Yüz Yıllık Bakış — Aydın Baykara

Kitap Cumhuriyet ile doğan ve ülkenin o sıralar içinde bulunduğu yoksulluk cahillik ortamını yansıtan Anadolu köylerinde yaşayan bir kuşağı temsilen bir kadının ve çevresinin yüz yıla yakın yaşam öyküsünü takip ederek Türkiye nin Cumhuriyet Yüzyılında devletin ve halkının politik sosyal kültürel değişimini gelişmesini anlatmaktadır Ama kitap bir tarihi belgesel ya da sosyal kültürel bir araştırma çalışması değildir Gerek bireylerin gerekse toplumun başlarından geçen gerçek olaylardan esinlenerek kurgulanan öykülerden oluşan bir romandır Kitabın amacı ilginç ya da sıradan öyküler anlatmak yanında bu öykülerdeki insan davranışlarını ve bunların motivasyonunu irdelemek kişiler arasındaki çatışma çekişmelerin altında yatan psikolojik etmenleri göz önüne sermektir Karakter analizi yapmaktan ziyade okuyucuyu kurgulanan karakterlere kendisini karşılaştırıp kendince sonuçlar çıkarmaya yönlendirmektir Francis Fukuyama ya Tarihin Sonu ve Son İnsan göre tarihin itici gücü insanların temel özellikleri olan üstünlük şan ve şöhret için çabalamalarıdır Acaba biz de öyle miyiz Kitapta tanımlanan kişilik karakter mizaç vb özellikler bizim davranış ve eylemlerimize nasıl yön veriyor Üstünlük güç şan ve şöhret peşinde koşan iktidar sahiplerinin davranışları ve kararları ne kadar bu tür psikolojik etmenlerin etkisinde kalıyor Kahramanımızın ve sosyal çevresinin yaşamları Cumhuriyet ile birlikte cahilliğin yoksulluğun bireysel ve toplumsal baskının eşkıyalığın düşman işgallerinin neden olduğu acıların ve ruhsal çöküntülerin yaşandığı bir ortamda küllerinden yeniden doğan bir devlet ve bir toplumsal sosyal düzen ile başlıyor Dört kuşak nesli ile beraber Cumhuriyet e koşut olarak yaşıyor değişiyor gelişiyor Kitapta yakınlarıyla ve çevresindekiler ile didişmekten dolayı zamanla taşma noktasına gelen sıkıntılar üzüntüler eziklikler ve bunlarla baş edememenin neden olduğu kırılan gurur kıskançlık hınç intikam duyguları gibi ömür boyu süren kahredici psikolojik yıkımlar ve bunlarla başa çıkma uğraşları da ele alınmaktadır Baş edebilenler edemeyenler finali görenler yolda kalanlar Tükenen umutlar kaydırılan söndürülen hayatlar Keçiboynuzu tadında mutluluklar gururlar