Yargıtay BAM Kararları ve Öğreti Görüşü IşığındaKusursuz Sorumluluğa Dayalı Tazminat İstemleri — Erhan Günay

Uygulamada özel hukuka dayalı uyuşmazlıkların çoğunu haksız fiil sorumluluğu oluşturmaktadır Bu tür sorumluluk için kural olarak failin kusuru aranır Sorumluluk hukukunda kusura dayanan sorumluluk için genel bir kural bulunduğu halde kusura dayanmayan sorumluluk halleri sınırlı bir şekilde düzenlenmiştir Kusur sorumluluğunda bir zararı başkasına tazmin ettirmek ancak zarar onun kusurlu fiilinden doğmuş ise mümkündür Teknik ilerlemeler ve ona bağlı olan tehlikelerin artması karşısında kusura dayanan sübjektif sorumluluk artık yalnız başına zarar görenlere etkili bir koruma sağlamaya elverişsiz ve dolayısıyla adaleti gerçekleştirmek bakımından yetersiz görünmektedir Kusur yoksa sorumluluk da ortaya çıkmaz görüşü artık geçerliliğini kaybetmiştir yönündeki Bölge Adliye Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere so rumluluk hukukunun esas ilkesi kusur sorumluluğu olmakla birlikte bazı hallerde filin kusursuz sorumluluğu kabul edilmiştir Bu kapsamda kitapta adam çalıştıranın sorumluluğu hayvan bulunduranın sorumluluğu yapı malikinin sorumluluğu tehlike sorumluluğu taşınmaz malikinin sorumluluğu ev başkanının sorumluluğu tapu sicilinin tutulmasından devletin sorumluluğu motorlu taşıt aracı işletenin sorumluluğu haksız ihtiyati tedbir kararından dolayı sorumluluk haksız ihtiyati haciz kararından dolayı sorumluluk icra memurunun kusurlu işleminden devletin sorumluluğu noterlerin hukuki sorumluluğu konuları Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararları ve öğreti görüşü ışığında ayrıntılı biçimde incelenmiştir Konu Başlıkları Hakkaniyet Sorumluluğu TBK 65 Adam Çalıştıranın Sorumluluğu TBK 66 Hayvan Bulunduranın Sorumluluğu TBK 67 Yapı Malikinin Sorumluluğu TBK 69 Tehlike Sorumluluğu TBK 70 Taşınmaz Malikinin Sorumluluğu TMK 730 Ev Başkanının Sorumluluğu TMK 369 Tapu Sicilinin Tutulmasından Sorumluluk TMK 1007 Araç İşletenin Sorumluluğu KTK 85 Haksız İhtiyati Tedbirden Sorumluluk HMK 399 Haksız İhtiyati Hacizden Sorumluluk İİK 259 İcra Görevlisi İşleminden Devlet Sorumluluğu İİK 5 Noterin Hukuki Sorumluluğu NK 162

Uygulamada özel hukuka dayalı uyuşmazlıkların çoğunu haksız fiil sorumluluğu oluşturmaktadır Bu tür sorumluluk için kural olarak failin kusuru aranır Sorumluluk hukukunda kusura dayanan sorumluluk için genel bir kural bulunduğu halde kusura dayanmayan sorumluluk halleri sınırlı bir şekilde düzenlenmiştir Kusur sorumluluğunda bir zararı başkasına tazmin ettirmek ancak zarar onun kusurlu fiilinden doğmuş ise mümkündür Teknik ilerlemeler ve ona bağlı olan tehlikelerin artması karşısında kusura dayanan sübjektif sorumluluk artık yalnız başına zarar görenlere etkili bir koruma sağlamaya elverişsiz ve dolayısıyla adaleti gerçekleştirmek bakımından yetersiz görünmektedir Kusur yoksa sorumluluk da ortaya çıkmaz görüşü artık geçerliliğini kaybetmiştir yönündeki Bölge Adliye Mahkemesi kararında da belirtildiği üzere so rumluluk hukukunun esas ilkesi kusur sorumluluğu olmakla birlikte bazı hallerde filin kusursuz sorumluluğu kabul edilmiştir Bu kapsamda kitapta adam çalıştıranın sorumluluğu hayvan bulunduranın sorumluluğu yapı malikinin sorumluluğu tehlike sorumluluğu taşınmaz malikinin sorumluluğu ev başkanının sorumluluğu tapu sicilinin tutulmasından devletin sorumluluğu motorlu taşıt aracı işletenin sorumluluğu haksız ihtiyati tedbir kararından dolayı sorumluluk haksız ihtiyati haciz kararından dolayı sorumluluk icra memurunun kusurlu işleminden devletin sorumluluğu noterlerin hukuki sorumluluğu konuları Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi kararları ve öğreti görüşü ışığında ayrıntılı biçimde incelenmiştir