Yapay Zekanın Hukuki Statüsü ve br Sorumluluğu — Erdem Doğan

İnsanlık medeniyetinin daha önce geliştirmiş olduğu teknolojik buluşlardan hiç birine benzemeyen çok yönlü ve kendine özgü bir varlıkla karşı karşıya bulunmaktayız Biyolojik insan algoritmalarını taklit eden bir modellemeye dayanan yapay zekâ sistemleri günümüzde insan zekâsını taklit eden bilgisayarlar ile makinenin hızı ve sentetik zekâsına sahip insanların oluşturduğu insan makine karışımı bir varlığın tasarlandığı noktaya evrilmiş durumdadır Yapay zekânın biyolojik zekâya entegre edilmesiyle yeni bir tür kişiliğin oluşturulmasını hedefleyen yaklaşım günümüzde insan beynine implante edilebilen yapay zekâ ve bilgisayar ara yüzleri içeren beyin çiplerinin üretilmesiyle gerçek hayata aktarılmış görünmektedir İnsanoğlu böylesine güçlü ve yetenekli bir varlıkla geleneksel yöntemlerle çözümü uzun yıllar alabilecek küresel sorunları kısa sürede ortadan kaldırmayı ekonomik ve sosyal hayatta da verimlilik iş memnuniyeti ve toplumsal refah bakımından en üst noktalara ulaşmayı amaçlamaktadır Daha da önemlisi bilim insanları süper yapay zekanın uyarlanabilir ve dinamik yapısı sayesinde sibernetik toplum hedefi çerçevesinde dünya medeniyetinin statik kalıplarını kırarak çok daha derin ve sofistike katmanlara ulaşmayı hedeflemektedir Bununla birlikte anılan sistemler insan hakları ve etik kurallar ile kişisel verilerin korunmasına ilişkin ilkelerinin ihlali konusunda ciddi endişeler barındırmaktadır Bu kapsamda böylesine güçlü ve sınır tanımayan bir gücün davranışları sonucu oluşan zararlara ilişkin hukukî sorumluluğun nasıl belirleneceği bilişim hukukunun en önemli tartışma konularından birini oluşturmaktadır Bu itibarla daha önce benzer bir uygulaması veya örneği bulunmayan yeni nesil yapay zekâ teknolojisinin hukukî alt yapısının hazırlanması ve buna ilişkin uyuşmazlıkların çözümünde kanun koyucu bilim insanları ve uygulayıcılara katkı sağlaması amacıyla hazırlanan kitabın yeni baskısında ilk baskıdan sonra yapay zekâ kaynaklı olarak gerçekleşen ve hukukî sonuç doğuran somut vakıalar ile yasal düzenlemelerin değerlendirilmesi amacıyla güncellemeler yapılmıştır

İnsanlık medeniyetinin daha önce geliştirmiş olduğu teknolojik buluşlardan hiç birine benzemeyen çok yönlü ve kendine özgü bir varlıkla karşı karşıya bulunmaktayız Biyolojik insan algoritmalarını taklit eden bir modellemeye dayanan yapay zekâ sistemleri günümüzde insan zekâsını taklit eden bilgisayarlar ile makinenin hızı ve sentetik zekâsına sahip insanların oluşturduğu insan makine karışımı bir varlığın tasarlandığı noktaya evrilmiş durumdadır Yapay zekânın biyolojik zekâya entegre edilmesiyle yeni bir tür kişiliğin oluşturulmasını hedefleyen yaklaşım günümüzde insan beynine implante edilebilen yapay zekâ ve bilgisayar ara yüzleri içeren beyin çiplerinin üretilmesiyle gerçek hayata aktarılmış görünmektedir İnsanoğlu böylesine güçlü ve yetenekli bir varlıkla geleneksel yöntemlerle çözümü uzun yıllar alabilecek küresel sorunları kısa sürede ortadan kaldırmayı ekonomik ve sosyal hayatta da verimlilik iş memnuniyeti ve toplumsal refah bakımından en üst noktalara ulaşmayı amaçlamaktadır Daha da önemlisi bilim insanları süper yapay zekanın uyarlanabilir ve dinamik yapısı sayesinde sibernetik toplum hedefi çerçevesinde dünya medeniyetinin statik kalıplarını kırarak çok daha derin ve sofistike katmanlara ulaşmayı hedeflemektedir Bununla birlikte anılan sistemler insan hakları ve etik kurallar ile kişisel verilerin korunmasına ilişkin ilkelerinin ihlali konusunda ciddi endişeler barındırmaktadır Bu kapsamda böylesine güçlü ve sınır tanımayan bir gücün davranışları sonucu oluşan zararlara ilişkin hukukî sorumluluğun nasıl belirleneceği bilişim hukukunun en önemli tartışma konularından birini oluşturmaktadır Bu itibarla daha önce benzer bir uygulaması veya örneği bulunmayan yeni nesil yapay zekâ teknolojisinin hukukî alt yapısının hazırlanması ve buna ilişkin uyuşmazlıkların çözümünde kanun koyucu bilim insanları ve uygulayıcılara katkı sağlaması amacıyla hazırlanan kitabın yeni baskısında ilk baskıdan sonra yapay zekâ kaynaklı olarak gerçekleşen ve hukukî sonuç doğuran somut vakıalar ile yasal düzenlemelerin değerlendirilmesi amacıyla güncellemeler yapılmıştır Kitabın Konu Başlıkları Genel Olarak Yapay Zekâ Kavramı Yapay Zekânın Olumlu Olumsuz Yönleri ve Etik Tartışmalar Yapay Zekânın Hukukî Statüsü Yapay Zekânın Yol Açtığı Zararlar Bakımından Hukukî Sorumluluk