulmuş kamu kurumları izledikleri yol ve gelecek planlarını içerecek bir analiz sunulmuştur Çok yönlü çok aktörlü ve geniş bir zaman aralığında ele alınan bu kitabın konuya ilgi duyan araştırmacılara lisans ve lisansüstü düzeyde ders ve referans kitabı olarak okuyuculara politika örnekleri teşkil etmesi açısından politika yapıcılara ve bütün akademisyenlere faydalı olmasını diliyoruz